rolandotolentino

Moving to another site

2008-07-08T11:51:00.001+08:00

Ayon sa ginintuang payo ni Teo Marasigan, ako ay lumipat na sa panibagong blogsite:

http://rolandotolentino.wordpress.com/

Please update your link. Maraming salamat.

Roland

Desaparasido

2008-06-19T11:00:00.002+08:00

Paano magpipista kapag dalawang taon nang nawawala ang anak mo?, Pasintabi Column

2008-06-19T10:50:00.003+08:00

imahen mula sa painting ni Tence Ruiz na may imahen ni Palparan
kalovski.blog.com/1049627/
kuha ng awtor

Paano magpipista kapag dalawang taon nang nawawala ang anak mo?

Hindi ko kilala sina Nanay Connie at Tatay Oca. Kaya rin nag-atubili ako nang maimbitahan ng kakilala ng kakilala na dumalo sa pista sa kanilang baranggay sa Masinloc.

Ang inisip ko, hindi pa ako napunta rito sa bahagi ng Pilipinas. Kaya mabuti itong pagkakataon. Hindi ko akalain na anim na oras pala ang biyahe, at tunay na pwedeng magluto ng pandesal sa upuan namin.

Hindi tapos na bahay sa looban ng kalsada ang sa mag-asawa. Pangmeriendang oras na kami dumating. At dahil madalas ang kantyawan sa stopover na huwag magpakabusog, nagmistulang kaming hayok nang isa-isang inilabas ang pagkaing itinago para sa grupo.

Ang mga hipon at talangka ay huli ng kuryente sa dalampasigan. Ang inihaw na bangus ay galing sa fishpen sa baybayin. Hindi na umabot ang malagkit na kanin. Napanis na sa kaantay dahil ilang oras pa lamang nagkakaroon ng kuryente, matapos ng bagyo ilang araw pa lang ang nakararaan.

May refrigerator cake din na inihanda. At gaya nang pamimista, labas-pasok ang mga tao. Maraming ipinakikilala, at nag-uusyoso ang mga kapitbahay. At nang matapos ang mabilis na pagkain, nag-usap naman kung ano pa ang gagawin kinabukasan.

Gusto raw mag-beach ng mga batang lalakeng kasama namin. Sige, magpi-picnic daw, sabi ni Nanay Connie. At nilibot niya kami sa kapaligiran ng bahay. Nagtumba ang mga puno ng mangga sa taniman ng kapitbahay.

Naglipana ang pagkarami-raming manok sa bakuran. Na sabi nga ni Nanay Connie, ayon kay Tatay Oca, pwede raw silang kumain ng isang manok araw-araw at di mauubos ang mga ito nang isang taon. Imbes na ang tira ay ipakain sa aso, mga manok ang naghahabulan sa mumu.

Nagposing kami sa isang nabuwal na puno ng manggang inakyat. Naging musmos ang lahat. Pinagtatawanan ang lahat nang pwedeng mapagtawanan: laki ng mga katawan ng kasama, imahinaryong pag-aaring hacienda, pati ang kakulitan ng tahimik at cute na apo ng mag-asawa.

Natuloy ang pagpunta sa beach. Umarkila sila ng isa pang tricycle para magkasya ang grupo. Pwedeng magsurfing sa beach sa Masinloc. Malakas ang alon dahil kababagyo nga lang. Kami ay nasa pampang lang at nag-aantay itulak ng inaabangang alon.

Hindi pa nakuntento sa beach. Dinala rin kami sa ilog na pinagpipiknikan ng iba pang grupo. Nagtatalunan ang mga musmos at teenager sa ilog, samantalang ang grupo namin ay nagbababad lamang sa tagiliran ng ilalim ng kalsada.

Sa panahon ng digicam, walang takot na magkukuha ng pix. Yung dalawang lalake ay panay ang posing dahil ilalagay raw nila sa kanilang Friendster. Dinala kami ni Nanay Connie sa kanyang paaralan. Prinsipal siya at nakasaad ito sa mga marker. Kami na ang pumansin nito.

Hapon na nang bumalik kami sa bahay. Malakas ang buhos ng ulan. Naggagayak na kaming bumalik sa aming buhay sa Manila. Si Nanay Connie ay naggagayak ng pasalubong package para sa lahat: suman, mangga, kasoy wine, daing, at langka. Bawat isa sa amin ay binigyan niya rin ng trucker’s cap.

Napayakap ako kay Nanay Connie. Gaya nang ibang nauna sa akin, hinalikan ko rin siya sa pisngi na para ko ring nanay. Tinapik ang balikat ni Tatay Oca. Naglakad kami habang nag-aantay ng tricycle pabalik sa sakayan ng jeep.

Iniisip ko, para lang ba kaming multong nagpakita sa mag-asawa? Na tulad ng mga diplomang naka-laminate sa dingding at graduation picture ni Karen Empeno, estudyanteng dinampot at magdadalawang taon nang nawawala, ay nagpaparamdam nang alaala ng pagkakamit at kawalan? Nang pag-aantay at pagbabakasakali?

Dumating kami pero hindi umalis. Dumating din sila sa amin at hindi kailanman aalis pa.

Sex and the City at Kung Fu Panda sa Panahong Tulad Nito, KPK Column

2008-06-19T10:45:00.003+08:00

imahen mula sa www.counterfeitchic.com/pop_culture/
animationguildblog.blogspot.com/2007/04/at-dr...
filipinocultured.blogspot.com/2008/05/sharon-...
www.helpingyou.ca/nannies.html

Sex and the City at Kung Fu Panda sa Panahong Tulad Nito

Walang ibang panahon. Wala namang substansyal na pagbabago sa pagdaan ng mga panahon. Ang nagbabago lang ay ang mga bagay na nagiging artifact ng panahon—mga bagay na nagpapagunita sa nakaraang lagay ng panahon.

Sa U.S., ang pagpasok ng mga Hollywood blockbusters ay senyales na panahon na ito ng tag-init sa kanila. Ang bulto ng kanilang taunang kita ay nanggaling sa kung ilang pelikula ang lalampas sa US $100 milyon na marka bilang sertipikadong blockbuster.

At sa kaisa-isang paglubog ng barkong “Titanic,” na siyang magtataas sa US $500 milyon ang pinakamalaking kinita ng pelikula, nangangarap ang Hollywood na muli pa itong malampasan. Global ang market ng Hollywood at kasama tayo sa bultong tumatangkilik ng kanyang pelikula.

Humahawi ang lokal na sinehan kapag dumating ang Hollywood blockbuster. Naalaala ko sa nakaraang installment ng “Batman” na nang pumasok ako sa Gateway Mall ay walang ibang sineng mapapanood kundi ito.

At sa kasalukuyang pag-unlad ng saklaw ng Hollywood sa bansa, tanging mga pelikula ng lokal na higanteng studio ang maaring makalaban dito. Kaya rin hindi kataka-taka na ang pinambabato ng Star Cinema ay OCW (overseas contract worker) film, tulad ng “Caregiver,” na pinagbibidahan ng pinakamalalaking artista sa arsenal nito.

Habang ang mamamayan ay natuto nang managinip na kasing laki ng Disneyland at barkong Titanic, ang ipinapalaganap naman ng lokal na studio ay pa-lokal at nasyonal na karanasan ng mga OCW na pelikula na naglalayon makapagrekruta pa ng mas maraming mamamayang mag-o-OCW.

At ito ang global turn ng studio, na kaugnay rin naman ng kanilang telebisyon network na may direksyong maging komoditi sa mga OCW tumatangkilik nito sa labas ng bansa. Una, umaapila sa guilt ang lokal na pelikula sa abject na realidad ng kahirapan sa loob ng bansa na napag-iwanan ng mga mahal sa buhay. Ikalawa, silang OCW na may finansyal na yaman ay nililikha bilang sabayang media bi-product at consumers.

Bi-product dahil hindi naman sila ang ibinebenta kundi ang kanilang karanasan via Sharon Cuneta at Claudine Barreto. Consumer dahil sila rin mismo ang ipinapatangkilik ng komoditing ginawa para sa kanila. Pinapatangkilik ang OCW sa pagnanasang makaugnay sa mahal sa buhay (bayan, bansa, kamag-anak, at kaibigan) na nakabatay sa realidad na hindi makabalik dahil sa kalikasan ng kanilang trabaho.

Na hindi rin naman kakatwa kung bakit ang mga pangunahing channel sa bansa ay brina-brand ang sarili bilang “kapamilya” at “kapuso.” Ipinipirito ng mga ito sa sariling mantika ang mga OCW at ang kanilang mahal sa buhay. At inihahanda rin ang mga wanna-be OCW sa OCW na karanasan—ipinadarama na kung paano ba kahirap maging OCW, kung bakit hindi na ito option, at kung paano dadalhin ang bigat ng ganitong desisyon.

Ang lokal na manonood ay prospective OCW naman talaga. May kita kaya nakakapanood ng sine sa loob ng mall. May kita kaya nakakapagdamit ng maayos para manood ng sine at mag-malling. May kita pero hindi lubos dahil hindi naman regular na nagagawa ang magastos na aktibidad na ito.

Kaya ang rekursong sinasambit ng panonood ng pelikula—lokal man o Hollywood at foreign—ay paghahanda sa mamamayan ng bansa na gawing lehitimo ang karanasan sa libangan. Na ang panonood ng sine ay isang gitnang uring panuntunan. Na ang pirated DVD at player ay simulain lamang pagdanas ng illicit na gitnang uri tungo sa lehitimong pagiging gitnang uri via OCW o ang lokal nitong surrogate, ang call center.

Di nga ba’t ang call center ay pagdanas na rin ng pagtratrabaho sa ibang bansa? Na sa mga aral na twang at virtual space ay araw-araw (o gabi-gabing) nakakapangibang-bayan at pagtratrabaho? Na ang entry point na kita rito ay tulad na rin ng kita ng OCW sa ibang bansa (katumbas ng kita ng DH o domestic helper)?

Nang manood ako ng “Sex and the City” sa Trinoma Mall, ang high-end mall sa kabilang dulo ng Metro Manila, lost lang ako sa pana-panahong kolektibong tumatawa ang manonood. Parang hindi naman natatawa, o sila lang ang natatawa. Pero masaya naming dinanas ang voluntaryong virtual na malayo sa pang-araw-araw na realidad.

At ano ba ang tinunghayan sa sine? Apat na babaeng walang guilt sa kanilang indibidwal na pagnanasang maging maligaya sa kani-kanilang personal (domestiko) na buhay. Apat na mayayamang babae na ang ipinakita lamang ay ang kanilang pagdanas ng libangan dulot ng kanilang trabaho at hindi ang aktwal na pagtratrabaho nila.

Ganito ang kahalintulad na pagtatago ng sine sa mismong paraan kung paano tayo nakapanood ng sine. Hindi ba’t may nagtrabaho kaya tayo nakabili ng tiket? HindiHindi ba’t ang ginagawa natin ay libangan, at kung gayon bakit gusto nating makapanood ng sine ukol sa pagtratrabaho?

Kung gusto nating makapanood ng sine tungkol sa pagtratrabaho, manonood tayo ng OCW na pelikula. Pero hindi ito ang choice natin. Hindi ba’t naggayak tayo sa pagmo-mall at ang suot natin ay aproximasyon ng suot ng mga tauhan sa pelikulang pinapanood natin? Kasama ng tabas ng buhok at make-up, at higit sa lahat, disposisyon sa buhay?

At anong klaseng buhay ito? Guilt-less, na tulad ng O-calories at sugarfree ay hindi naman lubos bilang healthy ang mga opsyon na ito. Na patuloy pa ring magre-release ng insulin ang sistema dahil ito naman ang gawain ng artificial sugar.

Paano magiging guilt-less kung ang mismong sinasakdal ay ang manonood na willing namang magpasakdal sa kasong aksesorya sa pagnanasang makaangat? At maaga ang sosyalisasyon sa ganitong pagnanasa.

Nanood kami ng mga pamangkin kong paslit ng “Kung Fu Panda,” na pati naman ako ay naaliw. Ang konsepto ng pagsasama-sama at panonood nilang magpipinsan ay nakakasapat na para sila maging hyper sa loob ng sine. Ang dami nilang palitan ng tig-iisang linyang hirit.

At maging ang mga paslit sa likuran namin ay gayon din. Nag-uumapaw sa enjoyment sa libangan na sandali. Ang mga realidad sa mga bata at problema sa nakakatanda na kinahaharap ay saglit na naglaho.

Sa “Kung Fu Panda” ang isang pagkataba-tabang hayop ay natuto ng ilang araw lamang para maging savior ng mamamayan sa China. Kahit pa may kapasidad ng distinksyon ang totoo sa hindi ang mga paslit, napuntirya na rin ang kanilang pagkatao sa aspirasyong makaangat.

Mapunta sa ibang lugar maliban sa sariling kinalalagyan. Tunay na bonanza ito ng Hollywood films. Hindi lang nasisimot nila ang kita ng gitnang uring Filipino na sa ngayon ay pangunahing market ng pagtangkilik sa sine. Maging ang aspirasyon at paraan ng pagnanasa ng gitnang uri ay naisama na sa net ng Amerikanong ideolohiya.

Na kahit pa sa China ang mga hayop, tagpuan at kung-fu na istilo, ang mga ito ay nakolonisa na sa adbentura ng ideolohiya ng Amerikanong imperialismo. Na sa manonood ng “Sex in the City,” ang posh-ness ng upper-side New York ay malalim na ring nakaukit sa guni-guni ng gitnang uring manonood nito at nagnanais rin mapabilang, kundi man makita, sa guilt-less na mundong ito.

Na parang hindi nangyari ang 9/11 sa New York, at ang New York ay naging mas malaking U.S., at ang U.S. ay lumawak na sa sinehan sa Trinoma at iba pang cinemplex sa bansa. Nag-uumapay na ang geopolitikal na espasyo ng Amerikanong imperialismo.

Soft-selling ito kaya nakukumbinsi tayo sa napakaraming bagay hinggil sa kanilang dominasyon ng mundo. Ito o i-boykot ang mga produkto nila? Paano mo ibo-boykot ang Hollywood films, ang kanilang palabas sa telebisyon, cable channels, usong damit at tabas ng buhok?

Nang mapanood ko ang dalawang pelikula, hindi lang naman kami nag-iisa sa sinehan. Blockbuster ito. Ano ang sinasabi na ang panonood ng Hollywood na sine ang rekurso ng mga gitnang uri para magkaroon ng relief sa kanilang unti-unting naagnas na pangekonomikong lagay panlipunan?

Sasabihing intelligent comedy at women-in-their-40s liberation ang pelikula, o wholesome family entertainment ito. Ito nga naman o ang saga ng caregiver-via-Sharon Cuneta ang magaganap. Na kung gusto mo ngang magkaroon ng relief, bakit ka manonood ng anumang konektado sa iyong realidad?

Kaya maging ang “Caregiver” na rin ay hiwalay sa historikal at panlipunang realidad. Na nanghihimok ito sa kapwa professional na huwag magsisi, piliin maging caregiver, at idambana ang puting alaga bilang nagpalaya sa kanyang agam-agam, kulang na lang at mismong Philippine Overseas Employment Agency ang nag-produce nito.

Na nakakapanghimok na maging at manatiling OCW ang pelikula ay patungkol pa sa aparato ng mainstream film industry ng estado. At ang estado ni Gloria Arroyo, kahit pa ginigipit ang mga Lopez na may-ari rin ng Star Cinema na nag-produce sa pelikula, ay konektado naman sa Amerikanong imperialismo.

Sa susunod na magbayad ang gitnang uri ng malaking bahagi ng kanyang sweldo para sa tiket sa sine, isipin niyang siya na nagbabayad ay nagtratrabaho para may ipambayad. Siya na nagbabayad ay nagbabayad hindi lamang para manood at makalimot, kundi para bumoto rin sa referendum ng estado at imperialismo.

Malaki ang puwang ng independent filmmaking at political film collectives sa bansa. Ito ay kung matatalakay nila ang ugnayang pang-estado at imperialismo na soft-sell at wholesale na inilalako sa mamayang nagtratrabaho, namimili at pabor na bumoboto.

Mangangailangan din ng ibang paraan ng produksyon at konsumpsyon, distribusyon at iba pang sistemang nakagisnan na sa pagiging nasa laylayan ng Hollywood at imperialismo. Ito ang kailangang akdain sa mga panahong tulad nito.

Walang ibang panahon!

Statement on the P150 million UP Centennial Budget, All UP Workers Union and All UP Academic Union

2008-06-19T10:35:00.004+08:00

imahen mula sa www.bikoy.net/.../
ode2old.blogspot.com/2008/01/up-centennial-ki...

P150 milyong budget para sa Selebrasyon ng UP Centennial pero walang alokasyon para sa Centennial Bonus

Note: Inanunsyo kahapon, June 18, 2008, ni Roman ang pagpirma ni Gloria Arroyo sa Cenennial Bonus na P20,000. Tagumpay ito ng mga unyon natin!

Imeldific (ibig sabihin, bongga, magarbo at magastos) ang inihandang selebrasyon ng Administrasyong Roman sa sentenaryo ng UP. P150 milyon ang inaprubahan ng Board of Regents na budget para sa Sentenaryo. (Tingnan ang box)

Breakdown ng Budget:*

Item Milyon (P)

Centennial Lectures P 13

Tri Media Projection 12

Capital Outlay 85

Centennial Concert 5

Centennial Notes 5

Centennial Awards 2

Centennial Literary Contest 2

Audio Visual Presentation 2

History Project 1.4 Coffee Table Book 1.5 Digital Film Making Contest .7 Centennial Music Video .7 Centennial Address Book .5 Centennial Glass Plates .5 Centennial Song Contest .4

Centennial Newsletter .3

Events Poster .15

Administrative Expenses 5

Honoraria (1.5 milyon)

Centennial Commission

Operations (1 milyon)

Travel ( 2.5 milyon)

Contingencies 10

Kabuuan P147.15 milyon

*Inaprubahan sa Pulong ng UP Board of Regents September 28, 2007, UP Los Baños

May maagang budget para sa bonggang selebrasyon, walang budget para sa karaniwang kawani, REPS at mga guro:

Setyembre 28, 2007 pa inaprubahan ng UP Board of Regents ang inihapag na budget ng Administrasyong Roman para sa sentenaryo. Ngunit hanggang nitong pulong ng Presidential Advisory Council noong Mayo 21, 2008, pag-aaralan pa raw ang P20,000 centennial bonus na hiniling ng ating mga unyon.

May ilang faculty at istap na nakinabang/makikinabang sa P150 milyong budget na inilaan noong Setyembre 2008. Tumanggap o tatanggap ng P100,00 bawat isa ang mga faculty na bahagi ng Centennial Lecture Series. Mayroon ding ibang faculty at istap na tatanggap ng mga honoraria di lamang mula sa P1.5 milyong nakalaan sa “administrative expenses” kundi pati na sa iba’t ibang proyekto para sa sentenaryo tulad ng sa “centennial concert” at sa “coffee table book”.

Malinaw na hindi prayoridad ng Administrasyong Roman ang pagtitiyak na lahat ng empleyado ng Unibersidad ay makikibahagi sa biyayang dulot ng 100 taon ng UP.

Paglalako sa UP sa TV, radio at dyaryo

Pansinin na halos magkasinglaki ang budget para sa centennial lectures (P13 milyon) at para sa mga anunsyo sa TV, radio at print (P12 milyon). Talagang magkatumbas na halos ang pagpapahalaga sa mga pang-akademikong mga lectures at sa pagbebenta ng Unibersidad ng Pilipinas sa pamamagitan ng media. Hindi na nakasasapat ang libreng ispasyo sa mga balita at mga features story dahil newsworthy naman ang isang daang taon ng UP; kailangang maglaan ng milyun-milyong piso para ibenta ito. Tulad sa mga korporasyon ng mga sabon, shampoo o kape, na kailangang magbayad ng malaki sa “packaging at projection” para tangkilikin ng mamimili, ang UP ay isa na ring komoditi na kailangang ilako sa pamamagitan ng pagbayad sa mga anunsyo sa telebisyon, radio at dyaryo.

Ang tanong, ilako kanino? Hindi naman seguro sa mga estudyante para pumasok sa UP dahil alam nating taon-taon ay mahigit sa 60,000 ang kumukuha ng UPCAT.

Mas malamang na nakapatungkol ang mga anunsyong ito sa mga korporasyong pribado para mag-invest sa UP at sa mga mayayamang alumni para magbigay ng donasyon sa UP.

Isang patotoo na naman ito na korporatisasyon at pribatisasyon ang tinatahak na landas ng UP. Hindi na nga siya simpleng state university, dahil wala tayong alam na iba pang state university (ipinagdiwang na ng PNU at PUP ang kanilang mga sentenaryo) na gumagastos ng ganito kalaki para sa kanilang sentenaryo. (Pero alam natin na naglaan ng malaki-laking halaga ang PUP para sa centennial bonus ng kanilang mga kawani at faculty.)

At tulad ng mga pribadong negosyo na tubo ang hinahangad, hindi prayoridad ng Administrasyong Roman ang centennial bonus para sa ating mga kawani, REPS at faculty.

P20,000 Centennial Bonus Ipaglaban!

Korporatisasyon ng UP, Tutulan!

All UP Workers Union at All UP Academic Employees Union

Hunyo 16, 2008

Alam niyo ba na…. ?

….sa bagong UP Charter, hindi na lang chief academic officer, head of faculty ang UP President, kundi chief executive officer (CEO) na rin siya. (Section 14). Tayo ang tanging state university na ang presidente ay kawangis na rin sa presidente ng isang korporasyon. Kaya hindi na lang Presidente Roman si ERR, CEO Roman na rin ang kanyang titulo.

….sa bagong UP Charter, merong “Independent Trust Committee” na binubuo ng UP President, bilang tagapangulo at isang kinatawan mula sa Bankers Association of the Philippines (BAP), sa Investment Houses Association of the Philippines (IHAP), sa Trust Officers Association of the Philippines (TOAP) at sa Financial Executive Institute of the Philippines (FINEX). Ang komiteng ito ang magtitiyak sa mga investments ng UP at mamimili sa mga bangkong paglalagakan ng kita ng UP. (Section 23). Ito ang institusyunalisasyon sa pagpasok ng UP sa komersyalisasyon at korporatisasyon: nasa istruktura na ng UP sa kanyang 2008 Charter ang bagong stratum ng pangangasiwa labas sa UP Board of Regents. At ang stratum na ito ay binubuo ng UP President at mga kinatawan ng malalaking kumpanyang pambangko, pampinansya.

Contend Statement on the 2008 UP Charter

2008-06-12T10:18:00.000+08:00

The 2008 UP Charter: Forging the Transition from the Premier State University to a Privately Run Corporate Enterprise Driven by the Search for Profit

From State to National University

The first thing which would probably strike a casual reader of the "Centennial Charter" (RA 9500) is the replacement of the conventional label of "state university" by the term "national university." The current nomenclature rests on the crucial distinction between Private Higher Educational Institutions (PHEIs) and State Universities and Colleges (SUCs). Indeed, the yearly General Appropriations Act (GAA) only mentions SUCs as recipients of government subsidy. The studious elimination of all mention of the term "state university" in the Charter sends a message that this distinction no longer holds for the University of the Philippines . This suspicion is confirmed by the contents of the Charter itself.

UP and the Rise of a New Managerial Stratum

One salient characteristic of the Charter is the creation of a managerial stratum distinct from the existing governance structures of the University. The UP President, aside from being referred to as the "chief academic officer," is also labelled in the text of the Charter as the Chief Executive Officer (CEO), which means no less than that she/he shall henceforth serve as the highest ranking officer of the corporate entity which is the "national university." Since the President shall be appointed in this capacity as the head of a corporation and since good CEOs don't come cheap, she/he shall also receive a salary befitting a CEO. In 2007, CEOs in the Philippines received an average base salary of $44,496 and $51,519 in annual cash or PhP4, 271,899 or PhP355, 991 a month (www.mercer.com). Bear in mind that this is only the average. The Charter consequently states that the Board shall deem it within its powers to "determine the compensation of the President of the University" (Sec. 14). Despite the efforts of the promoters of the Charter to allow the UP President to have an unprecedented two terms, this proposal was eventually withdrawn because of strong opposition. Quite disturbing, however, is the fact that the Chancellor of each constituent unit will not only receive an unspecified amount to be determined by the Board but will also serve an unspecified term likewise to be determined by the Board (Sec. 18: "The Board shall determine [both] the term and compensation of the Chancellor") .

Combining managerial and governance roles, the President shall serve simultaneously as the co-Chairperson of the Board of Regents (with the Chairperson of the Commission on Higher Education (CHED)) and as the Chairperson of an Independent Trust Committee (ITC) to be made up of representatives nominated by the following private entities explicitly specified by the Charter: Bankers Association of the Philippines (BAP), Investment Houses Association of the Philippines (IHAP), Trust Officers Association of the Philippines (TOAP) and the Financial Executive Institute of the Philippines (FINEX). Furthermore, in case of two failed biddings these same private entities shall nominate representatives which shall make up the majority of a "third-party body" tasked with making a "fairness opinion report" (Sec. 23). The individuals making up the ITC and the "third-party body" shall be "entitled to a reasonable per diem as the Board may specify" (Sec. 23 & 24). Some information about these private entities is in order. The BAP was founded in 1964 and aims to provide "a necessary avenue for member banks to raise and discuss issues that affect the commercial banking industry." It counts among its members, 40 commercial banking institutions covering 26 local banks and 14 foreign bank branches (http://www.bap. org.ph/). The IHAP was founded in 1974 and its current membership consists of "fifty-five (55) member houses, which include the top players in the investment banking industry" (http://www.ihap. org/). Established in 1964, the TOAP's aim is to unite, professionalize and promote the Philippine Trust and Investment Management Industry http://www.toap. org.ph/). Lastly, the FINEX, founded in 1968 is said to be an "organization (which) is devoted to the continuing development and improvement of financial management techniques and the promotion of efficiency in business enterprises" (http://www.finex. org.ph/).

There is no good reason why these entities should have their names inscribed in such a solemn document such as the UP Charter. These are plainly transitory private entities which do not sit well in a national public document drawn up with claims to perenniality such as the UP Charter. They could always be hired if and when consultants are needed and paid their "reasonable compensation. " As it is, they could just fold up in a couple of years and leave embarrassing blank spaces on the Charter. This is almost equivalent to putting the names of private businesses in the Philippine Constitution. Being in the UP Charter lends these private entities more prestige than they are worth.

The function of the ITC, befitting its "independent" nature, is to recommend to the Board five banks aside from providing the "Board with direction on appropriate investment objectives and permissible investments with the view to preserving the value of the funds while allowing the University to earn a reasonable return thereon" (Sec. 24). Emphasis should be placed on the words "appropriate" and "permissible" in the above sentence in order to stress the actual managerial power of the ITC. These individuals, the President, the Chancellor, and these representatives from the BAP, IHAP, TOAP and FINEX shall henceforth constitute a distinct stratum of managerial technocrats whose "compensations" and privileges shall be at a qualitatively differently level than the ordinary faculty, REPS and administrative personnel making up the university community. It seems that such gains as the Staff Regent who shall represent the administrative personnel and the research, extension and professional staff was conceded by the framers of the Charter with the foresight that the BOR itself shall eventually no longer carry much weight in the scheme of things to come.

UP as a Commercial Area with an “Academic Core Zone”

The scope of the income generating activities which these individuals shall plan and undertake shall only be limited by the size of what is termed in the Charter as the "academic core zone." According to Section 22 of the Charter, "The Board may plan, design, approve and/or cause the implementation of land leases: Provided, that such mechanisms and arrangements shall … be exclusive of the academic core zone of the campuses of the University of the Philippines ." The whole territory of the University lying outside of this so-called "academic core zone," which is as of yet unspecified, is therefore declared as a commercial zone. Furthermore, lands donated to the University from hereon may simply be sold if the terms of donation allow for it.

Profiting from the Pursuit of Truth

It is hard to see, given the power enshrined in the new Charter which now gives private business interests a preponderant role in shaping the future of the University, how such half-hearted provisos in the Charter itself, such as one stating that "such mechanisms and arrangements shall not conflict with the academic mission of the national university" or that "any plan to generate revenues and other sources from land grants and other real properties entrusted to the national university shall be consistent with the academic mission and orientation of the national university as well as protect it from undue influence and control of commercial interests" (Sec. 22) can realistically be adhered to. Instead of protecting it, the Charter actually renders the University extremely vulnerable to the "undue influence and control of commercial interests" as never before. For example, Sec. 3 on the "Purpose of the University," states that the University is "a community of scholars dedicated to the search for truth and knowledge." However Sec. 13 specifies without irony "that research and other activities funded by the University shall likewise undertake research in fields of topics that have promising commercial applications. " ("Likewise" here means "also" and cannot be read as meaning "optional.") The message is clear: the scholars of the University shall be dedicated to the "search for truth and knowledge" only as long as these have "promising commercial applications. "

The Price of Higher Wages

The thoroughgoing commercialization of the campus and of the research and academic mission of the University together with projected substantial tuition fee increases are being sold to the faculty with the promise of higher salaries. This is the proverbial carrot. Indeed, Sec. 13 states that "any law to the contrary notwithstanding, to fix and adjust salaries and benefits of the faculty members and other employees: Provided, That salaries and other benefits of the faculty shall be equivalent to those being received by their counterparts in the private sector." Aside from the fact that a great part of these promised higher wages shall come from rising tuition fees and rampant commercialization, it is also more than likely that these salary increases shall come at the cost of undermining existing rights to tenure in the longer term and lead to a rising percentage of part-time and full-time non-tenure track teaching staff. This is already a problem in the US where according to the American Association of University Professors (AAUP), 68 percent of all university and college level teaching personnel comprise these so-called "contingent faculty," thus seriously undermining academic freedom, academic quality and professional standards (www.aaup.org).

This Charter marks the next 100 years of UP. What has been dangled to clinch faculty support—exemption from the SSL and salaries competitive with the private sector—is neither forthcoming nor will it be within the range of the compensation package of the UP President as CEO. This Charter legitimizes the neo-liberal turn to greater commercialization, privatization, and deregulation of UP and of higher education in general.

A Charter Against the University of the People

This blatantly neo-liberal charter accepts the conventional and deadly wisdom of aspiring to be "globally competitive" at the cost of erasing all traces of the University of the People. It accepts the assumption that the government cannot and will not provide a sufficient budget for UP. Its main direction is to forge the transition from being a service-oriented public entity towards being a privately run corporate enterprise with its own CEO and an independent trust committee driven primarily, if not solely, by the search for profit. This Charter is nothing but the tragedy of the UP Centennial.

As the UP administration advances its neo-liberal agenda in the transformation of higher education, CONTEND calls on the various sectors of the university to be militant and continue to struggle for a UP which may be called an exemplary university of the people.

Education is not a commodity!

Continue the Fight for a genuine University of the People!

*The Congress of Teachers/Educators for Nationalism and Democracy or CONTEND is a progressive organization of academics based in the University of the Philippines- Diliman. Please email your comments to upcontend@yahoo. com

Si Bayani Fernando, ang MMDA sa Sogo, KPK Column

2008-06-09T10:42:00.004+08:00

imahen mula sa www.websaytko.com/141-plate-number-on-helmets...
tacchy-al.cocolog-nifty.com/.../index.html
www.indolentindio.com/?p=29
www.mmda.gov.ph/home.html

Si Bayani Fernando, ang MMDA sa Sogo

Hindi ako nagtaka kung hanggang sa kwarto sa Sogo, isang higanteng chain at gusaling motel, ay napanood ko ang cable show ng MMDA (Metro Manila Development Authority). Siempre, ang bosing na si Bayani Fernando, na ang tagumpay sa munting syudad ng Marikina ay nire-reproduce sa iba pang syudad ng Metro Manila, ang bida.

Hindi lang siya bida, siya ay bidang-bida. At sa ilang saglit, tulad ng kanyang mantra (Metro Gwapo, Tao-Ganado), ay bigla nga siyang nagkaroon ng personalidad. Minsan ko nang natunghayan si Fernando sa isang poetry reading sa lumang bahay na trinansforma sa isang cultural center sa Marikina. At winish kong sana ay nagbaon ako ng unan.

Monotono ang kanyang boses, dead-pan ang mukha. Pero ang bangis ay nasa ilalim ng hitsura. Tunay na megalomaniac ang hitad. Kinuha ang wallet sa likod na bulsa ng pantalon, at may tinanggal na pirasong papel. Dahil nga poetry reading ang event, nagbasa ito ng sinulat niyang tula. At balak niyang ipalilok ang kanyang tula sa marmol sa sports arena pa raw!

Sa internet site ng MMDA, http://www.mmda.gov.ph/main.htm, ay nagmumukhang impressive ang mga proyekto ni Fernando: traffic engineering, education at enforcement; solid waste management; establishment at operation ng landfills; flood control at sewerage management; CAMANAVA-flood control project; Metro Gwapo at Metro Clear Roads; Gwapotel; Street Dweller Care Program; MLMO-Imaging a Vibrant Metropolis; Metro Clean at Metro Safe Programs; Road Emergency Program; Urbanidad; ang notorious na Wet Rag (papasadahan ng basang trapo ang mga nag-aantay na pasahero sa kalsada) at Pink Flag; at door-to-door garbage collection.

Sa isang banda, nagpapasalamat ang maykayang pribadong mamamayan sa pag-angat ni Fernando at MMDA sa pamantayan ng urbanidad, sa abot ng makakaya, sa global na panuntunan. Tila mas mabilis na umuusad ang mga pribadong sasakyan sa tila walang katapusang pinalalawak na mga kalsada at sidewalk, na peryodikong tinataniman ng halamang di mabuhay-buhay nang kumpleto. Impresibo ang proyekto dahil nilegitimisa ni Fernando ang pagpapaproyekto bilang primaryong proyekto ng MMDA.

Samakatuwid, hindi naman talaga ang panuntunan ay makaabot sa isang humanisadong global na standard, kundi ang simpleng magkaroon lang ng hanay ng proyektong nagpapamukha na tila walang katapusan ang pagkilos ng kanyang mga pwersa. Ang paproyekto ay nagsasaad ng kinetisismo ng publikong serbisyo gayong mula sa ibaba, tinatangkang burahin ang anumang makakapagtunghay sa di-global na karanasan (tindera sa bangketa, pagdura, pag-aantay ng sasakyan sa kalsada mismo, at iba pa).

Kaya sa kabilang banda, sinusumpa naman ng nasa ibaba ang paproyekto ito dahil hindi na unti-unti kundi malawakan na ang pagbura sa di-kosmopolitan, di-global na urbanidad. Totoong hindi pa sagaran na nabubura ang mga nagtitinda sa sidewalk at di tumatawid sa napapakalayong pink at blue na pedestrian walk na wala nang lilim, tulad na lang sa Commonwealth Avenue, isang tampok na paproyekto ng MMDA.

Pero ang layon ay gayon na rin. Mas malayo sa nerve center ng MMDA, mas nababawasan na ang karanasang anti-urbanidad. Mas kumikitid ang daan, mas marami ang tumatawid sa highway, mas walang pedestrian walk. Na nagtataka ang napapadaan dahil sa ibang seksyon ng Commonwealth pa rin, ay halos magkakadikit naman ang pedestrian walk.

Iaakda ni Fernando ang astang urbanidad sa pamamagitan ng behavior modification. Binabago ang kalakaran ng pag-iisip, pagkilos at pag-uugali: paglalakad sa bahagi ng highway at pag-aantay sa elevated waiting area; pagpara sa mga bahaging ito lamang; maingat na pag-U-turn sa designated slots; towing kapag nasiraan o mali ng parada; red sidewalks para itakda na no parking at bawal magtinda; pink lanes para malinaw ang lunan ng publiko at pribadong pag-aari; at iba pa.

Ang problema ay di lamang epistemikong marahas ang behavior modification na ito. Sa usapin ng uri, mas humahaba ang nilalakad at tumatagal ang oras ng paglalakad ng mga nasa ibaba gayong mas bumibilis ang oras ng biyahe ng mga nasa itaas. Mas delikado nang tumawid sa mga walang pedestrian walk ang mga nasa ibaba dahil sa bilis ng sasakyan ng mga nasa itaas. Mas nabibiyayaan ang maykayang pribado kaysa publikong mamamayan.

Literal lalo pa ang karahasan. Binubuhusan ng gaas ang nakumpiskang binebenta sa sidewalk; spinre-spray ng “colorum” ang mga bus, taxi at FX na walang papeles; dine-demolish ang mga tirahan para malinis ang kalsada at tulay nang may 15 araw lamang na abiso; inilalagak ang street children at mga pulubi sa DSWD (Department of Social Work and Community Development) nang walang lubos na pagtatanto sa kanilang inbidwal na karapatan; at iba pa.

Pinipulisya ni Fernando ang mga nasa ibaba nang sa gayon ay hind maging kriminal. Dahil sa paglawak ng execution ng kanyang kapangyarihan, nakriminalisa na ang mga inaakalang di-ligal na gawain—pagtitinda sa sidewalk, pagsakay sa di-designadong bahagi, pagdura, pagtawid sa mismong kalsada—bago pa man aktwal na magampan ang ganitong gawain.

Kriminal na ang turing kaya naman napakahilig ni Fernando na gumawa ng mga rehasang seksyon sa mga proyekto. Pink pa nga para mas humanisado ang turing, na nagdo-double tasking na trellis sa malawakang pagpapatanim ni Fernando ng kadena de amor, ang opisyal na bulaklak ng Metro Manila.

Gayunpaman, malinaw na minamarkahan ni Fernando kung sino ang dapat ipulisya—commuters, pedestrians, sidewalk vendors—at kung sino ang hindi. Kung sino ang may akses sa ekonomikong kapangyarihan at pagkamamamayan, at kung sino ang wala at kulang. Anti-masa si Fernando at MMDA dahil ang turing sa masa ay mob na dapat pinupulisya.

Kung gayon, double standard ang panuntunan ni Fernando sa mga mamamayan ng Metro Manila. Para sa Italianong kritikong kultural, Antonio Gramsci, ang estado ay gumagamit ng tambalang pwersa at panghihimok para makamit ang konsensus na paborable sa kanya.

Ang panghihimok ay ginagamit ni Fernando para sa gitna at mataas na uri na may latay ang kanilang posisyon at tinig sa lipunan. Ang pwersa at dahas ay nakatuon sa mababang uri, na dahil sa abang indibidwal at kolektibong lagay, ay ninakawan na ng tinig at posisyonalidad ng estado. Paano magsasalita ang sa una pa lamang ay itinuring na ng estado na kanyang kaaway?

Kriminalisa ni Fernando sa Metro Manila ang lantarang pakikipagtunggali. Na sa isang palabas sa balita ay mismong mamamayan na ang tumulong magdemolisa ng kanilang tahanan para maprotektahan ang mga naimpok na gamit sa loob ng bahay. Na wala na silang magawa maliban sa pag-ayon sa pwersa ng baril, maso at makina ng anti-demolisyon team.

Ang tagumpay ng anti-demolisyon team, at ni Fernando at MMDA sa pangkalahatan, ay ipagpadaloy ang anti-mahihirap na gawain. Sa ngalan ng kinetisismo ng pagpapaproyekto na nagpapamistulang kay raming pagbabago sa infrastruktura ng globalidad sa Metro Manila, napapakabayo sa kariton ang maykayang mamamayan. Nagkakaroon ng blinders para hindi makita ang kakambal na karahasang dulot ng masibong pagkilos.

Pero tunay bang batayang pagbabago ang dulot ng pagpapaproyekto? Anim na buwan akong naglagi sa Kyoto, at sa aking pagbabalik, nagkaroon ng dalawang rotunda ang airport road at nawala ang interseksyong direktang nag-uugnay sa EDSA. Tunay namang umuusad ang trafiko, pero mas matagal lamang akong dinala nito sa aking patutunguhan.

Ang nangyari, ako na sa lipunang ito ay may gitnang uring posisyon, ay nagmistulang hamster sa spinning wheel sa kulungan. Ibig sabihin, kilos lang ako nang kilos pero wala naman talaga akong pinatutunguhan. Ang nangyayari lamang sa lahat ng pagbabago sa trinatransforma ni Fernando ay walang patumanggang pagkilos tungo sa pareho pa ring posisyonalidad.

Narereafirma ako at ang kakaunting iba pa sa aming nakakataas na lagay sa lipunan gayong lalong nasasadlak ang nasa mababang antas sa mas lalo pang abang lagay. Mas maraming kailangang habulin ang nasa ibaba para magkaroon ng akses sa nasa itaas.

Ang pinapadaloy ni Fernando ay neoliberalismo. Inaasa sa indibidwal ang pagkaagapay sa panuntunang globalidad na urbanidad. Ginagawang napaka-impyerno at marahas ang lagay nang nasa ibaba at napakataas ng panuntunang nasa itaas na may relief na espasyo mula sa purview ng estado, na ang rekurso para makaakyat ay nasa kanilang sariling mga kamay.

Kaya bakal na kamay ang pagsasadlak ng isa pang mantra ni Fernando at MMDA, “pantay-pantay kung may disiplina” na nagpapaalaala sa diin ng motto ng Bagong Lipunan ng diktador na Marcos, “sa ikakaunlad ng bayan, disiplina ang kailangan.”

Ang sinasaad ng mantra ni Fernando ay ang paglalapat ng di-pantay na pagdisiplina para sa inaasam na behavior modification. At para makaabot ang nasa ibaba sa pamantayan ng pagkapantay-pantay, kinakailangan nitong madisiplina hanggang disiplinahin nito ang sariling pagkatao.

Sa motel, sa di-lubos na tanggap na lunan ng sexual na pagnanasa, pinapanasa na ang ibang uring pagkamamamayan na may finansyal na yaman para maka-book ng kwarto: pulisyahin ang sexual at iba pang pagnanasa, pumanatag sa itinakdang panuntunan, at tamasain ang temporal na kaligayahang iniendorso ng estado. Hindi na trespassing subject ang nasa loob ng motel, ipinaloob na siya at ang kanyang ginagawa sa lehitimasyong pang-estado ni Fernando at ng MMDA.

Sa lunan na ito, sa pagkakahon ng at pagdidisiplina sa pagnanasa, si Fernando ang non-erotikong bosing. Buti na lang at hindi siya literal na naalaala habang nakikipagsiping. Ipinagsisigawan ng kanyang mga tarpaulin ang kanyang mukha at mantra gayong, tulad ng isinasaad ng kanyang imahen, hindi naman siya gwapo.

Binago lang ang panuntunan ng pagkagwapo. Wala sa pisikalidad. Nasa internalisasyon ng disiplina at akses sa kapangyarihang estado. Ang inaakalang bawal at hindi katanggap-tanggap ay binigyan na ng rekurso para makapaloob sa pagkamamamayan ng estado.

Kaya ang halinghing ay sabayang pagtamasa ng sexual na ligaya, at latay sa hagupit ng estado ni Fernando.

Usapang lasing, usapang UP, Pasintabi Column

2008-06-06T09:45:00.003+08:00

imahen mula www.kulay-diwa.com/ferdinand_doctolero "Inuman sa Kiosk"travelnoypi.wordpress.com/2007/05/

Usapang lasing, usapang UP

Matagal na kaming hindi nagkikita ng aking kamag-anak sa Nueva Ecija. Matapos ng ilang taon, umuwi ako para sa anibersaryo ng kamatayan ng aking lolo sa nanay.

Brusko ang mga lalake ng bahagi ng pamilyang ito. At gaya nang inaasahan ko, ako ang nakantyawan magpatak ng dalawang case ng beer. Hindi naman ako tumanggi o nagpakipot dahil matagal ko nga silang di nakita.

Nagsalitan ang oras sa pag-inom, kwentuhan at pagkuha ng pictures. Ganito ang family reunion, wala naman talagang bagong pinag-uusapan. Matapos malaman ang bago sa isa’t isa, ipapasa na ang impormasyon sa iba pang bahagi ng bahay.

Pati ang mga nasa kusina at tulugan ay updated na sa nangyayari sa buhay ng madalang nilang makita. Dalawa ang inuman. Ang isa ay nasa ilalim ng hindi pa natatapos na ginagawang bahay. Hardcore ito. Kayang magpatumba ng ilang case. Yung mas bata-bata ay sa balkonahe umiinom, kasama ng mga sanggol at paslit na pamangkin.

Sumama ako sa huli, pero nahabol ako ng unang grupo. Nang magdilim na at nagsisimula nang magposturang mamaalam, bigla akong tinabihan sa harap ng aking tiyuhin. Nagbukas siya sa pagsasabing iniririkomenda niya ang aking mga libro sa mga kakilala niya sa Cabanatuan.

Nagpasalamat naman ako, at bago ko matapos ito ay bigla ang kanyang kabig. Tumarak ang talim ng usapan. Sa simula, tinanong niya ako kung willing ba akong suportahan ang aking mga pamangkin. Wala pang nakakapasok sa UP (University of the Philippines) mula sa sangay ng pamilyang ito.

Ang sabi ko ay kung makapasok, bakit hindi. At ipinaalaala sa kanya ang aking laki o liit ng aking sweldo bilang limitasyon sa kung ano man ang kanyang iniisip. Ang sumunod niyang punto ay paano kung matalino naman ang kanyang apo at pamangkin, pero hindi nakapasok sa UP?

Kung may talento, maaring pumasok ito sa ilang certificate courses kapag hindi nakapasa sa UPCAT, ang qualifying exam ng UP. Nagulat ang tiyuhin ko, at tumaas ang boses. Hindi ko raw ba maipapasok o maililipat sa kursong nais nilang ipakuha?

Ang sabi ko ay wala akong kapangyarihan sa usaping ito. At lalong nagpaikot-ikot ang debate niya. Maraming nagtangkang lumahok pero nanatiling sekundaryo dahil siya ang senior. Akala ko ay lilipad na ang mga bote.

Alam nila ang benefisyo ng pagpasok sa UP: murang matrikula, magaling na reputasyon, maraming matutunan. Sa paningin yata nila, sinasara ko ang mga pinto ng UP sa kanilang mga kapamilya. Sabi ko ay hindi na mura ang matrikula. Ano raw kung walang pangmatrikula ang valedictorian?

Ang sabi ko ay hindi ito makakapasok. Sa PUP (Polytechnic University of the Philippines), kung saan tunay na mura pa ang matrikula, pumasok. O tustusan na lamang nila sa nursing schools sa Cabanatuan, tulad ng pagpasa ng isang pinsang dito na nag-aral.

Kung gayon, anong klaseng suporta raw ang sinasabi kong maitutulong ko? At bigla nga akong napaisip. Hindi ko sila maipapasok. At kung makapasok man, hindi ako makakatulong nang lubos sa usaping finansyal. Moral support? Na tila wala namang halaga sa kanila.

Pauwi na kami at binaybay ang malayong daang pinagsisiksikan ng mga malalaki at maliliit na sasakyan sa dalawang lane na highway. Hindi ko pa rin mapagpag ang kainitan ng usapan.

Tunay na makitid na ang pinto ng pagiging state university ng UP. Kung makapasok man, kailangang mamrublema sa matrikula at ang mataas na halaga ng edukasyon at libangan sa Manila. Sa naaprubahang bagong Charter, ito na ay national university, na maari nang isangkot ang pribadong negosyo sa pag-unlad nito.

At nalungkot ako sa pagiging realidad ng pangitain. Hindi na para sa mahihirap ang UP. Mas pinili nitong kumiling sa malalaking negosyo at sariling pagnenegosyo para matustusan ang paggastos.

Gusto kong humingi ng paumanhin sa aking tiyuhin sa kawalan, maliban sa moral na suporta, na maibibigay sa kanyang aspirasyon kapag ang kanyang unang apo, matapos ng labinglimang taon, ay magkokolehiyo na. Sana ay retirado na ako pagdating nang panahon.

Road Trip at Biyaheng Kawalan-Hanggan

2008-06-06T09:40:00.002+08:00

imahen mula samelovillareal.com/.../landscape-photography/
www.artesdelasfilipinas.com/main/archives.php...

Road Trip at Biyaheng Kawalan-Hanggan

Patapos na ang bakasyon. At nitong nakaraang linggo ay natagpuan ko ang sariling nagbibiyahe sa iba’t ibang lugar sa Pilipinas. May biyaheng mag-isa, may biyaheng kasama ang kapamilya, at may biyaheng kasama ang mga kasama. May biyaheng pribadong sasakyan, may biyaheng Victory Liner, at biyaheng eroplano ng Cebu Pacific.

Ika ng zen, hindi mahalaga ang patutunguhan, ang mahalaga ay kung paano ka tutungo roon. Mahalaga ang biyahe, hindi ang destinasyon. Ang pagdating ay isa lamang paghahanda sa pag-alis. Isa na namang biyahe.

Ika ng social scientists sa U.S., ang pangunahing gamit sa biyahe sa bansa nila ay kotse. Ito ay simbolo ng indibidwal na mobilidad, ang pagnanasa na “Go west” at kolonisahin ang itinakdang sariling mundo, ang gitnang uring buhay na walang patumangging pagkilos tungo sa iba lugar. Ang doon ay nandito, ang dito ay nandoon. Paratihang wala ang indibidwal sa inaakalang akmang lugar.

Kaya ang sumpa ay walang hanggang pagkilos. Parang ang sumpa kay Samuel Bilibit na ang sumpa ay walang katapusang paglalakad sa isang libo’t isang lunan. At bawat lunan ay hindi destinasyon dahil ang sumpa ay ang paglalakad na walang patutunguhan.

Iniisip ko, purposive ba ang biyahe sa kulturang Filipino? Nagbibiyahe ba tayo nang sapilitan, tulad ng pag-aaral sa mas modernong syudad o kontraktwal na pagtratrabaho sa ibang bansa? Luho ba ang pagbibiyahe para magbakasyon? Ang biyahe ba, sa paratihan, ay kaugnay sa isyu ng paggawa? Na maging ang pag-aaral sa tertiary level ay paraan ng pag-igpaw sa karanasan ng paggawa?

Unang destinasyon: nakipista kami sa Masinloc, Zambales. Kakasunog pa lang ng limang bus sa Cubao Terminal ng Victory Liner, at sa terminal sa Kalookan City kami sumakay. Only-in-the-Philippines na passenger-friendly ang nanununog ng bus. Pinababa muna ang mga pasahero bago sunugin ang bus.

Malayo ang Zambales. Mabilis ang break sa “Double-Happiness” restaurant na puro fastfood at food stalls ang laman. Sa paghinto ng bus, mapipilitan kang gawin ang mga bagay dahil sa pangamba na matagal ang susunod na hinto. Napapaihi ka kahit hindi ka naiihi. Napapakain ka kahit hindi ka nagugutom.

Tunay na passenger-friendly rin itong bus. Lahat ng spesipikong hantungan ng bawat pasahero ay ihihinto ang gustong umibis, kasama ang ilang ulit na paghinto ng mga lalaking gustong umihi. Kakahinto pa lamang ay hihinto na naman. Kung nagbibilang ka ng oras, ito ang sandali na mapapabuntong-hininga ka na naman o gustong sabunutan ang sarili.

Buong araw ang biyahe, umalis ako ng bahay ng alas-otso ng umaga. Nagkitaan, siempre pa, sa pinakakumbinyenteng Jollibee branch, matapos ay nag-usap sandali kung saang terminal sasakay, nag-jeep at nag-bus patungo sa terminal, naghanap ng ATM sa harap na mall ng terminal, tumatakbong sumakay ng bus dahil dalawang oras pa ang antayan ng susunod na aalis, at anim na oras na nagbiyahe.

Mauubusan ka ng kwento sa biyahe. Sa simula ay buhay na buhay ang kwentuhan na tila nananamlay dahil pareho na kayong inaantok ng kausap mo. Matutulog pamandali o mapapatingin sa paligid na dinadaanan. Mabilis ang NLEX (North Luzon Expressway) at magastos. Hanggang Zambales ang apektado ng lahar mula sa pagsabog ng Pinatubo.

Ikalawang destinasyon: sa death anniversary ng amain sa Papaya (aka General Tinio, Nueva Ecija). Umupa kami ng van para magkasya ang apat na pamilyang delegasyon sa family reunion. Noong bata pa kami, madalas naming bagtasin ang mga daang ito dahil taga-roon kami. Nadagdagan ng ilang diversion roads ang mga bayan sa Bulacan at Nueva Ecija pero madali ring nagsisikipan dahil sa dami ng sasakyan.

Ito naman ang daang tricycle-friendly dahil kahit national highways ay pwedeng bumagtas ang mga sasakyang ito. At dahil two-lanes lang ang highway, kailangang matiyaga, malakas ang loob, at maingat ang driver para lampasan ang mga tricycle at iba pang mababagal na sasakyan, lalo na ang higanteng truck at bus.

Ang mga daan ay hindi nagpabilis ng biyahe. Nagsisiksikan ang mga sasakyan. Ang tatlong oras na biyahe noong kabataan ko pauwi sa San Leonardo ay nanatiling tatlong oras pa rin. Tila mas siksikan din ang mga bayan ng mga bagong tayong bahay, karamihan ay gitnang uri.

Lalo na sa Papaya na marami sa mga nakatira roon ay may kamag-anak sa Amerika. May mga apat na palapag na bahay na sa Papaya, at ang pinaggalaan kong mga lugar sa bakanteng bakuran sa San Leonardo ay nagsisikipan na ng bagong tayong bahay.

Ikatlong destinasyon: para magsalita sa kongreso ng College Editors Guild of the Philippines sa Davao City. Alas-kwatro medya nang madaling-araw ang lipad ng eroplano, at natagpuan ko ang sarili na gising na ng hatinggabi. Kulang siempre ang dalawang oras na tulog, at hindi rin naman makatulog sa airport kahit pa dalawang oras ang pag-aantay ng lipad.

Kung sa Iba at Subic ay higanteng tarpaulin ng babaeng Magsaysay na representatibo ang namumutiktik sa mga basketball court, paaralan at kalsada, sa Davao City ay Nograles ang pangalang inaanunsyo sa parke, kalsada at mga gusali. Mas maayos ang kalsada sa mga lokal na syudad, at hindi ito pinapalimot ng mga lokal na politiko sa kongreso.

Konkreto ang mga pook ng syudad, wala man lang puno sa kalsada o iilan lamang ang natitira. Ang kagandahan ng Davao City bilang pinakamalaking syudad sa buong mundo ay malawak pa rin ang kanyang erya na may tanim na puno. Malamig ang hangin kahit mas malapit ito sa equator. Mas lush ang pagkaluntian ng kapaligiran. Mas higante ang tubo ng mga halamang tanim.

Hindi pa dahil programado ito kundi dahil hindi pa lubos na nakakasabay ang laylayan sa pag-unlad ng sentro. Ang sentro ay nagsusumikip na. May high-rise buildings na ang Davao City, bahagi ng call center boom. Maraming namamalimos sa syudad. Ang unang palapag ng bagong tayong harapang building ng Ateneo de Davao ay komersyal na ipinapaupa.

Nakakapanlumong magbiyahe hindi lang dahil nakakapagod kundi dahil tila pare-pareho naman ang hitsura ng bansa, lalo na ang countryside. Kundi man bulubundukin, tulad ng Bataan, Zambales at Davao, kapatagan naman sa Bulacan at Nueva Ecija. Malinaw rin ang distinksyon ng maykaya at mahirap na syudad at munisipalidad, at ang paghihikahos na hindi nawawala sa kahit anong lugar sa bansa.

Kung manlulumo ka sa biyahe, bakit ka pa aalis ng Manila?

Serialisadong mukha ng kahirapan ang matutunghayan sa biyahe. Kahirapan sa kabundukan, kahirapan sa kapatagan, kahirapan sa syudad at kanayunan, kahirapan sa loob ng syudad, karangyaan sa loob ng nayon. Pinapagaan ng kwentuhan at biruan, maging ng aircon ng van, bus at eroplano ang bigat ng realidad ng kahirapan sa bansa.

Kaya nakakapagod ang kwentuhan sa road trip dahil sa kontexto ng malawakang pambansang pagdanas ng kahirapan ang backdrop nito. Safe passage ang mga sasakyan at NLEX at langit, pero nilalamon ng abang lagay ang lahat ng binabagtas. At ito ang tunay na “trip” sa road trip, hango sa pagkalungo sa droga at sa focus na aktibidad na dulot nito.

Trip lang ito, one-time big-time deal. At walang kasiguraduhang “good trip” ito, dahil ang mismong sinasambit ng droga ay pag-igpaw (kundi man pagtakas) sa historikal na realidad (kahirapan). Paano iigpawan ang isang meta-karanasang sumusubaybay sa bansa at pambansang pagkatao? Kaya ang anumang “good trip” ay hahantong din sa sakop ng temporal na pagdanas ng “bad trip.” Ang pagbaba ng tama.

Na hindi naman talaga bumababa dahil hindi naman naging lubos ang pag-igpaw. Kaya walang afinidad ang nakararaming mamamayan sa domestic tourism at panghalina nitong “huwag maging dayuhan sa sariling bayan.”

Ang paradox ay ganito. Tunay na ang malawakan at malalimang pagdanas sa kahirapan sa road trip ang balakid para mag-road trip. At kapag nag-road trip ka sa inaakalang magandang destinasyon, ang tunay na niro-road trip ay ang mapa ng kahirapan sa iba’t ibang lugar ng bansa.

Kaya ihanda na ang mga damit, bag at toiletries; at mabilisang paputukin ang thought balloon na ito. Magbiyahe na lang tayo sa travel-and-destination shows sa telebisyon, mula sa ligtas na lugar ng ating mga sala.

Unibersidad at Kanya-kanyang Bersyon ng Urban Renewal

2008-06-06T09:27:00.003+08:00

imahen mula sa www.essential-architecture.com/STYLE/STY-M02.htm
http://www.ironwulf.net/2006/12/12/feu-alumni-gathering-and-heritage-award/
travel.yahoo.com/trip?pid=567266&action=printable
picasaweb.google.com/.../J_IJ3gAuvwfEpZLfEdi9vw
picasaweb.google.com/.../MTj2YstY-clsbj2dehmxmg
www.asiafinest.com/forum/index.php?showtopic=...

Unibersidad at Kanya-kanyang Bersyon ng Urban Renewal

Ang isang indikasyon na namamayagpag (kumikita o nabiyayaan ng pondo) ang unibersidad ay kung mayroon itong mga bagong gusaling itinatayo. Pero may kanya-kanyang inunlad ang mga pangunahing unibersidad sa Metro Manila. Ang paraan ng paglawak ng infrastruktura ay mas ugnay pa hindi sa pagyaman ng akademikong kagalingan kundi ng mismong pagyaman ng unibersidad, kasama ang emblematikong urbanidad at modernidad na sinasambit sa expansyon ng mga ito.

Ang Far Eastern University (FEU) ang tinitingnan bilang pinakadakila sa larangan ng campus at urban renewal. Pinatingkad ang art deco style ng arkitektura sa mga gusali. Nagmistulang panahon ng Amerikano ang kapaligiran kung saan umunlad ang stilong ito. Matatamlay na kulay berde ang mga gusali, at nagkaroon ng mas masinsing landscaping sa quadrangle ng campus sa Morayta.

Quaint ang pakiwari dahil nakaunipormeng checkered green na palda at puting blusa ang mga babae; gayundin, nakaunipormeng puting polo ang mga lalake. Parang nakapasok ang mag-aaral sa sinaunang pribadong mundo, simple ang buhay at nagtatawanan lamang ang mga mag-aaral na gustong matuto, kung saan ang edukasyon ay isang pribilehiyong tinitingala at pinaniniwalaang nagtitiyak ng mas maunlad na kinabukasan. Ay! Hindi naman pala nagbago ang saligang pananaw na ito sa higher education.

Tunay namang nag-urban renewal ang FEU sa paglipat nito ng medical school sa Fairview. Tanging core courses sa humanidades at social sciences ang nanatili sa Morayta campus. Pati ang labas ng campus ay napasadahan ng mas malawakan pero di pinag-isipang urban renewal ng dating mayor ng Manila, Lito Atienza, na sa kanyang administrasyon ay ekletikong binago ang Plaza Miranda, Plaza Moriones, Baywalk at Nagtahan Bridge.

Sumunod sa yapak ng FEU ang University of Santo Tomas (UST) na tinumbok ang modernong neo-classical na stilo ng disenyo ang mga bagong gusali. Sa likod ng main building ay may fountain sa ground level, na magpapaalaala sa mga fountain sa mall. Solidong konkretong may makikitid na bintana ang disenyo ng main building, kasama ang itinayong library. Sa restorasyon ng harap ng ospital, pati ang itatayong recreation building, tila “Jollibee” architecture na matitingkad na accent na kulay at curvilinear na disenyo ng bakal, salamin at kongkreto ang nangingibabaw.

Tanging ang UST sa mga pangunahing unibersidad sa Manila ang hindi pa naglilipat ng mga programa sa ibang bahagi o labas ng syudad. Kaya nananatiling nakapako ang urban na karanasan sa UST—nagbabago ang loob gayong nananatiling bahain, mausok at ma-krimen pa rin ang labas. Sa isang banda, sanktwaryo ang espasyo ng unibesidad; sa kabilang banda, time-warped ang fantasya ng klasikal na non-sekular na edukasyon nito.

Ang main campus ng University of the East (UE) sa Recto ang sumunod sa campus renewal ng FEU. Binalik sa sinaunang disenyo ang harapan ng theater sa main building sa bukana ng campus sa Recto, pinaliit ang mall area, at tanging ang harap ng unang palapag ang pinamumutiktikan ng branches ng Jollibee at bangko. May binuksan pang area, ang pinakakulang sa dating tila pinagsisiksikang campus ng mga estudyante (dating pinakamalaking populasyon ng UE sa university level), at ito ang garden na spinonsor ng isang patron ng unibersidad.

Sa Unibersidad ng Pilipinas (UP), ang core academic area—ang mga gusaling pinababalutan ng oval—ay nagmistulang time-warped na rin. Walang bagong inobasyon, maliban sa College of Business Administration na nagpalawak ng kanilang harapan at nagdagdag ng palapag. Ang time-warp ay nagresulta sa mga gusaling parang kay tagal nang naitayo, nananatiling pareho pa rin, kundi man nabubulok na.

Ang pinakadekripitong gusali, hindi kataka-taka, ay ang Vinzon’s Hall, ang gusali para sa mga estudyante. Tanging “maliliit” ngunit makabuluhang neoliberal gestures ang matutunghayan sa oval: stalls na pumalit sa mga pwesto ng manininda, centennial flame at “UP @ 100” na ilaw sa Quezon Hall, at bike lane at one-way na ruta.

Ang expansyon ay nasa palabas na erya ng oval: ang inobatibong building cluster ng College of Architecture, at ang multi-bilyong Science Complex sa CP Garcia area; ang pagpapalawak ng kalsada ng C-5 sa Ripada; at ang nagaganap na Science and Techonology (aka call center complex) sa Commonwealth na bahagi.

Mas matingkad sa UP ang neoliberal na pag-unlad ng unibersidad sa campus renewal. Ang pagpapalawak ng C-5 ay magbubura sa komunidad na tinutuluyan ng mga kawani nito; ang S&T complex ay paglalatag ng kinabukasan ng unibersidad sa paanan ng pribadong negosyo; ang Science Complex ay resulta ng kolaborasyon sa administrasyon ni Gloria Arroyo.

Ang mga pribadong eskwelahang Katoliko ay mayroon din sariling diskarte sa kanilang campus renewal. Ang Ateneo de Manila University ay taon-taong nagtatayo ng bagong gusali sa estilong modenrong tropical—mga tisa ang tagiliran o bubong, maraming bintanang nakadikit imbis na nabubuksan, at may probisyon sa landscaping.

Nakabuo na ng bagong enclave ang Ateneo ng modernong gusali na napangibabawan na nito ang austere na ayos ng mga lumang gusali. Interesante rin na kalakhan ng mga gusali ay nakapangalan sa patron na nagbigay-pondo sa pagpapatayo nito, tulad ng mga burgis-kumprador na Pangilinan at Gokongwei. At nagpapanggap pa ang Ateneo sa kawalan ng carpark building gayong ang malaking bahagi ng lote ay nakalaan sa putikan kapag umuulan na paradahan ng mga pribadong sasakyan ng kanyang mag-aaral.

Interesante rin ang De La Salle University dahil sa pagpapalawak ng disenyong neo-classical na puting building. Lahat ng bagong gusali ay pinapatingkad ang stilo ng Main Building sa Taft. Ang problema ay ang kawalan ng open space para tumingkad ang mga gusaling may malalawak na pillars at matatayog na steps.

Parang siksik at nakapanliliit ang pakiwari sa loob ng kampus dahil sa kawalan ng open space. Kumpara sa aktwal na infrastruktura ng La Salle, kahit ang pinakamayamang mag-aaral ay magkakaroon ng humbling effect kung ikukumpara sa naglalakihan at naglalawakang gusaling kanyang kinahaharap.

Kakatwa rin naman na ang La Salle ay nag-shopping binge sa mga available na lote sa Taft at Singalong areas. Isa-isang binibili ng La Salle ang mga lote at lumang gusali, at nagtatayo ng high-rise building na may neo-classical na stilo. Mula sa patrong Yuchengco ang kanyang international relations na building sa Singalong.

Matingkad ang mga katangian ng campus renewal sa mga unibersidad. Una, nakatali ang pag-unlad sa negosyo at pamahalaan (sa kaso ng UP). Ito ang nagbibigay ng pondo sa pagpapaunlad ng infrastruktura sa mga kampus. Tila mga lapida ang mga building sa patrong nagbigay ng pondo sa pagpapatayo at bagong-ayos ng mga ito, o ang pamahalaan ni Arroyong tumustos sa pagpapalawak ng infrastruktura.

Ikalawa, ang pag-unlad ay hindi naman talaga nagsasalin sa akademikong kagalingan kundi sa pag-aastang nasa kaliber na ang unibersidad sa pambansa at global na panuntunan sa modernidad at urbanidad. Bagong gusali, bagong pananaw-mundo (business-as-usual sa kaso ng Ateneo; nostalgia sa “dakilang” kasaysayan ng iba pang pribadong unibersidad, kasama ang UP).

Ikatlo, ang campus renewal ay nagpapatingkad sa unibersidad bilang sityo ng tunggaliang pang-estado. Ang mahirap at mayaman sa loob ng campus (sa kaso ng maralitang tagalunsod at pati ang empleyado ng UP na nakatira sa ididemolisang Ripada area), ang scholar at regular student sa Ateneo, ang may notebook computer at ang wala, ang hindi nakapagbayad ng tuition at ang nakatustos na nito sa klase ng electronic surveillance sa gates ng La Salle, at no ID no entry policy ay ilan lamang halimbawa nito.

Sa labas ng campus, ang mga high-rise high-end condos para sa maykayang estudyanteng gustong tumira malapit sa kampus, ang pagtatayo ng negosyo para sa service industries sa edukasyon (laundry, fastfood, convenience stores, internet shops, cellphone loading nooks, xerox, at iba pa), ay lalong nagpapatingkad kung sino ay may kakanyahan ng full access sa unibersidad, at kung sino ang wala at maeetsapwera.

Ikaapat, ang campus renewal ay nagsasalin sa neoliberal na transformasyon ng edukasyon, syudad at bansa. Konektado ang nagaganap na pagbabago ng infrastruktura sa unibersidad sa urban renewal ni Atienza, Alfredo Lim at Sonny Belmonte, sa isang banda (lokalisadong transformasyon), at lalo na si Bayani Fernando sa kabilang banda (pangkalahatang transformasyon ng syudad at “kasyudaran” o cityhood). Konektado rin ito sa mall at leisure development nina Henry Sy, Gokongwei at Ayala.

Na hindi rin kakatwang nakaugnay sa pambansang transformasyon ni Arroyo na nilalayong tunay na nakaplug ang infrastruktura sa global na negosyo. Ang pagtatayo ng mga bagong gusali sa buong kapuluan ay halimbawa nito: condos para sa savings ng OCW, at malalawak na opisina para sa call centers.

Ang pag-uugnay ng mga isla sa kanyang navigation highway, kasama ang malawakang airport development program, ay lalong nagpapatingkad sa aspirasyong maihanda ang kasuluksulukan ng bansa sa global na kapital. Kung gayon, ang pagpupursigi ng mga unibersidad sa kani-kanilang campus renewal ay hindi hiwalay sa urban renewal ng mga lokal na opisyal, at maging ang national multinational renewal ni Arroyo.

Scenario A: Kung matalino at mahirap ka, at nakapasa ka sa mga unibersidad, kahit sa UP ay hindi ka na makakapasok; kung wala kang pera, hindi ka para sa mga unibersidad na ito.

Scenario B: “Umuunlad na talaga ang Pilipinas” kahit na iilan lamang itong sityo at representatibong nakakaangat.

Scenario C: Habang lumalawak ang infrastruktura ng mga unibersidad, lalong sumisikip ang akses rito.

Mabuhay ang henyo ng mga nagpapatakbo ng unibersidad, ang kanilang mga patron, at ang diyosang Arroyo!

Si Ka Bel ng Manggagawa at Naghaharing Uri, KPK Column

2008-06-06T09:24:00.001+08:00

Si Ka Bel ng Manggagawa at Naghaharing Uri

Hindi kulturang popular si Crispin “Ka Bel” Beltran. Kung kukunin ang opinyon ng mga wanna-be na gitnang uring tumatangkilik ng kulturang popular, malamang ay lalabas ang imahen ni Ka Bel bilang one-dimensional: walang bukambibig at asta kundi ang masang kilusan at sambayanan.

Iisipin pa ng politikal na syentista, si Ka Bel ang kumakatawan sa naunang henerasyon ng aktibista, mula 1960s na radikal na kabataan at manggagawa na anti-war at anti-imperyalista hanggang sa bumagsak ang Berlin Wall, at pinaniniwalaang hudyat ng pagbagsak ng sosyalismong nakagisnan, kundi man ng komunismo. Siya ang anti-thesis ng post-cold war warrior.

Time-warped si Ka Bel. Hindi umibsan ang kanyang pananaw hinggil sa kilusan at sambayanan sa nagbabagong pandaigdigang kaganapan. Habang ang sumunod na henerasyon at maging ang kanyang henerasyon ay nakasandal na sa paghehele sa inaakalang pagpapalaya ng plurarilad ng identidad at panlipunang kilusang nakabatay sa spesipikong agenda ng repormismo sa gobyerno.

Nagbago na ang ritmo at temper ng pakikibaka. Na ang subersyon sa pang-araw-araw ang siyang tampok, hindi ang may agendang subersyon ng kilusang masa. O ang panlipunang transformasyon ay mas nakabatay na sa mismong pagbabago ng lipunan—kung paano ang lipunan ay mas magiging kapaki-pakinabang, pangunahin sa pang-ekonomikong interes, sa mamamayan—at hindi na sa historikal na dimensyon ng pagbabago: ang atas ng kasaysayan na konsolidasyon sa mga uring manggagawa, magsasaka at gitnang-uri.

Ito na raw ang “new social movements” o ang pagpapasulpot ng iba’t ibang identidad at sub-agenda ng identity politics para matimbang na makaimpluwensya ang civil society bilang interest stakeholder sa governance.

Pero ang figura ni Ka Bel ang tila hindi nila maipwesto. Hindi nila alam kung babatiin nang tatlong ulit itong maging partylist representative ng Bayan Muna. Parang hindi ito ang larangan ng isang pulang aktibista. Paano rin sila lubos na makasimpatya kay Ka Bel nang ma-hospital arrest ito sa ni-recycle na kaso? Parang dapat lang naman talagang panagutin ang mga pulang aktibista sa hindi rin nila pag-ibsan sa nagbabagong kondisyon ng lokalidad ng globalisasyon at globalidad ng pagkamamayan.

Kaya nang mamatay si Ka Bel sa aksidente sa pagkukumpuni ng bubong sa inutang na bahay sa isang low-cost housing, marami sa naghaharing uri ang nakangiti sa swak na pagpasok ng imahen ng hermitanyong konsistent sa sariling sinaunang mundo. Hindi nagpayaman kahit maraming oportunidad magpayaman. Gayong hindi rin lubos na nanahimik at nagpaka-zen, parati pa ring laman ng nag-iingay na kalye.

Si Ka Bel ang anti-thesis ng pagtaliwas sa linya ng historikal na panlipunang pagbabago. Nanatiling naninindigan si Ka Bel sa kilusang masa hanggang sa huling sandali na ang wanna-be gitnang uring mamamayan ay higit na nahahalina sa Nokia N-90, Trinoma at Mall of Asia, Krispy Kreme, budget airlines, Asus computer, at paper-thin na Mac na kasya sa brown envelop, sa isang banda, at ang pamahalaan sa pagtalaga kay Hermogenes Esperon bilang peace adviser, dole-outs sa pinakamahihirap na pamilya, Philippine Charity Sweepstakes Office bilang pangunahing ahensya publiko at pagrepel ni Gloria Arroyo sa lahat, so far, ng mga bala ng korapsyon at politikal na inefficiency laban sa kanya.

Sa panahong marami ang gustong maging Maan (magmaan-maangan), ang buhay ni Ka Bel ang patunay na nagdidisimulado sa pagnanais manahimik, sumunod sa daloy ng neoliberal na buhay, palampasin ang kahilingang “Oust Gloria” dahil sino nga ang ipapalit, at pagbuyanyang ng pambansang ekonomiya sa paanan ng global na kapital.

Patunay ang buhay ni Ka Bel na mayroong pa ring makabuluhang pamumuhay na palaban sa global na kapitalismo at ang pasistang gobyernong nagpipindeho sa sambayanan sa poder nito. Na ang ginagawa ng neoliberalismo na iasa ang katubusan sa indibidwal na pinalalahok sa diskurso ng pribatisasyon at komersyalisasyon ng kanyang mismong kolektibong buhay ay mayroong mas di natitinag na anino—ang buhay sa pakikibaka.

Na hindi ang subersyon sa pang-araw-araw kundi ang araw-araw na politikal na subersyon ang mas makabuluhang aplikasyon ng buhay sa imperyalismo—ang aktwal na pagtiwalag dito kahit sinasabing nandito na tayo sa loob ng animal na ito, at wala nang makakatakas sa bahid ng impluwensya nito. Na ito na ang mundong kinabibilangan nating lahat.

Ang buhay ni Ka Bel ay politikal na buhay—at nagsasaad ng politikal sa kulturang popular. Na mayroong subersyon sa pang-araw-araw na maaring magpalugi lamang sa mall o Hollywood at big cinemas, at makaalpas ang isang indibidwalistikong agenda. At mayroong ding pang-araw-araw na politikal subersersyon, ang bawat okasyon ng buhay sa bansa ay okasyon ng paglahok sa historikal na panlipunang pagbabago.

Kaya hindi nakapaloob si Ka Bel sa kulturang popular. Siya ay hindi lamang ang masang kinatatakutan ng naghaharing uri na magiging nagwawalang mob na aatake sa kanila kapag wala nang bigas na mapilahan at mabili, kapag ang naghaharing uri na lamang ang makakabili ng gasolina at mga produkto sa palengke at mall.

Siya ang politikal na masa na naglalayong magpalaya ng hanay at sambayanan tungo sa kapantayang panlipunan, at sa isang historikal na pagtutuos ng mga uri. Na sa aral ng kasaysayang pakikibaka ay mas magiging matagumpay ang ganitong pagbabago. Kaya figura ng agam-agam sa naghaharing uri si Ka Bel.

Sa nakikibakang uri, si Ka Bel ay dakilang kasama, lider-manggagawa, mambabatas, at aktibista. Patay na si Ka Bel, mabuhay si Ka Bel. Malaki ang patlang na naiwan ng buhay ni Ka Bel pero marami ang desididong ipagpatuloy ang laban para sa sambayanan.

Angkop ang chant na narinig ko sa unang gabi ng lamay ni Crispin “Ka Bel” Beltran. Dumadagundong ang kulog ng sagutan, “Ka Crispin Beltran, tuloy ang laban!” Na patuloy na magpapayanig sa naghaharing uri.

Kaya rin bahagi si Ka Bel ng politikal na kulturang popular—hindi itinatago ang politika sa pagtangkilik sa mga produkto at karanasan, ibinubuyanyang ang kultura para maging kapaki-pakinabang para sa historikal na panlipunang pababago.

Nouveau riche at pagpapangalan sa condos, KPK Column, May 11-17, 2008

2008-05-12T09:27:00.002+08:00

imahen mula sa www.arizona4pinoys.com/tips-on-how-to-buy-phi...
allthatblogs.blogspot.com/

Nouveau Riche at Pagpapangalan sa Condos

Construction boom ngayon, kung tutunghayan natin ang nangyayari sa landscape ng Metro Manila. Dalawang klaseng building lamang ang ginagawa. Kundi call center, ito ay condo (pinaigsi sa condominium, o high-rise na apartment type, kumpara sa dalawa o tatlong palapag na townhouse na may sariling lote).

Binabago nito ang landscape ng Metro Manila. Sa kauna-unahang pagkakataon, kapag tumanaw sa di malayong lugar, tulad ng Antipolo o C-5, makikita ang bahagi ng hanay ng nagtataasang building. Ito na raw ang ikalawang henerasyon ng high-rise na building, ang simuladong hudyat na umuunlad na ang Pilipinas.

Ang naunang henerasyon ay ang “Chicago school” na building sa Ayala Avenue, ang financial na distrito ng bansa. Marami sa mga gusali ay dinisenyo ni Leandro Locsin, ang National Artist para sa Architecture na gumagamit ng modernong idioma: konkretong kahon, diretsong mga linya, at sa kaso ng mga naunang building sa Ayala, walang borloloy maliban sa mga pare-parehong bintanang papasukan ng ilaw sa nagtratrabaho sa mga opisina.

Purong komersyo ang efisyenteng espasyo ng mga opisina at mismong gusali kaya hindi inaaksesorya. Pare-parehong grid, konkreto at bintana ang mga harap at tagiliran ng gusali. At dito humalaw ang unang henerasyon din ng condo sa bansa sa Ayala Avenue, tulad ng Gilarme Apartment, at ang sumunod na Pacific Plaza, Twin Towers, at Ritz Tower. Ang Pacific Plaza ay gumamit ng kurbang linya sa harap at likod, at ang Twin Towers ay hindi solidong linya ang gamit sa apat na mga kanto.

Nagpatuloy ang love affair ng arkitekto at building developer sa konkreto at salamin. Ang ikalawang henerasyon ng high-rise ay kundi man lantarang purong salamin ay mas industrialisado ang disenyo—para masiksik ang pinakamaraming bilang ng tenant sa building. Sa ikalawang henerasyon ng condo, may pagkilos rin na bumalik sa parang tahanan na disenyo, may tisa na bubong at matitingkad ang kulay ng building, tulad sa art deco na gusali sa Iloilo City at Avenida sa Manila.

May ikatlong henerasyon na ng arkitektura sa high-rise na gusali at condo. Ito ang paggamit ng salamin at bakal na hindi statiko ang dating kundi sinasabing “architecture in motion.” Hindi na malinaw na apat na kanto ang building, maari na itong maging anim o mas marami pa. Tulad sa kahenerasyon nitong condo at opisina sa Singapore, dahil sa malawakan gamit ng tinintang luntiang salamin, inaasahan na may green rin na paligid dtto para mas mapatingkad ang pagiging earth-friendly ng building o ang pagtatangka na mabalanse ang infrastruktura ng bakal at salamin sa natural na kapaligiran.

Tatlong henerasyon na ang high-rise pero kakatwa na hindi nagbabago ang ethos ng pagpapangalan sa mga condo: kung dati ay Ritz, Pacific Plaza at Twin Towers, ngayon ay hayagan pa ring western-envy ang ipinapangalan. Sa Katipunan Avenue, sa hanay ng exklusibong pamantasan ng Ateneo de Manila University at Miriam College, Burgundy at Prince David, at ang itinatayong Berkeley ng SM Realty. Sa Taft Avenue, sa erya ng De La Salle University, Transpacific Burgundy Tower, W.H. Taft Residences, at The Grand Towers.

Ang Megaworld Corporation, isa sa pinakamalaking real estate developer sa bansa, ay may condos na pinangalanang 8 Forbestown, New Port City, Bellagio III, Forbeswood Parklane, McKinley Hill Garden Villas, Morgan Suites, Stamford Executives, Park Side Villas, Manhattan Garden City, Tuscany Private Estate, Greenbelt Excelsior, Greenbelt Chancellor, Forbeswood Heights, at Presidio at Britanny Bay.

Masyadong matingkad ang pagpataw ng western at western-sounding na pangalan sa condo na maging si Donald Trump, isang bilyonaryong developer at reality TV host, ay nagbantang idedemanda ang Megaworld dahil sa balak nitong pangalanan ang isang proyekto na “Trumps.” Samakatuwid, mismong ang mga developer ang lumilikha ng kultura ng nouveau riche sa mamamayang may akses dito.

Ang nouveau riche ay pejoratibong katawagan sa mga biglang yumaman sa kanilang henerasyon. Ang target ng mall at condo development na pangunahing nagbabago ng pangkalahatang landscape ng syudad, at mga lunan na gustong makapasok sa antas ng pangako ng modernong urbanidad, ay ang walong milyong overseas contract workers (OCW).

Ito ang malawakang platoon na may substansyal na kita at savings na maaring idirekta--matapos ang sariling pagpapakaranasan sa nouveau riche na pamimili ng ginto kung lalakeng OCW sa Saudi Arabia, stuffed toys at appliances kung babaeng entertainer sa Japan, halimbawa, o mga bagay na maaring iprenda kapag nagipit—sa long-term investment.

Pero magtataka tayo, hindi ba, Banini, na bakit hindi lahat ng walong milyong OCWs ay mayroong kondo o sariling tahanan na matatawag? Sinasaad lang nito na hindi pa lubos ang akses nang mas maraming bilang ng OCWs para sa long-term investment. Na ang kita ng marami sa OCWs ay kaya lamang gastusan ang mga pang-araw-araw na pangangailangan ng kanilang pamilya, tulad ng pagkain, damit, edukasyon, at kaunting luho.

Gayunpaman, may mahahagip pa rin na ilan daang libo na makakabili ng condos. Sa Singapore, halimbawa, ang mga Filipino ay kilala bilang maramihang katulong at kakaunti pero substansyal na bilang ng kawani at management sa boom industries. Ang mga Filipinang katulong raw ang nagpapataas ng hierarkiya ng pangangatulong sa Singapore—ang sweldo ng Filipinang katulong ay doble kung ikukumpara sa Indonesian. Gayunpaman, ang pangangatulong ay mababang uri at pasweldong trabaho sa Singapore.

Samantala, ang mga nasa high-end na industriyang OCWs ay mas maraming oportunidad na umangat kundi man lumipat sa ibang bansang mag-aalok ng mas mataas na sweldo. Tunay na ito ang target market ng high-end rin na condo boom sa bansa.

Ang kinakalabasan nito ay ang dalawang uri ng nouveau riche na mentalidad, isa na mas mababa kaysa sa isa. Ang mas mababa ay ang nouveau riche na OCW na nagkakadakumahog magtrabaho at nang makapagpadala sa kanilang mahal sa buhay para sa pang-araw-araw na gastos at peryodikong luho, tulad ng Jollibee party na may kasamang video coverage nang mapanood naman ng absentee na tumustos sa gastos.

Naipapasa ng aktwal na pisikal na pagdurusa ng OCW sa ibang bansa ang karanasang makaangat ang mga mahal sa loob ng bansa. Siya na may astang nakakaangat dahil nangangatulong sa iba at hindi sa loob ng bansa ay mababa naman ang aktwal na pagtingin sa kanyang pinagtratrabahuang bansa. Nakakapag-astang maykaya, kundi man mayaman, ang kanilang kamag-anak kahit hindi sila ang aktwal na nagtrabaho para sa kitang ginagasta.

At ito ang pang-ekonomiko at pangkulturang kapangyarihang pinanghahawakan ng mga pamilya ng nakararaming OCW: umaastang maykaya sa tulong ng finansyal na suporta ng kamiyembrong OCW, umaasta rin dahil sa sarili nilang pangangatawan ay tiyak na agrabiyado sila sa marahas na pwersa ng lipunang Filipinong nagsasarado ng akses sa kanilang aktwal na pag-angat. Tunay na nakasandal sila sa pader na sinusuportahan ng pagpapakasakit ng kanilang kapamilyang OCW.

Ang ikalawa’t mas mataas na nouveau riche ay ang tunay na transnational OCW class na may kapangyarihang mobilidad, di tulad ng mas abang lagay ng nakararaming OCWs. Maari na nga silang hindi bumili ng condo dahil kaya naman nilang manatili sa ibang bansa. Ang milyones na condo kung gayon ay isa nang status symbol.

Bahagi na lamang ang condo ng lifestyle ng nouveau riche, parang isang higanteng laminadong diploma sa sala. Simbolo ito na nakarating (arrived) na ang nakabili ng condo. Gayunman, kung tunay kang kabahagi ng transnational na uri, wala naman talagang pangangailangang magkaroon ng permanenteng base, tulad ng condo, sa Pilipinas?

Tulad ng gintong alahas, stuffed toy at portable appliances na binibili ng mas mababang uri ng OCWs, ang katumbas ng mga ito sa high-end na OCW ay ang condo. Maipreprenda at benta rin kung sakaling magipit, na kaya rin pinapaniwala ang sarili na ang condo ay isang “wise investment.”

Na tunay namang magpapapilit sa akin kapag ako ay nasa lagay nila at tinanong, “Saan ka nakatira?” “Sa Berkeley,” “sa Soho” o “sa Esplanade,” na tila ito ang new world—tulad ng Nueva Caceres, Nueva Ecija at Nueva York—na maaring magsimula ang pioneer gayong sa kasalukuyang estado ng global na mundo, matingkad ang isinasaad na dito kayo nakatira dahil hindi kayo aktwal na makatira sa tunay na lumang mas maunlad na mundo.

Ang ipinapangako ng nouveau riche na kultura ay hindi aktwal na pag-angat kundi ang akses lamang sa simulacrum ng modernong mundo. Hindi nga ba’t ang unit sa kondo ay isang simulacrum na rin—walang permanenteng lupang kasama, titulo at karapatan lamang sa aktwal na unit na binili, na sa pagtanda ng building ay pagyao na rin ng karapatan ng tenant sa unit niya rito.

Ito ang ideal na kopya ng kopya ng global na modernidad. Hala, bili na ng unit!

Ano ang gagawin sa nag-aabang na labi ng buhay?, Pasintabi Column

2008-05-08T08:25:00.002+08:00

imahen mula sa www.nancarrow-webdesk.com/.../img.201509.html

Ano ang gagawin sa nag-aabang na labi ng buhay?

Sa ngayon ay tapos na ang mga graduation. Reality check na. Ano na ang gagawin sa nag-aabang na buong buhay ng bagong graduate? At reality bites na. Tapos na ang edad ng sustento ng mga magulang. Panahon na para mag-ambag ng pagkain sa mesa, panggastos sa bahay, at siempre, sa pagpapaaral ng nakakabatang kapatid.

Sa Unibersidad ng Pilipinas sa Diliman, nagprotesta ang militanteng estudyante at guro habang kinakanta ang hymno ng pamantasan. Dalawang dating student regent, mga dating opisyal ng UP, ang kinolyar nang magtangka silang makiisa sa protesta. Maraming opisyal ang nakasimangot sa entablado, gaya nang inaasahan.

Centennial graduation itong taon sa UP. At hindi maganda ang mga senyales. Isang guest speaker na kasapi ng Board of Regents ang hindi maintindihang nagtalumpati nang pagkahaba-haba. Hindi ilan ang nakapagsabi na mas “bayad-utang” ang pagbibigay ng pribilehiyong magsalita di lamang sa pag-broker ng call center buildings sa Commonwealth property, pati na rin ang pagkahalal ng mga namumuno sa UP.

Ang valedictory address mula sa isa sa labinglimang summa cum laude ang nagsabi, sa aking pagkaunawa, na hindi na opsyon mangibang-bayan ang graduates dahil sa kondisyon na kinasasadlakan. At tila nasiraan ako ng tiyan sa pag-aalumpihit sa upuan sa mahigit na apat na oras na pagtunghay sa sentenaryong klase ng graduates.

Ito na ba ang maiaalok ng UP na pagtanghal sa kanyang mga pinagtapos na mag-aaral? Na hindi rin naman kakatwa dahil ang idinadambana ay ang paglikas ng graduate sa mga pamantasan, hindi pa ang pagsisimula ng “aktwal na buhay.”

Kung isinasaalang-alang ang paghayo ng bagong graduate, mas may sentimentalidad sana. Mas matikas ang panindigang “humayo, makibaka, magpadami hanggang sa tagumpay.” Pero dahil sa konserbatismong liberalismo ng mga pamantasan, ang matingkad na isinaad sa akin ng UP graduation ay “humayo, magpayaman, tulungan (sa pangunahin, finansyal) ang UP.”

Nag-volt in na ang mga piyesa ng neoliberal na jigsaw puzzle. Una, wala nang pagsasaalang-alang kung sino ang nagpaaral sa mga iskolar ng bayan, dahil marami na rin sa nagsipagtapos ay nagbayad na ng umiigkas na komersyal rate. Ikalawa, ito ang pinakamaraming graduate with honors; na nagsisikhay naman sa grade inflation ng ipinatupad na Revitalized General Education Program. Ang mga departamento ay nagkakakumahog magpapopularisa ng kurso na tatangkilikin ng mga estudyanteng naghahanap ng magpapataas ng grado.

Nakakatawa nga na dahil sa pagbabadya ng maitim na ulap, para na lamang roll call ang naganap sa pagbigkas ng pangalan at pagsabit ng medalya sa mga graduate with honors. Ikatlo, ang hinaharap ng pamantasan ay patapos na sa Commonwealth—ang serye ng call center building na pagtratrabahuan ng marami sa mga graduate, pati na rin nag-aaral pa lamang.

Isang daan taon matapos itatag ang UP, at bilang sintomas na rin ng higher education sa bansa, sila ang dapat magtanong, “ano ba ang gagawin sa natitirang buhay ng pamantasan?” Ang mga aktibistang estudyante at guro ay gumawa na ng pagpili.

Taon-taon, sa pagkanta ng hymno ng pamantasan, kahit pa nagiging mas marahas ang pagpigil sa kanila, nagtatakda sila ng pagkilos laban sa mga isyung pambansa at edukasyon. Ang panawagan ngayon taon, “Oust GMA.”

At ang mga ganito ang panawagan na dapat isaalang-alang sa pag-iisip na gagawin sa natitirang labi ng buhay. Ang itinanim sa pag-aaral sa loob at labas ng klasrum ay ang buhay sa pakikibaka. Ito o ang cookie-cutter mould na magtrabaho, mag-asawa, magkaroon ng tatlo’t kalahating anak, at magpayaman. Na kahit hindi nagtapos ay magagawa rin naman ang pagpasok sa kabaong molde.

Sa huli, ang indibidwal na graduate at mamamayan ay dapat maglingkod sa sambayanan. Ang kanyang aspirasyon, para maging tunay na mayaman, ay nakaangkla sa aspirasyon ng nakikibakang sambayanan.

Ang Attachment sa Kaswal, KPK Column, May 4-10, 2008

2008-05-08T08:22:00.001+08:00

imahen mula sa www.seasite.niu.edu/.../araw_ng_manggagawa.htm

Ang Attachment sa Kaswal

Sa mga party, kapag sinabing “kaswal,” malilito ang imbitado. Ang kalakarang formal sa ibang bansa ay suit-and-tie, o katumbas na jusi at pinya na barong sa atin. Pero kapag formal na okasyon, tulad ng graduation o binyag at kasal, matatagpuan pa rin, maliban sa mga magulang at may opisyal na may katungkulan sa okasyon, na naka-long at short sleeves na polo lamang ang nakararami.

Kaswal na sa ibang okasyon ay katumbas ng t-shirt at maong. May natanggap na rin akong imbitasyon na ang attire ay “summer casual” na parang gusto kong magsuot ng shorts at sando lamang. Ang mahalagang alituntunin sa kaswal na damit ay ang lugar ng okasyon, at sino ang nagspo-sponsor ng okasyon. Na kahit pa sabihing kaswal ni Jaime Zobel de Ayala ay ang tendensiya ay mag-overdress sa okasyon, at kay Mang Pandoy naman, mag-underdress.

Sa musika, ang kaswal ay parang walang ka-effort-effort na pagkanta. Ang magandang ehemplo rito ay si Eli Buendia ng dating Eraserheads. Nasal ang tono na parang madaling sundan. Pero subukan mong sundan ito sa karaoke at matutuliro ka. Tulad ng Queen, sa operatikong rendisyon ng “Bohemian Rhapsody,” tignan lang kung masusundan ang lahat ng boses sa artistikong pinagsanib sa awiting “Pare Ko” at “Huling El Bimbo.”

Kaya rin nang mapakinggan ko ang Eraserheads na live ay hirap din silang plakaduhin ang sariling recording. Sa studio-mixing at MTV lamang perfekto ang pag-awit. Sa live performance ay tila hindi aksidenteng ginogoyo at lalong sinusuntunado ng bokalista ang sariling awit. Mismong siya ay nahihirapang sundan ang ni-record na awit.

Hindi naman nagsimula sa pananamit at pag-awit ang kaswal. Ito ay paglalarawan sa isang aktityud at pananaw-buhay: keber lang, may attitude pero hindi obvious, hindi halatain ang pagiging cool, na kapag nahalata kasi ang effort, hindi na cool. Kaswal na panliligaw, kaswal na personahe sa malling, kaswal na pagtratrabaho at pagnananay, kaswal na anak.

Iba pa ang “kaswal” sa “astig.” Ang kaswal ay agarang astang walang effort para ipakita ang effort. Na kapag napansin ang effort ay hindi na kaswal, garapal na. Ang astig ay agrebisong astang cool, wala nang patumangging nagpapa-cool. Astig kapag tigasin, kaswal kapag malamya gayong ang ang after-effect ng dalawa ay “cool-ness.” Ang recording ng Eraserheads ay kaswal, ang live performance nila ay astig.

Kaya ang kaswal ay may wanna-be na aspirasyon: ang mapabilang sa nakakaangat na metapisikal (cool-ness group) at materyal (resources para maging cool) na antas. Dahil nga ang cool-ness ay binabantayan ng ekonomiko at kultural na gatekeepers—sino ang nagsasabing hip at in ang isang bagay, ano ang uso at hindi, saan dapat magpakita para maging we-belong?

Ang cool ay wala sa larangan ng politika dahil walang bagong isinasaad ang tradisyunal na politika at ang personalidad nito. Cool ngayon si Barack Obama sa kanyang kampanya bilang unang African American na kandidato sa Democratic Party presidential nomination. Mas bawas ang coolness ni Hilary Clinton kahit pa siya ang unang babae nominado dahil hindi lamang siya nakikita bilang “appendage” ng dating asawang pangulo pero maging ng tradisyonal na politikang nirerepresenta nito.

Sa bansa, ang “Young Turks” o bagong henerasyon ng politikong nagsasaad ng kabataan at anti-establisimentong politika ay kinakasangkapan lamang ang kaswal para makamit ang mas lehitimong baitang sa pambansang politika. Silang dating anti-establisimento ay gagamitin ang bagong perspektiba para maging establisimento.

At ganito rin ang larangan sa mas angkop na usapin ng kaswal sa kultura. Tulad sa digi indie films, maraming batang direktor ang nangangarap maging mainstream, kahit pa naghihingalo ang industriya ng pelikula. Ginagawang calling card lamang ang kaswal na produkto—kasama rito ang personalidad ng kaswal na artista/henyo—para maging we-belong.

Ang mas matingkad na usapin ng kaswal ay ano ang pangunahing ekomiyang pwersang naghudyat ng ganitong paggagap sa bago at makabago, para lamang sa aspirasyong mapasama sa nakakaangat na estado ng panlipunang buhay? Paano naging katawagang “kaswal” sa kaswal na manggagawa?

Na bilang trainee—kahit pa gagap na ang trabaho sa serbisyong sektor, tulad ng fastfood at retail--ay walang kaakibat na permanenteng status ang kaswal bilang isang manggagawang gumagawa at nagpapakita sa kanyang amo? Kaswal siya na cool dahil siya ay kabataang sa unang pagkakataon ng kanyang buhay-paggawa ay nakakabili ng ilang luho sa katawan, nakakagimik, at nakakatulong sa gastusin sa bahay.

Effort umastang mayaman si Pedrong mahirap. Pero sa liberal na demokrasya ng pananamit at pag-asta sa mall na maaring pinaghahaluan ng mayaman at mahirap, nakakalusot ang kanyang pagiging kaswal. Kapag masyadong matigas at garapal, nagiging astig siya na may polaridad mula pagiging novelty hanggang pagiging jologs, at kung maging huli, marahas na isinusuka ng mismong nakakaangat na sektor na nais niyang maging bahagi.

Tinatayang kalahati ng manggagawa sa formal na ekonomiya ay mga kaswal. Walang ligal na status bilang manggagawa—walang benefisyo at karapatan. Na may malakas na bigwas sa kilusang manggagawa. Mula sa kasagsagang kasapian na mga tatlong milyon sa unyonismo noong gitnang 1980s, bumaba na ang kasapian sa 1.8 milyon ng 2006. Mababa ang bilang ng kasapi kung isasaalang-alang na 36 milyon ang labor force sa bansa.

Ang mga collective bargaining argreement (CBA) ay bumaba na mula 4,500 noong 1992 tungo sa 1,742 ng 2006. Bumaba mula sa 250,000 unyonista ng 2006 ang mga kalahating milyong unyonista sa may 16 milyong paswelduhang manggagawa ang nakapaloob sa CBA.

Hindi na kaswal ang pagiging kaswal. Nadale na pati ang arena ng unyonismo. Bahagi ito ng kadahilanan kung bakit nabawasan na ang bilang ng militanteng unyon. Kung sa gitnang uring kultural na uniberso ay aspirasyong kaswal ang nananaig bilang coping mechanism sa kasalatan ng materyal na buhay at muling magpapagising-abang-trabaho-tulog sa mamamayan, ang kaswal sa uring manggagawa ay pinagdamutan ng pagpipilian.

Sa pelikulang “Endo” (End of Contract, 2007), ang nakakatandang kapatid ay napaluhang niyapos ang nakakabatang kapatid dahil sa balita ng huli na natanggap na ito sa kauna-unahang pagkakataon sa kontrata ng paggawa. Ang nakakatandang kapatid ay beterano na ng mga endo, at paratihan traumatiko ang kinasasadlakan ng kanyang personal na buhay, lalo na ang pag-ibig.

Paano iibig sa isang katrabahong hindi sinkronisado ang pagpasok at paglabas sa kontrata? Na sa serye ng pagiging kaswal ay hindi na kaswal (cool), kundi isa nang kaswalidad sa malawakang hanay ng kabataang manggagawang itinali ng mismong estado sa negosyo para manatiling unskilled, underpaid at under-protected?

Ang aspirasyong kaswal ang binura na ng estado sa mismong sektor ng kaswal. Ito ay ipinuwesto na ng estado sa pangkalahatang hanay ng mamamayan ang mayorya ay naghihikahos at umaasang maibsan ang abang predikamento. Kaswal na buhay sa paghihikahos, kaswal na aktityud para mental at pisikal na makaagapay sa paghihikahos, na ang rekurso ng maraming kabataan ay maging kaswal para magkaroon ng simulacrum ng kaswal.

Ang atas ng kasaysayan ay putlin ang attachment sa kaswal: sa paggawa at sa mas malaking lipunan sa labas nito. Hanggang walang kapantayan sa kita, oportunidad at pangako ng mapagpalayang kinabukasan, mananatiling dehado ang mga kaswal at peligroso ang aspirasyong kaswal.

Ang panghagip ay pagpapaigting ng kilusang manggawang may layong unyonismo kahit pa lumalawak ang bilang ng kaswal na walang ligal na akses dito. Ibang imahinaryo para sa rekonseptwalisasyon at pagbalikwas ng kaswal.

*Ang mga datos ukol sa paggawa ay hango sa http://www.bles.dole.gov.ph/, sinipi kay Isagani de Castro, Jr. “Labor Movement Weak, No Longer Militant” (5 Abril 2008), http://www.abs-cbnnews.com/storyPage.aspx?storyId=116722.

Mahika ng Paggawa, KPK Column,

2008-05-08T08:18:00.002+08:00

imahen mula sa www.hiraya.com/collections/eighties/eighties....

Mahika ng Paggawa

Sa kapitalismo, binubura ang napakahalagang lahok ng paggawa sa transformasyon ng hilaw na materyales—mga bagay—tungo sa pagiging komoditi nito. Nawawala ang paggawa sa pagtunghay, resepsyon at konsumpsyon ng komoditi.

Pumapasok tayo sa loob ng mall, kahit pa may gumagawa pa sa outlet ng bagong tenant, na parang biglaan na lamang nagawa ang strukturang magbibigay-espasyo para sa libangan na malling. Kumakain tayo ng instant pansit kanton, pati ng sardinas, at maaring sumaglit ang idea ng pasasalamat sa tumuklas sa at may-ari ng mga produkto sa pagbibigay ng mabilisang pamatid-gutom, o kung paano naisiksik ang anim na pirasong isdang wala nang ulo at buntot sa maliit na bilog na lata.

Hindi sumasagi ang bisig ng manggagawa, at ang panganib na maputulan ng mga daliri, kundi man ng buong braso sa bawat pagpapadaloy ng mga pakete ng instant noodles sa mainit na makina, o ang peligro ng pangingisda sa gitna ng karagatan, lalo na sa panahon ng tag-ulan at bagyo. Sa transformasyon ng mga hilaw na materyales tungo sa final na yugto ng pag-unlad ng bagay—ang komoditi—naglalaho ang paggawa.

May inverse na relasyon ang paggawa at komoditi. Nilulusaw ng huli ang una, gayong ang una ang lumikha ng huli. Ang huli ay mamamayani para sa ganansya na ng kapitalista. Kaya kahit magkandahulog pa ang mga manggagawang nagpipinta sa mall mula sa scaffolding, lamunin ng higanteng vat na limulusaw ng dyaryong gagawing recycled paper, at humina ang mga mata at baga sa pagsunog ng micro chip ng computer, pati sa pananahi ng Barbie doll, pinapaglaho na ang manggagawa sa akto ng palikha pa lamang.

Nawawala na sila sa guni-guni ng produkto (katapusang asembleya ng hilaw na materyales) at komoditi (ang isa pang transformasyon, sa pangunahin ay advertising at public relations, na ang produkto ay kayang ipagbili lampasan sa aktwal na halaga). Ang produkto ay nawawala sa abot-kamay abot-tanaw ng manggagawa: hindi nila mabibili ang kanilang nililikha. Walang peon na makakatira sa condo na kanyang itinayo. Walang babaeng manggagawa ang makakabili ng sweatshirt na kanyang tinahi. O kung makakabili man siya ng Ligo, mabibili niya ito, tulad ng ibang mamimili at kahit pa may diswkento, bilang komoditi na.

Mismong ang kalakaran sa paggawa ay inihihiwalay na ang manggagawa sa kanyang paggawa. Sa proseso ng produksyon—ang assembly line na ang manggagawa ay gumagawa lamang ng partikular na aspekto ng trabaho sa kabuuang transformasyon ng materyales sa pagiging produkto—ay nakakapagtanaw sa manggagawa sa makitid na aspekto lamang ng kanyang paggawa, hindi ang kabuuan ng proseso.

Pinabibigat pa ito ng quota system at mababang sahod. Ikaw ba naman ang manahi ng X-na bilang ng zipper sa pantalon, maglusaw para sa circuit 123 ng lahat ng chips na lumalabas sa pabrika, o mag-quality control ng mga himulmol sa damit, ano ang kontribusyon nito sa pagkatao ng manggagawa?

Ang sahod ay pinanatiling kakarurampot, halos nakakasapat lamang para muling makabalik sa pabrika ang manggagawa at muling makapagtrabaho. Hindi aksidente ito. Sinasadya talaga ito dahil sa transformasyon ng materyales sa komoditi, di lamang ginagawang incidental, isang historikal na aksidente lamang ang manggagawa: sa isang banda, na dahil nga pinaglalaho ito sa produksyon at konsumpsyon, paano hihiling ng mas mataas na sweldo gayong nalikha na silang hindi kaugnay sa komoditi; at sa kabilang banda, na parang walang nang choice ang kapitalista dahil hindi naman kusang magiging hamburger patty at chicken nuggets ang mga materyales nang walang interbensyon ng manggagawa, kaya hindi rin mahika ang pagsulpot at paglaho ng mga ito?

At sa pamamagitan ng advertising at public relations, nagiging dobleng invisible ang manggagawa. Maiisip ba ang sexualidad ng mananahi ng Bench underwear sa taunang parada ng naka-brief at panty na modelo, pagtingin sa higanteng billboards sa EDSA, o sa pagtunghay sa may-ari nito? Ang tanging nananatili ay ang pagiging purong komoditi ng materyales, at kahit man dito—sa garter, sinulid at tela—ay walang paggunita sa mga manggagawa.

Lalo pang napapalaho ang paggawa sa estado ng neoliberal na globalisasyon. Katawagan rito ay flexible labor, subcontractuals at “endo” (end of contract), na inilalahok ang mga manggagawa, sa partikular ang kabataan, sa serye ng anim na buwang kontrata. Na sa aktwal ay maaring tatlo hanggang limang buwan lamang dahil walang intensyong buuin ang anim na buwan at bigyan ang nagtratrabaho ng lehitimong status ng “manggagawa” na may kaakibat na karapatan at benefisyo.

Sa katunayan, hindi itinuturing na lubos na manggagawa ang subcontractuals na may karapatang mag-organisa dahil sila ay trainees pa lamang. Nilikha ng estado ang bagong variety ng invisibilidad ng paggawa: sa simula pa lamang na pumasok sila sa pabrika, opisina at outlet, hindi na sila lehitimong kalahok sa produksyon at konsumpsyon. Mas lalo silang maaring dustain.

Ito ang mahika ng kapitalismo sa paggawa. Ang hindi isinasaad sa naratibo ng kapitalismo ay ang sariling mahika ng manggagawa: na may kapangyarihan itong mag-organisa at magmulat para sa proletaryado (kontra-kapitalistang estado) na adhikain. Ang kapangyarihang ito ang nakakapagkimi sa kapitalista at estado na kaya nga sa lahat ng pagkakataon ay dinudusta ang manggagawa.

Dahil nga ang manggagawa ay may kapangyarihan di lamang ng transformasyon ng indibidwal at sektoral na abang lagay sa pabrika, maging ng transformasyong panlipunan. Kapag namulat ang manggagawa, buhay-at-kamatayan ang diwang magpapasulong ng proletaryadong kaisipan at pagkilos. At sa pagpapalakas ng kanilang hanay, kasama ang bulto ng iba pang anakpawis at intelektwal, ang mahika nila ay ang kapasidad na ibaling ang daloy ng kasaysayan.

Mula sa mahabang kasaysayan ng pang-aapi at pandudusta, tungo sa kasaysayan ng paglaya at pagtataguyod ng mapagpalayang lipunan.

Maligayang araw ng paggawa!

Wakayama sunset, 11 Apr 2008

2008-04-23T09:00:00.006+08:00

Stockholm Syndrome kay Arroyo, Pasintabi Column

2008-04-22T21:07:00.003+08:00

imahen mula sa www.oasisorg.com/
picasaweb.google.com/.../RtoNTQeQphQJ9_a2ejzSbQ
www.internationalist.org/philippinespresident...

Stockholm Syndrome Kay Arroyo

Masalimuot ang relasyon ng kidnapper sa kanyang kinidnap. Dahil maigting ang emosyon sa krimen, may pagkakataon ang kinidnap ay maari pa ngang mapaibig sa kanyang kidnapper. Nagiging dependent sa pagkain, inumin, atensyon, ugnay sa labas na mundo ang pagkatao--ang kabuuang buhay--ng kinidnap sa kanyang kidnapper.

Kakatwa itong pag-ibig dahil ang inherikong abang lagay ng kinidnap ay maaring matransforma mula sa pagkamuhi at pagnanais makaganti tungo sa erotisiko-sexual na relasyon. At kahit pa ito ang coping mechanism ng kinidnap para mabuhay, tunay na nang naging alipin ang kinidnap sa kanyang bagong among kidnapper.

Segue-way kay Gloria Arroyo. Nahigitan na ni Arroyo ang pandarambong ni Estrada dahil hindi lang iisang kaso—ang juenteng scandal na nagpabagsak pa nga—kundi serye ng anomalya ang track-record ni Arroyo, ng kanyang pamilya, politiko at ekonomikong alipores. Ang inaakalang “mother-of-all-scandals” ni Estrada ay regular na skandalo lamang kay Arroyo. Napantayan, kundi man nahigitan, na rin ni Arroyo ang lawak ng human rights violation ni Marcos na deka-dekadang nanungukulan bilang pangulo. Ang kakatwa pa rito, tila lahat ay napapalampas lamang, hindi man ng mamamayan kundi ng mga institusyong panlipunan at politikal.

May iba-ibang rasyonalisasyon ang mamamayan para hindi itatwa ang kanyang kidnapper: sino naman ang papalit, patapusin na lamang ng kanyang termino (rector ng UST), non-politikal naman talaga dapat ang militar (Arroyo), bumubuti naman ang ekonomyang indicators ng bansa (European Union), i-moderate na lamang ang pagkagahaman.

Na nagbibigay ng panibagong stratehiya ng pagkagahaman sa nais maging lider sibiko na may balak mangunrakot: una, kumuha ng popular pero mahinang klase ng bise-politiko, newscaster at artista na makakatulong ang popularidad pero hindi iisiping makakapalit sa pangunahing posisyon; ikalawa, mag-appoint ng mga alyado sa lahat ng sangay ng gobyerno, na tulad ng brace bands ni Wonder Woman, pwedeng mag-repel ng pinatatamang bala sa katawan, at kapag nagkaroon ng skandalo, ilipat lamang ng posisyon, mas lalo pa nitong matitiyak ang loyalty; ikatlo, kumuha ng mga heneral na pwedeng maging kabinete, lalo na iyong retiradong Chief-of-Staff ng AFP (Armed Forces of the Philippines) na may hawak sa mga malalaking paksyon ng militar; at ikaapat, gamitin ang pondo ng casino (PAGCOR) at sweepstakes para magbigay ng subtansyal na kontribusyon sa mga proyekto ng sangay at liderato ng simbahan.

At sa ganitong paraan napatibay ang atraksyon ng mamamayan at institusyon kay Arroyo. Battered syndrome man, inaabuso, pinapipila sa mura ngunit mababang kalidad ng bigas na may mga nakatutok na armalite ng sundalo, ay may kakatwang kumpiyansa, kundi man loyalty, kay Arroyo. Una naman, pinagkakaitan ang nakararami ng mga batayang serbisyo publiko. Lahat ng engrandeng proyekto ni Arroyo ay tinatamasa lamang ng iilan—expressways na yung may kotse lamang at developer nito ang kumikita; cartel ng higanteng gasolinang nagtatakda ng presyo ng napakahalagang batayang komoditing ito; bilyones na broadband education kahit pa pinakamataas ang dropout rate, palakihan ng malls at land conversion kahit pa pinakamataas ang insidente ng kagutuman, at iba pa.

Gutumin at gawin mangmang nang hindi magkaroon ng pagkakataong makaalsa, tila ito ang layon ni Arroyo. Gawin kaaba-aba ang lagay nang sa gayon kapag binigyan ng ilang kilong bigas ay makukuha na ang loob ng naghihikahos, mabili sa murang halaga ang kanilang boto at simpatya. Papilahin ang naghihikahos para sa supply ng bigas nang sa gayon ay mas matingkad ang isinasakatuparang pamamatronahe kay Arroyo.

Ikalawa, kurakutin ang nalalabing pondo, kumuha ng malaking bahagi ng halaga ng papasok na proyekto, at mamursyento sa dayuhang utang dahil mamamayan naman ang magbabayad nito. Batas na naitatakda na ikatlong bahagi ng pambansang budget ay ilaan hindi para sa mamamayan kundi sa pagbabayad ng interes ng dayuhang utang. Paano masusuportahan ng ikatlong bahagi ng budget ang mga pangangailangan ng mamamayan? Sa mata ni Arroyo, mas naghihikahos ang mamamayan, mas madali itong makontrol, mas hindi ito titinag sa mas malalaking katiwalian.

Ikatlo, iasa ang katubusan sa sarili. Pamulaklakin ang mga pangako: matatag na republika, kahilingan sa bangkang papel na aabot sa palasyo ng Malacanang, legacy-building, error on judgment, katotohanan bilang executive privilege, krisis ng presyo hindi ng supply ng bigas, kakakurampot na dagdag na sweldo sa tumataas na cost of living, at iba pa. Kung naghihikahos ang mamamayan, hindi na ito magra-rali. Wala nang malawakang susuporta sa panawagang tanggalin si Arroyo.

Sa Stockholm syndrome, kahit na sila dinarambong, hindi pa rin itinitiwalag ang kidnapper. Ginagamit ng estado ang loyalty ng kanyang kinidnap na mamamayan para mamonopolisa ang anumang kapital na makakapagpaangat sa abang lagay ng bayan. Kaya madalas humantong ang resolusyon sa Stockholm syndrome sa marahas na kapamaraan—ang biglang pagkauntog ng kinidnap sa katotohanang nananatili siyang biktima lalo na’t inibig niya ang kanyang kidnapper, at ang marahas na pagbabalikwas niya laban dito.

Na tila naman hindi naiiba sa naratibo ni Arroyo sa sambayanan kanyang kinidnap. Abangan ang napipintong sandali ng pagkauntog ng mamamayan. Kung kagyat na mamulat, bago matapos ang termino ni Arroyo.

Kung may katwiran, i-blog mo, KPK Column, Apr 20-26, 2008

2008-04-22T20:45:00.008+08:00

imahen mula sa http://www.chikatime.com/
www.mtvasia.com/News/200601/24013079.html
www.pnp.gov.ph/press/press/content/photo.html

Kung may katwiran, i-blog mo

Mainit na usapan sa mga may akses sa internet ang pagligwak ng isang HIV+ na Australyanong ipinagsisigawan sa blog na ginoyo siya ng kanyang Filipino lover. Two-timing ang at tinakasan ng $70,000 ng Filipino na miyembro ng pangkalahatang alta-sosyedad ng bansa, at sa partikular, ng “Gucci Gang” o ang elitistang lupon ng twentysomething na mayayamang nagpariwara sa walang patumangging shopping ng brand names at pagsinghot ng cocaine.

Matapos ay lumabas din ang chikatime blog, na ang modelo ay ang adaptasyon ng US na teen-drama show, “Gossip Girl,” ukol sa moral na uniberso (isla ng Manhattan sa New York) ng mga nagpapariwara at nagbabagong-landas ng mga ultra-mayaman at wanna-be mayaman na kabataan ng exlusibong preparatory high school. Nililigwak sa blog ang mga kasapi ng Gucci Gang, pati na ang iba pang prominenteng gawi at personalidad ng alta-sosyedad ng bansa. Pinalawak ng chikatime blog ang puntirya at komentong anti-personalidad ng alta-sosyedad.

Ang blog ang revenge ng “underclass” ng elite class, o yaong historikal pero mas malamang, yaong panlipunang inapi ng at kinaiinggitang elite class. Maliban sa kaso ng Australyano na sinasaad sa kanyang blog ang direktang pang-aapi via sa pagiging lumpeniko ng kanyang elitistang lover, ang entries sa chikatime blog ay bumabatikos sa indirektang karanasan—ang disenfranchisement ng mga may-ari at kontributor sa blog. Na tila sinasambit ng entries ang wanna-be attitude na mapasama sa alta-sosyedad dahil sa moral at estetikang kalabisan nitong manipis ngunit makapangyarihang hanay.

Sinasaad sa kritisismo at pangliligwak sa kalabisan ng alta-sosyedad na kayang mapabuti ito ng mga tao at sexualidad na direktang nasa ibaba nila. At itong nasa ibaba ay may class fantasy na mapabilang via sa pangliligwak sa aktwal na figura ng alta-sosyedad. Virtual ang identidad sa internet na kinukuha ng mga nasa ibaba dahil sa pamamagitan ng kritikal na postura sa alta-sosyedad, sinasaad nilang mas angkop ang kanilang personalidad at hanay sa kasalukuyang bumubuo alta-sosyedad.

Ang internet, tulad ng call center, ay nagbigay-akses sa gitnang uring kultura ng mga wanna-be. Tulad ng “Malate gay,” hindi lamang umuukol ang katawagan sa mga maykayang bading na naglilipana sa high-end gay strip sa Manila kundi pati na rin ang wanna-be na Malate gay na nagnanais mapabilang sa lehitimong kategorya kahit pa wala namang ganap na resources para sa lehitimong claim. Kaakibat ng anumang kultura ng nakakataas na uri ang formasyon ng mababang bersyon—tunay na DVD at music CD sa pirated; Miss Saigon sa Broadway sa Miss Saigon sa Cultural Center of the Philippines, kagarapalan ni Arroyo sa kanyang kids sa Kongresso, Trinoma sa Star Mall at Isetan, at iba pa.

Ang kritisismo ng nasa ibaba—hindi ang uring nasa ibaba, tulad ng anakpawis, kundi ang walang kapital ngunit may pagnanasang mapabilang sa alta-sosyedad—ay sabayang displacement (ang agam-agam nila sa sariling abang predikamento at ang rekurso sa internet at kalabisan ng alta-sosyedad na kayang batikusin sa arenang ito) at projection (na sabayang kalabisan ng imoralidad—kasama ang fashion at aesthetic faux pas—ng alta-sosyedad at kung gayon, ang kaangkupan ng inobasyon at sariwang pananaw mula sa nais umakyat ng panlipunang hakbang).

Anomalya ang alta-sosyedad ng bansa, lalo na sa pyramid scheme ng estadong Filipino kung saan sampung porsyento lamang ang nagmamay-ari ng mayoryang yaman, at ang mayoryang mamamayan ay bumubuo ng mas malaking porsyento ng pagwawalang-ari. Sa partikularidad ng blog, ang demograpiya ng may akses dito—may kaunting finansyal na kapital na makapag-internet, at may intelektwal at sosyal na kapital na makalahok sa blogs sa ingles, at may kakilala ng kakilala na makakapagpatotoo sa kalabisan ng alta-sosyedad—ay binubuo ng tunay at wanna-be na alta-sosyedad.

Ang moral na uniberso ng diskurso ng kalabisan ng alta-sosyedad at fantasyang mapabilang, gayong may imperatibong mababago pa ito, ay nakaangkla sa pagkilala sa realidad ng malawak at malalim na hidwaan ng mayaman at mahirap sa bansa, at sa pagpanig sa mulat-laban-sa-imoral na alta-sosyedad. Samakatuwid, parang diskurso ng superhero ang piniling ilatag ng mga nasa ibaba: na may mabuting superhero at may masamang kalaban ito, pero pawang kabahagi ng iisang uri aktibo sa transformasyon ng pasibong nakararaming mortal.

Na imbis na pumanig sa sariling lakas ay nakakiling ang diskurso sa rekursong mababago kundi man magbabago (tulad ng pag-amin ng mga kinauukulan ng kanilang pagiging drug addict at mas mainam, ang nagiging familiar na “It was an error in judgment. I am sorry” mode ng mga ito). Sa minimum, ang fantasya ay magbabago ang kinauukulan o malilipol ang mga ito sa dust-bin ng kasaysayan ng alta-sosyedad. Sa maximum, ang fantasya ay mapabilang dahil sa uri ng enamored na pananaw hinggil sa nililigwak, na isang paraan din ng pagsaad na mapapabuti ng nasa kritikal na ibaba ang exsesibong nasa itaas.

Ang rekurso sa blogging para ilabas ang hinanaing at komentaryong pang-indibidwal at pang-uri ay may kasaysayan. Dati ay sulatan-portion para idulog ang malimit ay karumal-dumal na karanasan ng indibidwal para basahin at isadrama sa radio at sumunod sa telebisyon. Sa telebisyon, mas naging hayagang hinanaing panlipunan ang mga naunang palabas na balita: mula sa simulaing charity work sa mga palabas na “Kapwa Ko, Mahal Ko” at ni Rosa Rosal, hanggang sa susunod na henerasyon na public service news shows na “Isumbong kay Tulfo,” “Kung May Katwiran, Ipaglaban Mo,” at “Magandang Gabi, Bayan,” bilang ilang halimbawa.

Kalakaran sa mga palabas na ito ang pagdulog sa mga personalidad ng public service host sa telebisyon ng mga mamamayang may hinanaing: una’y sa pangangailangan ng medikal na atensyon at sumunod ay mula sa pagkabiktima sa krimen, kalsadang baku-bako, kawalan ng tubig, pati karumal-dumal na sityo ng imoralidad. Ang una ay tunay namang sala-set ang format ng isa-isang panayam at konsultasyon sa doktor ng mga nangangailangan ng medikal na atensyon. Na habang tinatanong kung ano ang bumabagabag sa maysakit ay sabay din ang panayam ng host sa spesyalista na parang case-in-point na lamang ang pasyenteng nakaupo sa tabi.

Ang ikalawa ay mas media-savvy dahil may reenactment portion, pagdulog ng host sa kinauukulang politiko at opisyal, pati surveillance camera at entrapment operation. Nasa kamay ng host ang kapangyarihang di lamang maging tagapag-ugnay ng inaapi sa kanyang katubusan, tagapagpadaloy ng hinanaing sa awtoridad, kundi maging ng pagiging patron ng inaapi.

Kaya hindi kataka-taka na naggradweyt mula rito ang mga naging pambansang opisyal sa bansa—mula kay Orly Mercado na host ng “Kapwa Ko Mahal Ko” naging kay Francis Pangilinan ng “Baranggay” at ang pinakamatagumpay, si Noli De Castro ng “Magandang Gabi, Bayan.” Nakakaangat si De Castro kaysa sa isa pang personalidad ng kanyang henerasyon, si Loren Legarda dahil pinili ng una ang public service format kaysa sa news magazine ng huli. Sa mas kasalukuyang pagkakataon, hindi na mga action king at junior action star ang namumutiktik na nahahalal sa Senado.

Ang kasalukuyang rekurso sa demokratikong panlipunang akses ay bumalik sa charity work para sa naghihikahos na uri. “Wish ko Lang,” na namumudmod ng indibidwal na atensyon sa nangangailangan, ang pinakamatingkad na halimbawa nito. At para sa may limitado hanggang angkop na finansyal at quasi-intelektwal (hindi naman kailangan ng degree sa kolehiyo, savviness lang) na akses, narito na nga ang blogging. Kapag may katwiran, i-blog mo!

At ito ang nagsisilbing worst nightmare ng cultural gatekeepers ng alta-sosyedad: na mapukol hindi lamang dahil sa nagkamali ng attire sa fashion gala event, kundi ang mapukol ng isa mula sa ibaba. Kasama rito ang vulnerabilidad ng isang HIV+ na foreigner sa pag-ibig, atensyon at pagnanasa ring mapasama sa pambansang alta-sosyedad.

Pwedeng magwala ang mga nasa laylayan. Kung ito ay masa, spontanyong mag-riot dahil sa kawalan ng bigas, at kitang makakaakibat sa tumataas na presyo ng batayang komoditi ng buhay. Na siya ring worst nightmare ni Gloria Arroyo: ang hindi matinag ng political correctness na People Power 4 na napipigil pa rin ang malawakang paglahok ng gitnang uri, kundi matinag ng nag-aalsang masa—ang alaala ng People Power 3 na nilusob ang Malacanang ng nahimok at binayarang mga lumpen at naghihikahos.

Pero madaling dispatsahin at lalong ietsapwera ang nagra-riot na mob. Walang natinag nang balahurain ang mga karapatang pantao ng mamamayang lumahok sa People Power 3. Spontanyo rin itong reaksyon nang mag-noise barrage laban sa pandaraya ni Marcos sa lokal na eleksyon at nilusob ng masang mob ang Kadiwa sa Espanya, ang bentahan ni Marcos ng murang bigas at iba pang batayang komoditi.

Naalarma si Marcos, at kailangan muling ipatupad ang alituntunin ng batas. Ang mga nakuhanan ng photojournalists na naglo-looting ay ipinatukoy at ipinaaresto ni Marcos. Ganito rin ang ginawa sa mga African American matapos ang mag-looting sa Los Angeles Riots—ang arestuhin ng National Guard ang mga lumabag sa indibidwal na karapatan sa ari-arian ng nakakaangat na mamamayan. Ang riots ay naganap matapos ang verdict na not guilty kay Rodney King, na kahit pa nakunan ng video ay ipinawalang-sala ng hukom ang nambugbog dito.

Spontanyo rin ang rioting laban sa pribadong ari-arian ng alta-sosyedad sa blog. Quiet riot pero riot pa rin, na sabayang nakakatawa at nakakadismaya. Na ang riot na ito ay ukol sa sabayang nakakatawa at nakakadismayang moral na kalabisan ng alta-sosyedad ay patunay sa twice-removed na kalidad ng riot sa blog: pinagtatawanan at pinagdidismayahan ng ibaba ang nakakatawa at nakakadismayang kalakaran ng itaas.

At walang (lubos na) magawa ang nais itaas. Kahit pa kumpiskahin ang computer ng Australyano, walang kasong maiharap laban sa kanya dahil mula sa Australia ito nagra-riot. Nasa virtual space na ang kanyang isinisigaw at wala pang makakapagpatanggal nito, maliban ang pribadong may-ari. Walang magawa ang winawafung sa chikatime blog dahil sa liberal na espasyo ng blogging ito nagaganap. Opinyon ito, na protektado ng right to speech or executive privilege, tulad ni Neri.

At ito ang panibagong extra-challenge sa aktibismo: paano hihimukin itong ibabang uri na may finansyal at intelektwal na kapital, kahit pa limitado, na isalabas (exteriorize) ang isyu mula sa pag-atake sa kalabisan na may caveat na “wish ko lang” na mapabilang din sa alta-sosyedad, at matransforma ang espasyo sa politikal na larangan? Ang kinahaharap ng aktibismo sa ibabang uri ay mababa; kaya nga ang piniling atakihin ay ang alta-sosyedad sa virtual na espasyo ng internet ay dahil may pag-aalinlangan sa fantasya ng pagtatanggal kay Arroyo. Kung gayon, paano pagra-riot-in at pagrerebolusyonin ang nakakaraming hanay ng mamamayan laban kay Arroyo sa edad na mas marami nang natutunghayang komplex na katangian ang mga hanay na bumubuo ng sektor, at mga sektor na bumubuo ng lipunan?

Kaya sa fantasya na lang na OK naman sila, may ilan lang bugok na itlog na nagpapasira at nagpapabaho sa kanila. O lilipas din ang skandalo. Pero ang skandalo ay natransforma na rin—sa pagpasok nitong riot blogs, nagkaroon ng fasinasyon sa alta-sosyedad bilang tao kaysa kay Arroyo bilang representatibo ng paratihang krisis sa estado: na ang krisis ay naging hiwalay sa representatibo, at ang representatibo ay hindi ang aktwal na kabuuang alta-sosyedad at estado.

Kung sa blogging, ang pagpukol ng unang bato ay susundan ng avalanche ng komento, sa politika ng lipunan, hindi nangangahulugan nang gayon. Maging ang avalanche ay kayang pigilan ng aktwal na kapanyarihan ng estado kapag piniling gawin ito. Pero nasa interes ng pamahalaan ni Arroyo na tahimik na kumilos para protektahan ang representatibong kliyente nito. Sa aktwal na politika, mas hayagan ang pagmaniobra ng pabor at parusa sa tumitiwalag at nag-eendorso kay Arroyo.

Kaya ang blogging ay nananatiling virtual na liberal na demokrasya sa pawala nito sa aktwal na lipunan. At ito ang antas ng paglahok sa virtual na aktibismo, ang katiyakan na ang tinig sa virtual na palengke ng idea ay maririnig dahil nga quiet riot lamang ito, kahit pa kahilingang operasyonalisasyon ng liberal na demokrasya ang kahilingan. Na ang pinakaparaan ng pagbabalikwas dito ay ang pagligwak sa personalidad na kayang mantsahan ang dangal bilang pribilehiyo ng alta-sosyedad, kahit pa hindi naman matitinag ang aktwal nilang yaman.

Kaya ang pinakapeligroso ang status sa nililigwak ng blog ay si Tim Yap, ang “eventologist” (ano raw?!) ng high society—dahil siya man ay may limitadong finansyal at intelektwal na kapital kumpara sa aktwal na alta-sosyedad. Siya na nagge-gatekeep sa lifestyles-of-the-rich-and-famous (Philippine edition) ay gine-gatekeep rin naman ng mismong alta-sosyedad at ang mga cottage industry na sumusuporta sa kanila (events management at public relations, halimbawa) Naalaala ko sa Singapore daily na ni hindi man lang kilala si Yap nang atakihin nila ang usual na fashion gear na suot nito sa event sa syudad, tinukoy lang ang faux pas bilang Filipino wanna-be na tipo.

Sa blogging, ang naunang makapanghimok ng pinakamalaking publiko, ang lupon ng virtual na kalahok (kaya nga may counter ang blogs) ang siyang hari. Belated ang reaksyon ng Filipino lover, at maging ang pagpapalawak na tinutumbok ng chikatime blog. Gayunpaman, ang maaring matamasa sa anti-personalidad pero hindi ng alta-sosyedad na blogging ay ang tahimik na riot bilang ehersisyo ng liberal na demokratikong karapatan.

Sa aktwal na lipunan, sa tiyak na krisis dulot ng pagtaas ng presyo ng bilihin at pagkasaid ng supply ng bigas, ang riot ay spontanyong rekurso ng naghihikahos na lumpen na mamamayan. Aktibismo ang politikal na rekursong maaring ialok ng kilusang masa.

Kung may katwiran, imulat-pakilusin-organisahin mo!

Bakit madilim ang lansangan sa Pilipinas?, KPK Column, 13-19 Abril 2008

2008-04-14T10:39:00.002+08:00

imahen mula sa www.filgifts.com/ffp/edsa.asp
bonski14.multiply.com/journal/item/66
sikwati.wordpress.com/category/politics/

Bakit madilim ang lansangan sa Pilipinas?

Kapag dumarating sa U.S., ang isang kapansin-pansin sa gabi ay ang liwanag ng mga kalsada. Parang tanghali ang ilaw, lalo na ang malalawak na highways. Ganito rin ang elevated highways ng Japan. Pero sa mas maliit na kalsada, tinitipid din ang pag-iilaw, parang sa Pilipinas.

Sa isang banda, pinapatingkad sa Japan ang dilim, lalo na sa Kyoto, ang pinakatradisyonal na lugar, para makita ang synergy ng ilog, taong naglalakad at nagbibisikleta at kapaligirang bahay at gusali. Kinikilala ang dilim bilang estetika—gabi kaya madilim, hindi kailangan ng sobrang ilaw, iyon lamang kailangan para makadaan na mga tagiliran ng bahay at pasukan ng restaurant.

Sa kabilang banda, ang dilim ay gamit din sa pagmamatyag at disiplina. Sa daanan ng ilog, walang ilaw dahil inaasahang delikado ito kapag gabi. Hindi pa dahil may magnanakaw sa iyo kundi dahil baka maaksidente kang bumagsak sa walang harang na daan sa magkabilang ilog. Kailangang maglakad sa lugar na may ilaw, sa elevated na sidewalk.

O gamit ang dilim sa paglabag rin ng pagmamatyag at disiplina. Pangunahin sa Kamu River, halimbawa, ang mga naglalakad ng kanilang mga aso para dumumi nang hindi ito dinadakot. Kaya kinaumagahan, kapag nagbibisikleta ako rito, tadtad ang daan ng dumi ng aso, at ang ilog, ng mga itinapong basura.

Sa Pilipinas, madidilim ang mga kalsada. At kahit maliwanag ito, tulad sa EDSA at Commonwealth, hindi ka pa rin nakakatiyak sa kaligtasan dahil maaring may nakatago sa pook na hindi naiilawan. Maliban sa expressways, walang katiyakang pang-indibidwal na kaligtasan ang mga kalsada sa Pilipinas. Kaya rin pinagbibilinan ang mga babae na umuwi nang maaga. At nag-iingat ang mga lalake sa pag-uwi ng gabi. Umiiwas sa mga taong nakaabang sa dilim.

Metro news na kapag naiilawan ang mga mahahalagang bahagi ng Manila, tulad ng ulat sa proyekto ni Mayor Alfredo Lim sa pag-iilaw ng Jones Bridge at Baywalk (di ba’t nailawan na ito ng dating Mayor Lito Atienza?), at ang susunod na mga tulay ng MacArthur, Del Pan, Ayala at Lambingan. Publishized ang pag-iilaw bilang literal at figuratibong proyekto ng serbisyo publiko: hindi regular na proyekto, manaka-naka lamang depende sa nakaupo sa kapangyarihan, pag-iilaw bilang proyekto ng city beautification, beautification ngayon bilang proyekto ng kalalakihang opisyal, at bilang deterrent sa krimen at anomalya sa kalsada.

Liwanag versus dilim ang retorika ng pag-iilaw. Parang noong panahon ng martial law, dineklara rin ni Ferdinand Marcos ang curfew mula hatinggabi hanggang alas-kwatro ng umaga. Pinapamukha sa mamamayan kung sino lang ang may hawak ng kapangyarihan sa liwanag at dilim, kung ano ang pwede at hindi. Sinisenyales ang simula at wakas ng curfew sa pamamagitan ng makina ng sirenang pinipihit sa munisipyo. Wala nang maaring makalabas nang walang dalang special permit.

Sa isang banda, tulad ng tunog ng kampanilya ng simbahan, ang mga hindi nakakarinig nito ay nagpapaunawa ng hindi pagsasailalim sa rehimen ng kapangyarihan: historikal ang tinaguriang mga “taga-bundok,” “taga-bukid,” “taga-labas.” Piniling maging nasa labas ng kapangyarihan ang tinaguriang “criminal character” at “enemies of the state.” Sa kabilang banda, ang pagtatakda ng curfew ng kapangyarihang pang-estado ay nagsasaad na mayroon din silang itinatago sa mamamayan. Kaya kailangan din nila ang dilim para maplano at maisakatuparan ang kanilang mga proyekto.

Bakit matapos ng ilang taon, nawala rin ang curfew ni Marcos? Bakit nagpa-curfew rin si Gloria Arroyo matapos ang pagbomba sa Glorietta 4, at higit na maraming gitnang uring hindi makagimik sa ibang lugar ang nadismaya? Bakit kahit walang curfew ay may curfew pa rin? Ang hindi sinasabi ay bakit nananatiling madilim ang napakaraming kalsada sa Metro Manila at maging probinsya at iba pang syudad. Ang may hawak ng pag-iilaw ay may hawak ng kapangyarihan sa diskurso at implementasyon ng panunupil at rekurso rito, ng pagbagsak ng modernidad na ideal ng enlightenment sa bansa.

Kinailangan ni Marcos na tanggalin ang curfew dahil sa seasonal demand para sa manggagawa sa pabrika, lalo na sa itinakda niyang export-processing zones, na makapagtrabaho ng tatlong shifts, na kakain pati sa oras ng curfew. Dagdag sa panahon ni Arroyo, hindi maaring pigilan ang kanyang bagong army ng call center agents na makapasok sa mas malaking demand na night-shift na trabaho.

Kahit pa sa global na demand napapasunod sa indak sina Marcos at Arroyo sa paghawak sa kapangyarihang mag-ilaw, sa global na kondisyon din sila napapanghina ang kontrol. Nag-daylight saving time si Marcos, inatras ng isang oras ang takdang oras sa bansa nang mas makatipid daw sa kuryente at langis. Dahil sa walang paknat na pagtaas ng presyo ng langis, ang himok ngayon ay patayin ang mga ilaw sa publikong lansangan simula alas-nwebe ng gabi.

Kung gayon, ang ilaw sa kalsada ay may gamit na lamang mga dalawang oras kada gabi, mula alas-syete hanggang alas-nwebe ng gabi. Kakakurampot na nga ang kalsadang may matinong ilaw ay nililimitahan pa ang akses ng mamamayan dito! Pati ang serbisyo publiko ng gobyerno ay nauwi na rin sa “tinge economics” o ang pagtitinda ng tinge-tingeng produkto makakayanan lamang ng masang mamimili. Sa pagkakataong ito, tila ipinagpapatuloy ang tingeng serbisyo publiko ng pamamahalaan sa ibang mga larangan: sampu-sampung mag-aaral sa elementarya para sa isang libro, 100 mag-aaral sa isang klasrum, kakakurampot na kalsada mula bukid tungo sa palengke, kakakurampot na supply ng bigas sa nagugutom na mamamayan, at kakakurampot na trabaho sa milyon-milyong nangangailangan nito.

Tinanggal ng sunod-sunuran sa global na neoliberalismo ni Arroyo ang anumang safety net sa mamamayan. Bahala na kayo, ika niya bilang pagsasawalang-bahala sa pangangailangang pondohan ang serbisyo publiko, lalo na sa panahon ng krisis sa pagkain, langis, recession ng US at iba pa. Charity work ang turing sa publiko serbisyo—sa panahon lang ng krisis maiisip na kailangan di lamang ng pondo kundi ng pambansang fokus sa rekisitong food security sa isang umuunlad na bansa, na kailangan ng wage increase para mademokratisa ang bilang ng mamamayang makakapamili ng pangangailangang mabuhay nang disente, na kailangang pagtuunan ng atensyon ang budget sa edukasyon nang makaakibat sa pangangailangan sa lokal at global na market, kahit pa ang huling dalawa ay wala namang atensyon na ibinibigay si Arroyo.

Ang pangarap ng mga syentista, pilosopo, intelektwal at artista noong Edad ng Enlightenment sa Europe ay isuka ang kamangmangan na dulot ng Medieval na simbahang Katoliko, at magtaguyod ng bagong kaalaman batay sa syensya at artistikong katagumpayan. Edukasyon ang pangunahing behikulo para makamit ang enlightenment—na sa pamamagitan ng kaalaman at pagiging kritikal dito, matatagpuan ng indibidwal at humanidad ang iba pang larangan ng buhay na hindi pa niya natutunghayan.

Paano mangyayari ang ganito sa bansa kung ang dilim ay pinanatili bilang paratihan nandiyan at nandoroon? Na ang liwanag ay isang komoditi na kundi man ipinapamahagi lang nang manaka-naka ng gobyerno ay iniaasa sa pribadong negosyo para pamunuan ang mga ito—Bantay Bata at La Mesa reservoir ng ABS-CBN, Children’s Hour ng Ayala Foundation, Gawad Kalinga, at maging ang mga ilaw sa billboards at bus stops para magkaroon ng liwanag sa mga nag-aantay ng sakay na mamamayan, o pag-aantay ng sasakyan sa liwanag na dulot ng fastfood at mall na neon?

Na sa pananatili ng dilim ay nananatili rin ang sistematikong pandarambong sa mamamayan—pagpapatuloy ng illegal logging at pagyurak sa kalikasan, tulad ng condos ng dayuhang negosyo sa bundok at gubat ng Subic, pangungurakot sa limitadong pondo ng bayan, pagbanggit sa “executive privilege” bilang makapangyarihang shield sa pagtuklas sa katotohanan, pananatiling confidential ng mga kasangkot sa swine scandal, at iba pa. At ito pa lamang ang natuklasan, paano pa kaya ang hindi na natukoy sa dilim?

Madilim ang kalsada sa Manila dahil nasa interes ito ng may hawak ng kapangyarihan. Sila ang nagtatago sa dilim nang sa gayon ay maipagpatuloy ang sistematikong pangungurakot at pandarambong sa kaban ng bayan. At kung manaka-nakang mailawan ang kalsada, ang mga lumpen ay binibigyan ng pagkakataong nakawin ang ilang mahahalagang kableng maibebenta.

Ayon nga sa isang opisyal ng baranggay, “Mayroon kasing ibang mga tao na walang pakialam sa kapwa at ang tanging nasa isip ay iyong makinabang sila sa pamamagitan ng pagnanakaw." Sino kaya ang tinutukoy ng opisyal—ang lumpeng magnanakaw o ang mga opisyal ng gobyerno?

Sa kadiliman binabagsak ang katawan ng sinalvage, at nakakatakas ang mga tinotortyur. Sa kadiliman, nangongotong ang nag-o-overtime na pulis, inilalabas ang mga trosong iligal na pinutol sa kabundukan, o ang smuggle na kargamento mula sa pier. Pinapangarap nilang sana ay 24 oras ang kadiliman. Pero sa kadiliman din, nagpupulong ang mga aktibista, nagtatasa at nagplaplano para makapagbigay liwanag sa sarili at iba pang nangangailangan nito.

Naka-display ang higanteng mukha ni Arroyo at ang MMDA (Metro Manila Development Authority) Chair Bayani Fernando sa mga tarpaulin na nakasabit sa mga mahahalagang kalsadang nailawan o “napaganda,” bilang benefactor ng serbisyo publiko. “Brought to you by the President” o “Gwapo,” na sa isang banda ay nagbibigay-ngalan sa politikong nais pang magpabanggit sa isang gawaing itinakda naman ng kanilang inasam na posisyon. At sa kabilang banda rin naman, nagbibigay-mukha, hindi pa sa kaguwapuhan o kagandahan ng kalsada kundi sa figurang malamang ay may nakurakot sa proyekto, pati ang proyekto ng pag-iilaw.

Yoshino World Heritage Site, sabi ng mga Hapon, pinakamagandang lugar sa buong Japan na mag-hanami (cherry blossom viewing), 8 Apr 08

2008-04-09T09:49:00.004+08:00

Walang tinapay sa mesa kung hindi aalsa ang masa, Pasintabi Column

2008-04-09T09:37:00.004+08:00

imahen mula sa digitalchain.wordpress.com/.../
http://www.inq7.com
http://lfsnational.multiply.com/photos

Walang tinapay sa mesa kung hindi aalsa ang masa

Noon pang 1970s itong salawikain. Isa ito sa mga paborito kong kasabihan. Naalaala ko noong dekadang ito, pumipila ang mga tao dahil sa rice shortage. Hindi pa nagbubukas ang bahay namin, may nakaabang nang mga nakakatandang babae sa labas ng gate. Matapos ay gas shortage naman ang nagparasyon ng supply. Kahit may curfew ay nakapila ang mga sasakyan, lalo na ang pampasada, sa mga gasolinahan para mauna sa madaling-araw na pagbubukas at sa gasolinang ipapalit ng coupon. May alokasyon ang lahat ng sasakyan.

May gasolinahan at kono kami nang mga panahong ito sa Nueva Ecija. Kaya hindi ramdam ang alokasyong salop ng bigas at galon ng gasolina. Pero puno ng folklore ang pag-ubos ng pagkain, lalo na ng kanin sa plato. Bawat isang butil na naiwan ay katumbas ng isang salop na pupulutin isa-isa ng mga daliri. Maraming nagugutom at walang makain. Hindi pwedeng umalis ng mesa hanggang hindi malinis ang pinggan.

Dinahilan ni Marcos ang pandaigdigang kaganapan kaya kulang ang supply ng gas at bigas. Sinama ito sa “basic commodities,” at kung gayon, hindi pwedeng magtaas ng presyo ang manininda nang wala niyang pag-aproba. Batayang kalakal ang bigas at gas. Ilang beses nagkaroon ng aklasan at pinuntirya ang mga Tsinong mangangalakal na inakalang nagtataas ng presyo ng bigas. Hindi susulong ang bansa kung walang gasolina para sa kanyang kuryente at transportasyon. Hindi rin susulong kung walang bigas na makain ang mamamayan.

May politika ang langis at bigas. Kapag tumaas ang presyo ng gasolina, tumataas ang presyo nang lahat ng produkto at serbisyong may pangangailangan nito: pamasahe, pagkain, tubig, kuryente, damit at iba pa. At dahil napako na ang sweldo ng manggagawa at empleyado, pati na ang maliit na kita ng magbubukid, mas lalong magiging mahal ang batayang pangangailangang mabuhay. Bigas ang fundasyon ng nutrisyon sa bansa, na kailangang makakain ng kanin para mabuhay at makapagtrabaho, kahit wala nang ulam.

Kahit pa ang mga ito ang batayang pangangailangan ng isang modernong bansa, mas matingkad ang bigwas ng pagtaas ng presyo at kasalatan ng supply sa naghihikahos na mamamayan. Kung tumaas ang presyo at kumitid ang supply, at ito na nga ang nagaganap sa administrasyong Arroyo, mas nahihirapang makaagapay ang naghihirap na ngang mamamayan.

Ugat ng nagaganap na krisis sa pagkain at presyo ang neoliberalisasyon ni GloriaArroyo. Natitiyak sa pagtatakda ng presyo ng higanteng cartel ng tatlong pangunahing supplier ng gasolina ang kanilang bilyones na kita. Ang resulta ng palsipikadong CARP (Comprehensive Agrarian Reform Program) na may rekurso sa korporatisasyon at reklasipikasyon ng sinasakang lupa ay ang nakakagulat na pababang bilang ng lupa para sa pagtatanim ng pagkain. Nagiging subdibisyon, golf courses, malls at economic zones ang libo-libong hektaryang lupa na sana ay magtitiyak ng seguridad ng pagkain ng bansa.

Oil-dependent ang bansa sa kanyang pangangailangan sa kuryente. Ang bansa ang may pinakamahal na halaga ng kuryente sa Asia, isang sagabal daw kung bakit mahina pa rin ang pagpasok ng dayuhang negosyo. At mula sa pagiging rice-exporter ng bansa, ang bansa ang pangunahing rice importer sa buong mundo. Ang supply ng bigas ay nakasalalay na sa pag-angkat sa Thailand at Vietnam. Na kapag ang mga bansang ito ay nakaranas ng disaster tulad ng bagyo, pagbaha at pagtuyot, uunahin kaya nila ang interes natin kapag bumaba ang supply nila ng bigas? Di ba’t mamamayan naman nila ang mag-aaklas?

Naalaala ko ang dalawang imahen sa rice shortage ng 1970s. Una ay dahil mabilis ang pagsalok ng bigas sa salop, at pagpantay nito sa bibig ng salop, may tumatapon sa lapag ng mga butil. Mayroong mga matatandang winawalis ang natapong bigas ng kanilang mga palad, kasama ng dumi, at isusupot pa rin ang mga ito. Ang ikalawa ay minsan mag-ring bearer ako sa kasal, at sa paglabas ng bagong kasal na sinabuyan ng bigas, mayroong mga matatandang babaeng nakaantay at ganoon din ang ginawa sa bigas na nahulog sa bukana ng simbahan.

Narito ang ikatlong imahen sa kasalukuyan: ang pagronda ni Arroyo, kasama ang rekisitong pagtantrum, sa mga nagtitinda ng bigas para raw matiyak ang supply at presyo nito. Labas sa kanyang inihasik na neoliberalisasyon ang kakayahang matyagan ang mababang presyo at malawakang supply ng bigas. Pandaigdigang krisis sa kapitalismo ang nagaganap: ang nalalapit na recession sa ekonomiya ng US, ang structural policies ng International Monetary Fund at World Bank na nagtanggal ng subsidyo sa mga pambansang agrikultura ng umuunlad na bansa, ang global na integrasyon sa World Trade Organization na lalong nagpahina sa lokal na agrikultura at nagpalawak ng paghihikahos, at iba pa.

Gustong magtanim ng magsasaka pero hindi sila makapagtanim. Gusto ng masang kumain pero wala silang makain. O bumili ng bigas pero limitado naman ang supply. Sa isang banda, tulad ni Marcos, ibabaling ni Arroyo ang sisi sa mamamayan—magkaroon ng rekurso sa pagtitipid sa kuryente, rasyon ng supply, at pagtatanim ng pagkain sa bakanteng lote. Sa kabilang banda, sa asulto ni Arroyo at ng kanyang mga polisiya, ni wala ngang bigas na tumilapon sa lupa na maaring malikom ang mga palad.

Tulad ng salawikain, kailangan ng apoy at pampaalsang yeast. Kailangan ng nagkakaisang hanay ng masa, at ang panlabas na magtratrasporma nito para maging kritikal na masa. Hanggang ang namulubing palad ay maging matigas na kamao, at ang kamao ay maging isang dagat na nag-aalsa at nagrerebolusyong hanay ng masa.

Narito tayo, hindi na sa bukana kundi sa looban na, ng politikal na pagkakataon.

Sakura Lane, Kyoto, 080403

2008-04-06T18:46:00.005+08:00

Second-Generation Mall ng Trinoma, KPK Column, 6-12 Abril 2008

2008-04-06T18:29:00.003+08:00

imahen mula sa cocomidel.wordpress.com/.../
www.realliving.com.ph/blog/?m=200709
www.flickr.com/.../discuss/72157601895429747/
www.philippinerevolution.net/cgi-bin/ab/text....

Second-Generation Mall ng Trinoma

Hinuhudyat ng Trinoma Mall ang ikalawang henerasyon ng malls sa bansa. Mula sa kahong walang sentro, tumungo na ang pag-unlad sa mas maligoy na kurbang may sentro. At ang sentrong atrium--na natatanaw mula sa lahat ng palapag ng mall--ay paratihang busy sa mga shopping-related na aktibidad: mula sa paghahanap ng pagkakakitaan sa job fairs, at business at franchise expos; tungo sa pagkakagastahang showcase ng appliances at gadgets na mabibiling 12 gives, 0% interest; at hanggang sa mga palabas na sponsored ng damit o CD store na hindi nakakagulat na may outlet din sa mall, maging ng mall tour ng mga artista para sa bagong sine at produktong ineendorso.

Kumpara sa malls ng SM at Robinson na inspired ng kahon ng sapatos—na siya namang unang negosyo ni Henry Sy (pagtitinda ng sapatos, hindi ng kahon ng sapatos), ang pinakamasigasig na nagpalawak ng kulturang mall—ang malls ng Ayala, tulad ng Glorietta at ang pinakabagong mall nila, ang Trinoma ay clover ang disenyo: magkakasalikop ang curvilinear na seksyon na nagtatagpo sa gitnang atrium. Ang Trinoma Mall ang pinakabagong high-end mall di lamang sa Metro Manila kundi na rin sa bansa. Ito ay dinevelop ng Ayala Corporation—na tulad ng kasaysayan ng gamit ng malalaking real estate sa Metro Manila, nanggaling sa pagligwak ng squatters’ community at ang kabuhayan nila sa dating “Divisoria sa EDSA”—at nakabatay ang disenyo sa prototipo ng Glorietta Mall at Greenbelt Mall, mga high-end mall sa Makati. Na ang kasaysayan ng mall development sa bansa ay kasaysayan ng karahasan at demolisyon sa hanay ng maralitang tagalunsod.

“Bulaklak” ang disenyo ng Trinoma Mall, parang baroque architecture o urban planning, curvilinear (kumpara sa mas efisienteng grid ng SM at Robinsons) ang disensyo ng interiors, ang maliliit na aisle ay lalantad sa mas malalaking aisles, at ang lahat ng aisles ay papasok sa sentro, ang atrium na parang town plaza ang gamit—dito nagpapalabas, at nagaganap ang trade exhibitions at job fairs. Ito rin ang lohika ng disenyo ng Quezon City bilang kaisa-isang planadong syudad na ang georapikong sentro ay ang Quezon Memorial Circle.

Kumbinasyon din ang Trinoma Mall ng Greenbelt at Libis dahil ginagamit ang al fresco dining at promenading space. May pocket na outdoor na parke sa tuktok ng mall na terraced na bumababa sa iba pang palapag. Mayroon ding cascading na tubig at fountain areas sa bawat palapag nitong erya ng parke. Sa bamboo grove at modernong pond area sa pinakaitaas na bukas na palapag, may hamog (fog/mist) na lumalabas sa portals para i-simulate ang Baguio o Tagaytay-country feel.

Kaya mas nakakahilong mag-malling sa Glorietta at Trinoma dahil nakakaligtaan kung saan kang seksyong nanggaling at tutungo. Ang SM, maliban sa pinakabago at pinakamalaking Mall of Asia, at sa ilang pagkakahalintulad, ang Robinson malls ay padiretso lang ang direksyon ng magkabaligtad na paroon at paritong mga maller. Para ka ngang nasa loob ng kahon ng sapatos dahil sinadyang lumikha ng pagkalito sa distinksyon ng loob at labas—at ang pribilisasyon ng nasa loob bilang mas ligtas, malinis, kaiga-igayang lunan na lumilipas lang ang natural na panahon—na makakapagtiyak ng pagkawala ng oras, pagbagsak sa mas kaasam-asam na mundo at karanasan sa shopping.

Sa Trinoma Mall, magkakaiba ang sakop ng lebel. Nakakalito ang magkahiwalay na mga parking seksyon, ng pasukan at labasan ng tao. Kailangan ng mental compass para mawari ang direksyon ng EDSA at North Avenue. Sa anumang bagong bukas na mall, paratihang may pagkalito at simulang disaster na nangyayari (pagbagsak ng kisame sa fastfood section, pagbaha ng tubig ulan sa drug store sa basement). Hindi pa siempre kabilang dito ang kasalukuyang konfigurasyon ng kapangyarihang pang-estado, ng terorismo at konsumpsyon: ang pagbomba sa Glorietta 4. Nawawala pa nga dahil hindi pa namapa ng senses ang bagong espasyo, lalo na ang bagong karanasan sa second-generation mall. Pero sa katagalan, sa familiarisasyon at ritualisasyon (regular malling) sa lugar, mawawari na ang direksyon at espasyo.

Ang mismong pangalan ng mall ay isang reimbensyon—“Triangle North of Manila.” Wala naman sa mapa ang pangalan nito, kundi kinuha lang ng public relations para ibenta ang bagong produkto. Bago nga ang disenyo, at para sa akin bukod sa curvilinear na daloy ng shops at flows, ang pinakamatingkad na bago ay ang pagbubura ng distinksyon ng loob at labas. Parke ang pangunahing nadagdag sa second-generation malls, tulad sa naunang Gateway Mall ng mga Areneta sa Cubao. May parke—bamboo groves, cascading na tubig, fountains at pathway bridges, puno sa higanteng paso--sa rooftop na dumadaloy hanggang sa ground floor ang fountain. Maliban sa fake na puno ng niyog at fountains sa Glorietta, walang natural na kalikasan sa naunang mall na ito.

Sinilyado ng Trinoma Mall ang labas (kalikasan) bilang bahagi ng mall na loob nito. Nang sa gayon, mula sa mga lagusan ng kalikasan, matatanaw na tila napakalayo at kakaibang bahagi ng syudad maging ng naunang SM City. Na tulad ng “Go west!” na motibasyon para kolonisahin ng mamamayan ng Eastern States ang Midwest patungong California sa US, tila sinasambit din ito sa posisyong ang Trinoma ang bagong “city on the hill” na tumatanaw sa luma at bagong masasakop na lunan.

Na ang karatig lugar na dapat sanang sibikong sentral sa disenyo ng Quezon City bilang planned civic center ng bansa ay mas paborableng maookupa ng negosyo kaysa serbisyo publiko. “Go west” din ang pakiwari kapag nasa Mall of Asia, lalo na kapag nakatanaw sa Manila Bay, na ang idealismo ng modernidad, tulad ng namamasyal sa karwaheng si Ibarra sa lumang Maynila, ay nakatingin sa Kanluran at ibayong-dagat para sa higit pang global na kosmopolitanismo.

Ang ikalawang inobasyon ng mall ay ang integrasyon ng mga sistema ng transportasyon sa looban nito: MRT, FX, jeep, bus at pribadong sasakyan. Ginagawang hindi mulat na maller ang pedestrian. Dati ay mulat na indibidwal na subersyon itong aktibidad ng mga gustong magpalamig at magpalipat ng gusali tungo sa sakayan. Ngayon ay lahat ay nagiging pedestrian maller, ke gusto o hindi ng indibidwal dahil lahat ay kailangang dumaan sa tagiliran at loob ng Trinoma Mall para makalipat ng sakayan. Hindi ba magical ito, na sapilitan ay hine-hail na ang indibidwal na maging maller kahit hindi naman niya talaga gusto dahil wala naman siyang ibang lugar na paglalakaran maliban sa tagilaran at loob ng mall? Na pati ang subersyon ay ginawa nang konsumpsyon ng espasyo, tulad din kung paano inuugnay para sa pedestrian ang Gateway Mall at Farmer’s Plaza ng MRTs sa EDSA at Aurora?

Kume-cater ang Trinoma Mall sa eastern at northern Metro Manila, pati na rin sa karatig-probinsya ng Bulacan at Pampanga. Sa Trinoma Mall, nabuo na ng Ayala ang nexus ng high-end shopping sa Metro Manila: ang kanilang base sa Makati, ang niche-submarkets sa The Fort: Global City, at ngayon na nga ito. “Trinoma” dahil isinasaad ang pagkabuo ng heograpikal na nexus, tulad ng sinasaad ng mismong “Triangle” na pinapagitnaan ng Luzon, Visayas at Mindanao Avenues; at maging ng North, East at West Avenues. Ito ang bagong sentro ng naunang imahirnaryo ng ugnayan ng mga mayor na grupo ng isla, maging ng gitna ng compass ng lokasyon.

Ang second-generation mall sa Trinoma ang bagong “ground zero” ng mall development sa bansa, na mas may kaugnayan pa sa mga bagong mall sa Singapore na huma-harness sa ambience ng pisikal na lokasyon (tabing-dagat, paanan ng bundok, at iba pa). Ang kritisismo sa mall sa Pilipinas ay pare-pareho naman ang disenyo, pare-pareho rin ang laman. Na maliban sa isa o dalawang shops na galing sa rehiyon ng mall ay wala namang lokal na pagkakaiba ang SM Iloilo sa SM Cagayan de Oro, maging ng Glorietta sa Makati at Cebu.

Ang ginagawa ng Trinoma Mall ay kumilala sa pangkalahatang limitasyon ng malls: maximisasyon ng MRT at lokasyon sa bukana ng northern Metro Manila, kawalan ng luntiang espasyo sa syudad (dahil na rin sa okupasyon ng mga mall sa malalaking lupa), at pati na rin ng daluyan ng tubig. Idinagdag ito pati ang façade sa harap ng West Avenue na may light show, ang bloke ng pader ay nagbabago ng ilaw, tulad sa isang mall sa Orchard Road sa Singapore. Natural at teknolohikal ang inobasyon ng Trinoma Mall na sa pangunahin ay sinisikap ng Mall of Asia na tumbukin din.

Tila sa pagtatayo ng Trinoma Mall, nabuo ang konfigurasyon ay nabuo na: ng sentro at laylayan, ng kaisahan at diversity ng lunan at pook, at ng kaakibat na infrastruktura na mag-uugnay sa lahat ng mga ito. Pribado negosyong pangarap at inisyatiba ang Trinoma Mall, kasama ng pag-uugnay ng C-5 na magdurugtong sa North at South Expressways, ang North EDSA bilang dugtungan ng naunang MRT sa annex na yugto nito patungo sa Monumento, at ang pinakabagong itatayong mass transportation system, ang magdurugtong sa SM Fairview at SM North. Kung gayon, malaking bahagi ng jigsaw puzzle ng intermittent at protracted na pambansang pag-unlad ang napunan ng kabuuan piyesa ng Trinoma Mall.

Ang naging papel ng gobyerno ay administrasyon na lamang ng paper work. Nagpaubaya na ang gobyerno sa pagsandal sa malalaking negosyo para paunlarin ang mahalagang portal na ito sa Metro Manila. Na hindi na lang sa Makati nagsisiksikan ang high-end malls at shopping, ito ay napalawak na maging sa dating talahibang lugar ng North Triangle area. At ang pangarap na ito ay pangarap na nais maisakatuparan para sa pagpapaunlad ng buong bansa.

Ang second-generation na mall ay nagsakatuparan na gawing theme park ang estado ng kontemporaryong buhay: thrill ride (literal sa escalators at elevators, at figuratibo sa pag-akyat sa pinakamamahal na shops at engrandeng pribadong parke), walang admission fee pero may gastos ang bawat kilos, malayang labas-masukan ng boluntaryo at sapilitang mallers. Wala ring protesta at kilusang masa sa mall. Inaakalang killjoy naman ito sa joy ride ng malling. Na ang mall ay walang kasaysayan (wala nang nakakaalala kung ano ang lugar dati bago itinayo ang bago), at ang heograpiya nito ay walang kinalaman sa literal na heograpiya ng pook.

Sa lohika ng administrasyon Arroyo, ang second-generation na neoliberalismo ang ipinapatupad: pag-uubos ng maaring ibentang assets ng pamahalaan, at maging ang territorial rights nga ay kasama na rito; ekonomikong pag-unlad sa iilan; malawakan at guilt-free corruption bilang normal na kalakaran ng estado; repormang agraryong walang gulugod; call center bilang kanyang industrialisasyon; at serbisyo publiko bilang charity work. Na ang ipinapasok na end-game ni Arroyo ay ang mindset ng mallers sa second-generation malls: purong joyride at bawal ang killjoy (matalo ay pikon).

Kaya ito ay hamog lamang, tulad ng lumalabas sa portals sa daluyan ng tubig sa bamboo grove sa pinakaitaas na labas na bahagi ng Trinoma Mall. Tila kamangha-mangha na nadoon ang tubig sa lupa, hindi siya bumabagsak tulad ng ulan, kundi ay lumulutang-lutang sa era ng lupa. Hanggang sa ito ay maglaho, at muling palitan ng bagong ihip na simoy ng tubig sa makina. Nandoon at wala.

Pag-angat ng Starbucks sa Ordinaryong Pag-angat, KPK Column, 30 Marso-5 Abril 2008

2008-04-06T18:20:00.002+08:00

imahen mula sa http://www.inquirer.net/
http://www.pbase.com/uteh/coffee
www.viewimages.com/Search.aspx?mid=1871265...

Pag-angat ng Starbucks sa Ordinaryong Pag-angat

May 131 branches ng Starbucks sa Pilipinas, 113 ay nasa Manila, kalakhan ay nasa Luzon, anim ang nasa Cebu. Bagong career option na ang “barista” o isang experto sa preparasyon ng expresso na inumin. Na ayon sa isang salary search, ay dapat kumikita ng $17,000 kada taon. Sa harap ng Ateneo de Manila University sa Katipunan, ang Starbucks ay tambayan ng mga estudyanteng nag-aaral o gustong makipagkwentuhan nang medyo seryoso—dahil iba naman ang “distinctive Starbucks experience” (non-smoking para manatiling puro ang aroma ng kape, trained na baristang gumagawa ng kape, at kapeng inani ng kamay).

Katabi ng Starbucks Katipunan ang isang Mexicanong inuman, Shakey’s Pizza, McDonald’s at Jollibee. Angat sa angat ang Starbucks. Para kang nasa mamahaling sala, hindi sa cafeteria na upuan ng McDonald’s at Jollibee, hindi rin sa family restaurant mode ng Shakey’s, at ng hile-hilerang mesa sa tambayang inuman. Itinaas ng Starbucks ang benchmark ng “gitnang uri” sa bansa: mas angat sa gitnang uring may akses na sa fastfood at gimikang lugar.

Ang karanasang Starbucks at gitnang uri ay nagsasaad ng bagong auratiko o ang pakiwari na ginawa ang lugar para sa iyo lamang: lugar na pwedeng pagtrabahuan ng notebook computers (may wi-fi card na pwedeng bilhin para sa internet), pwedeng pag-aralan bitbit ang makakapal na librong binabasa at minememorya (parang haven ng mga estudyanteng sawa na sa ingay at gulo ng dorms nila), wholesome pero angat na date place (pwedeng makapag-usap nang maayos nang hindi nabibingi sa ingay ng banda o ang inarmirol na paligid ng mamahaling restaurant), at lugar ng business meeting (informal pero dahil sa paligid, kailangan pa rin ng dekorum).

Sa Japan, dahil sa limitadong espasyong pwedeng pagtipunan, ang Starbucks at iba pang coffee shops ay lugar na pwedeng magtutorial ng ingles at iba pang wika. Tinatangkilik ito ng maraming babae sa kolehiyo at trabaho dahil “safe” ang pakiwari sa paligid. Neutral din daw itong lugar sa imbitasyong mag-usap ang lalake at babae. Kapag sa Italian o French restaurant ay imbitasyon na rin para formalisahin ang relasyon. Kaya kung ayaw ng babae ay tatanggi ito sa, gamit ang kung ano-anong dahilan maliban sa hindi niya gusto o mahal ang, lalake.

Hindi lang kape ang Starbucks. Sa isang banda, espesyalisadong kape ito. Bawat order ng hindi coffee-of-the-day ay ginigiling ang beans para isilbi sa espressong batayan ng bawat order ng latte, cappuccino at frappe. May ibinebentang coffee paraphernalia para sustenidong ipagpatuloy ang Starbucks experience sa loob at labas nito: tumblers, grinders, coffee press, beans, mugs at iba pa. Ang sala set ay tinaguriang “Third Space” sa pagitan ng bahay at trabaho. Mas relaxed kaysa sa trabaho, mas formal kaysa sa bahay. Laking gulat ko nang ang isang kaibigang nagtratrabaho sa Citibank ay biglang pumunta sa counter at sinabing hindi niya nagustuhan ang lasa ng unang higop na Caramel Machiatto, at dagling gumawa ang nadismayang barista ng ibang pamalit dito.

Sa kabilang banda, kape and more ang mabibili sa Starbucks. Hinihimok tayong kumain dahil tunay namang kumakalam ang sikmura kapag apat na oras ka nang nagkakape. May pang-light meals: sandwiches, pastries at cakes. Bagamat kami ng mga kaibigan ko ay nagsasalitang lumabas para kumain nang mas mabigat (at mas masarap) o sila para manigarilyo, wala namang nagpapaalis sa aming pwesto. Ito o ang paulit-ulit na ambient music na mabibili rin sa counter. Habang may nakalapag na produktong may insignia ng sirena ng Starbucks, may karapatan at entitlement sa mesa at karanasan.

Hindi naman rocket science kung bakit namamayagpag ang Starbucks sa bansa sa kasalukuyan. Hindi nga ba’t ang Starbucks ay fixture din sa mga gusali ng call centers na 24/7 na umaariba ang manggagawang may sobrang kita para sa luho ng kape at beer bilang pang-araw-araw na fixture ng pagiging angat sa piniling trabaho at kita? Hindi nga ba’t ang anunsyo ng ekonomiyang statistika ni Gloria Arroyo ay umaangat ang bansa, at kung gayon, patunay nga na may nabibiyayaan ay ang liga ng pila at tambay sa mga super-elite na establisyimento, tulad ng Starbucks?

Na tulad ng bagong Greenbelt Mall na laman ay higanteng shops ng fashion brand names, pero maliban sa nagtitinda ay wala halos katao-taong nagsya-shopping dito? Na kaiba rin sa naging stratehiya ng unang high-end shopping mall, ang Shangrila na dahil nilalangaw at nakakalito ang espasyo ng escalators na hindi tiyak ang floor na kalalagpakan ay kinailangang magpasok ng fastfood, Bench at iba pang so-so na establisyimento at nagsisiksikang mini-carts na outlets sa eskinita para kumita?

Malaki ang kaibahan ng call center agent na may kita sa mga Henry Sy at Zobel de Ayalas ng bansa. Yung una ay pulutong na kailangang kumayod sa disoras ng gabi, gabi-gabing may peligro sa pagpasok at pag-uwi sa trabaho, tinitilian at binabagsakan ng racial slurs ng kausap. Yung huli ay kinakailangang mamolitika sa bawat pambansang administrasyon para matiyak ang pagpapalawak ng kita.

Kaya hindi rin kakatwa na ang nagdala ng Starbucks sa bansa ay ang pamilya ng Tantoco na nagmamay-ari ng Rustan’s, ang una’t nananatiling high-end department store sa bansa. Ang pakiwari dati, at malamang pati ngayon dahil dito pa rin makakabili sa malilinggit na pwesto ng mga isang daan at isang brand names, ay para ka ring maliit kumpara sa sabayang kalakihan at kamahalan ng department store. Na kapag sinusundan ka ng saleslady ay hindi ka makapalag, at nasa depensibo kapag tinanong na “Can I help you?”

Kung gayon, pinapatingkad ng Rustan’s at Starbucks ang class-distinction. May pakiwari namang maliit kung hindi naman solido ang mataas na posisyon. Na kahit na nakakapag-Starbucks ka sa dapat ay demokratikong espasyo ng mall, ginagawa ito dahil mas gustong makaangat sa iba pang mallers. Di nga ba’t ang sumpa ng malling, dahil sa kawalan ng maramihang libreng upuan, ay tulad ni Grasshopper (sa “Kung Fu” series) na maglakad nang maglakad (“walk the earth”)? At kung may kapasidad na mag-ubos ng oras sa Starbucks, kumportableng nakaupo at nakakapagmamahaling kape, may invisible na pogi o ganda points na nadaragdag sa auratikong sabjek?

Pinapakipot ng Starbucks ang lagusan ng gitnang uri, na kahit hindi kalakihan ang populasyon nito sa bansa ay lumilikha ng bagong kaantasan sa gitnang uri: aktwal na gitnang uri (na hindi naghihikahos kapag nakaranas ng peligro, aksidente, sakuna, sakit at trahedyang makakapagpabaon sa utang) o nakakataas na gitnang uri (pero kulang pa rin sa iba pang burgesyang marka para mapabilang sa mas exclusibong hanay na ito).

Ang ginagawa ng neoliberal na kapitalismo ay distinksyon ng panlasa at uring makakaranas nito. May exlusivity ang gitnang uri sa bansa, sa kalagayang 60 porysento ng populasyon ay naghihikahos—nagugutom, walang matirhan, walang akses sa malinis na tubig o edukasyon. Pero kapag nademokratisa—sa dagdag na bilang, hindi pa sa pagbibigay ng politikal na karapatan—ang akses na ito, tulad sa 200,000 ahente ng call centers at iba pang nabiyayaan ng naghaharing sistema, at kasama rito ang sobrang remittance ng OCWs (overseas contract workers na ginagasta ng pamilyang hindi naman aktwal na kumita ng padalang ito), makakaisip na naman ang sistemang kapitalismo na muling itaas ang panuntunan ng gitnang uring karanasan.

Fetishismo ang tawag dito. Sa isang banda na tila maabot na ang fastfood bilang normal na aktibidad ng gitnang uring indibidwal o pamilya, itataas na naman ito. Starbucks, hanggang sa dumating ang Dean and DeLuca, at lumawak ang nakapasok na Max Brenner (ay chocolate bar naman pala ito, kaya walang kumpetisyon). Tulad ng modelo ng cellphones, pantalon at damit na gamit, kailangang mas umangkop—mas mataas sa aktwal na material na lagay ng indibidwal. Ang trahedya nito, siempre, ay ang imahen ng carrot-and-the-stick: tinutugis ng kabayo ang carrot na nasa patpat at nakatali sa leeg ng animal, ginagawang napakalapit lamang gayong kahit kailan ay hindi naman aktwal na makukuha ito.

Sa isang entry ukol sa “Starbucks phenomenon” sa blog na “Method to my madness,” sinulat ng may-ari:

Why Pinoy? Why do you have to pretend? OK, I know, you're saying, well coffee here is expensive, and only us rich people and cool people hang out here. Sorry, but I don't view Starbucks coffee drinkers in that light. Starbucks is Starbucks.
I'll have my usual, please. Venti Moca Frap, light whip cream.

May virtual na realidad na sinasambit ang nagsulat: na mayaman siya (at kaya nga siya mayaman ay dahil maraming mahirap sa bansa), na pwede siyang umorder ng drink na nakabatay sa kanyang panlasa (at may barista na gagawa nito para sa kanya), na may pwestong nakalaan sa kanyang paboritong outlet (na parang nakareserba lang ito sa kanya), at hindi siya guilty (wala namang sarap na humigop ng mahal na kape kung may bumabagabag sa sarili).

Na hindi naman hiwalay sa overdetermination ng lugar: may posters ng kape mula sa puno, pinapatuyo, tinotosta at isinisilbi bilang self-reflexive gesture sa mahabang proseso para dalhin ang karanasang Starbucks sa mamimili, na siyang naratibo rin ng kosmopolitan na gitnang uring sabjek (mula agrikultura tungo sa serbisyong sektor, mula lupa tungo sa kultura), at pangarap na First World status para sa bansa.

At ang pakiwaring ito, tulad ng iba pang global brand products, ay nakakapagtago sa anomalya ng Starbucks: anti-competitive na stratehiya na mahilig sa buyout ng mga kalaban, anim na porsyento lamang ng kape nito ang galing sa fair trade (ang bulto ay mula sa mga malalaking ahensya at middle persons na higit na nakikinabang sa pinaghirapan ng magsasaka ng kape), labor disputes (kasama ang matagumpay na $100 milyong kaso ng back tips sa baristang nakihati ang mga superbisor sa California), destruksyon ng kalikasan (10 porsyento lamang ay gamit sa paper cups, gayong 1.5 bilyong cups sa US pa lamang ang isinisilbi kada-taon), at ang Ethos Water na sa label ay nakabanderang “helping children get clean water” gayong $.05 lamang ng $1.80 na halaga ng bote ang aktwal na pumupunta para rito.

Guilt-free feeling na tulad ng Diet Coke, non-fat milk at light whip cream ay nakakapagbaon sa calories, health risk at social injustice. Hindi naman kataka-taka na ganito ang pakiwari ng mga tumatangkilik sa Starbucks. Hindi naman ito hiwalay sa pambansang pamunuan ni Arroyo na nagsasabing tama kahit mali, umaangat kahit naghihirap, bumubuti kahit hindi: tumawag kay Garci, nag-sorry, pero hanggang doon lang; fertilizer scam pero hindi na-impeach; nagplanong mangurakot, na-expose, binitawan ang executive privilege; sinegundahan ng Supreme Court; sistematikong politikal na pagpaslang, nag-Melo Commission, ina-appoint si Melo bilang puno ng Commission on Elections, umaming “ally” ni Arroyo.

Sa huli, tulad ng pagsulat at pagtawag ng barista sa ngalan ng mamimili sa Starbucks, sa mamimili na nagdesisyong higit pang pag-angat sa ordinaryong pag-angat, na mapapangiti lang dahil sa rekognisyong para sa kanya lang ang ginawang kapeng produkto, na ang kanyang Venti Mocha Frap at siya ay itinakdang maging isa. Mabuhay ang bagong kasal!

Kurama Trip, 30 Mar 08

2008-03-30T17:45:00.004+08:00

Inside/Outside of Favorite Restaurant in Kyoto, Just two kinds of meal everytime, best bread, Feb 08

2008-03-30T17:32:00.006+08:00

Ano ang ginawa ko noong bakasyon? Pasintabi Column

2008-03-28T13:32:00.002+08:00

imahen mula gracemagazine.wordpress.com/.../
www.arkibongbayan.org/2007-07July23-SONA-2/mo...
youngradicals.blogspot.com/
www.lfs.ph/category/burningissues/
www.regalmultimedia.net/shop/items.php?id=48721

Ano ang ginawa ko noong bakasyon?

Sa pagsisimula ng klase, ito ang parating unang theme paper na pinapagawa sa amin sa high school. Mapapaisip tuloy ako kung ano nga ba ang nangyari sa nakaraang bakasyon na pwede kong sulatin bilang makabuluhan. At kahit taon-taon itong ipagawa, parang hindi naman napapaghandaan dahil napapaisip pa rin kung ano ang karapat-dapat na isulat.

Makabuluhan ang unang kwarto ng taon sa politikal na pakikibaka. Sa sustenidong pagkilos sa unang tatlong buwan ng taon, maaninag ang simulain at kahahantungan ng politikal na transformasyon. Ang First Quarter Storm ay nagbunsod ng malawakang pwersa ng kilusang masa, na tinangkang supilin ni Marcos sa pagdeklara ng martial law. Napatalsik sina Marcos at Estrada sa unang kwarto ng taon.

Marahil, dahil kasagsagan ito ng pagtatapos ng semester at academic year. Mahalaga ang papel ng kabataan at estudyante. Pero hindi pa napapahinog ang kasalukuyang kalagayang politikal, na siya ring kaakibat na katangian ng buhay kabataan at estudyante. Bigla, ang utak ng mga tao ay bakasyon na.

Ang bakasyon ay mahalaga lang sa hanay ng estudyante at sa mga guro. Sila lang ang nagtatamasa ng dalawang buwang bakasyon. Sa guro pa nga, nagtratrabaho pa rin dahil ang eleksyon ay parating sa Mayo, ang training ay sa ganitong mga buwan din, at pati ang paghahanda sa susunod na akademikong taon. At kung wala namang kapasidad pumunta ng Hong Kong Disneyland, ang bakasyon ay nangangahulugan lang nang pagtunganga sa loob ng dalawang buwan.

Anong ligaya ng buhay na ito? Tila ito ang aginaldo ng estado habang bata pa.
Binibigyan ka ng dalawang buwan na para sa iyo lamang. Kung nasa modernong bansa ka, ito ang panahon para maglakbay sa mundo, makadanas ng ibang kultura. O magpakagaling sa sports at iba pang hobbies, matuklasan ang iba pang aspekto ng buhay. Kung nasa mahirap kang bansa, ito ang panahong tutulong ka sa paghahanapbuhay. Kung nasa gitnang uri ka sa mahirap na bansa, ikaw ay tutunganga dahil luho mo ito.

Paano ka makakatunganga kung ang pondo para sa iyong edukasyon ay sistematikong dinarambong ng estado? Una, ikatlong bahagi nito ay ipinapambayad-interes sa dayuhan utang; ikalawa, ang ikatlong bahagi ay kinukurakot; at ikatlo, ang natitirang maliit na bahagi ay inilalaan para paghatian nang mayoryang nakararaming naghihirap. Magugulat pa ba tayo sa masakit na panooring sagot ni Janina San Miguel sa question-and-answer portion ng nakaraang Bb. Pilipinas? Ang kanyang pagtatangkang mag-ingles pa rin kahit na balubaluktot, ang pagiging poised pa rin kahit na binu-boo siya sa Araneta Coliseum, at ang mas kahindik-hindik niyang pagkapanalo?

Iilan ang may pisikal na ganda para maging Bb. Pilipinas? At iilan ang kasama sa tatlong porsyentong pumapasa para maging call center agent? O mga doctor at nurses na ok na maging caregivers sa mas mayamang bansang magbabayad ng mas malaking sahod? Sa isang milyong graduates kada taon, 400,000 lang ang makakakuha, kahit pa underemployed, ng trabaho.

At kapag dumating ang estudyante sa kanyang huling bakasyon bago mag-graduate at magtrabaho, o mag-dropout at magtrabaho, nakaplakda na ang kanyang abang kinabukasan. Bakit napapatunganga pa rin? Malapit nang dumating ang yugto ng buhay na ang bakasyon ay hindi na luho. Na kapag hindi makakita ng trabaho, ito na ang natitiyak na estado ng agam-agam sa sariling buhay.

Mas may kagyat na dahilan kung bakit hindi tumunganga ngayong bakasyon. Hindi dapat mapatid ang momentum sa pagpapatalsik kay Gloria Arroyo, ang pinakamasahol na presidente sa sektor ng edukasyon na naglagay sa atin sa predikamento ng kawalang pag-asa. At sa mas malaking usapin sa utang sa mamamayan, ang malawakang pangungurakot ng kanyang pinamumunuang mafia na hanggang ngayon ay patuloy pa ring sistematikong itinatago sa pagiging pampamahalaang sikreto ang mga kaso hinggil dito.

Kaya sa diwa ng pagprotesta laban sa pinakamalakas na bigwas sa sektor ng edukasyon, sa pagtatakda ng ibang kinabukasan para sa hanay at sa sambayanan, ipagpatuloy ang pagmulat, pagkilos at pag-organisa sa loob at labas ng ating hanay. Na hindi nagbabakasyon ang pandarambong ng estado kaya hindi rin tayo dapat manamlay at hayaan iba na lamang ang kumilos para sa atin.

Kung sa pelikula, ang bakasyon ay synonymous sa rite-of-passage—ang Summer Love ng Regal Babies dati ang aking naiisip—sa aktwal na buhay ay mas tahimik ang pag-agos ng buhay. Ngayong ako ay guro na, at kapag ako ay nag-require ng ganitong unang theme paper sa Hunyo, mapapangiti ako kapag may nagsulat na nag-integrate silang mga estudyante sa komunidad, pabrika at kanayunan. Nag-aral, nagbigay ng pag-aaral, tumalakay sa pambansang kalagayan. Pumuna sa sarili. Nagtasa at nagplano.

Ito ang makabuluhang summer vacation.

Only-in-the-Philippines Syndrome, KPK Column, 15-29 Marso 2008

2008-03-28T13:22:00.002+08:00

imahen mula sa www.people-powernz.org/?m=200801&paged=4
brommel.blogspot.com/2007_07_01_archive.html
tourphilippines.wordpress.com/.../
blog.codesignstudios.com/only-in-the-philippines/
pinoys4education.elggspaces.com/.../2007/10/

Only-in-the-Philippines Syndrome

Kapag sinabing “only in the Philippines,” sinasaad na ang penomenon ay maaring mangyari lang sa bansang may mga sumusunod na katangian: direkta at indirektang pagsambit sa malawakang pangungurakot ng mga opisyal, malalimang pagtagos ng kolonyal na mentalidad, at masibong paghihikahos ng mamamayan. At kung paano, kapag nagkasabay-sabay ang tatlong salik ay humahantong sa isang marahas—madalas, nakakadismaya pero nakakaaliw--na karanasanan. Labas ito sa pagngunguso para magbigay ng direksyon, pagsutsot para matawag ang pansin ng tao, o pagkain ng balot at ng iba pang iniihaw na may referensya sa Filipinong modernidad (IUD, helmet, PAL, Adidas, at iba pa). Filipino lang daw ang gumagawa noon, sa loob at labas man ng bansa.

Ang only-in-the-Philippines ay katangian at kaganapang maaring mangyari lamang sa loob ng espasyo ng bansa. Ito ay social action o ginagawa ng kolektibo sa ilang sektor, pero hindi buong lipunan ang kalahok. Panlipunan ang sinasaad nito, o may sinasabi sa mababang kalidad at pagturing ng mga pwersa sa lipunan kaya nagaganap ang penomenon: mga umaakyat ng billboard sa Metro Manila para takasan ang kanilang problema, umaakyat ng at ayaw bumaba sa puno ng niyog dahil niloko ng asawa, nanganganak ng hito o kakambal ng ahas, miyembro ng Gucci Gang na nagpapanggap na ang Makati ay Manhattan habang sumisinghot ng cocaine, at kung ano-ano pa.

Tignan ang ilan pang halimbawa ng only-in-the-Philippines. Pinalitan ang bubong ng tren na dumadaan sa Metro Manila, ginawang tatsulok, para hindi matapunan ng mga supot ng basurang nanggagaling sa mga komunidad na nakatira sa riles na hindi naseserbisyuhan ng koleksyon ng basura. Sa Butuan City, ang mga magnanakaw ay nakatakas na dala-dala ang mga ilaw ng runway ng bagong-ayos na airport dito. Isang 40 anyos na lalake ang pinatay ng kanyang kainuman dahil pinagtawanan nito ang ari ng kasama niya, at ayaw nitong ipakita ang sa kanya.

Parati ay narito ang tatlong salik: pangungurakot (iligal na pagbebenta ng karapatan para makatira sa riles, pag-install ng mumurahing uri ng safety protection sa mga ilaw sa runway, pagtaya na di makatarungan na “I show mine, you don’t show yours” sa inuman), kolonyal na mentalidad (pamantayang hygiene bilang pribadong spero ng buhay, pag-ayos ng airport imbis na pagpondo sa food security, machismo o pataasan ng ihi at pahabaan ng ari sa inuman), at paghihikahos (pagtira sa riles at kawalan ng serbisyo publiko rito, pagnanakaw ng ilaw sa runway dahil sa kawalan ng iba pang mapapagkakitaan, paglabas ng karahasan sa mahihirap na lalaki kapag nakainom).

Madalas ang pagsasanib ng tatlong salik ay nauuwi sa marahas na kaganapan: murahan sa pagitan ng pasahero ng tren at nagtatapon ng basura, nakawan, at patayan. Ang karahasan ay hindi indibidwal na antas lamang, kundi dahil nga likha ito ng tatlong salik na kinakabuhayan ng mga indibidwal ay may propensidad ang lipunan na makaranas nito, at magluwal ng iba pang only-in-the-Philippines na penomenon.

Samakatuwid, ang only-in-the-Philippines syndrome ay sistemiko at hindi hiwa-hiwalay na kaganapan. Ang primaryong kalahok rito ay ang underclass, mula anakpawis hanggang lumpen at katutubong mamamayan. Kapag napalahok ang mayayaman, mas matingkad ang kalakaran ng tatlong salik, nagiging cliché na nga dahil masyadong halatang kumumporma sa inaakalang global na kosmopolitanismo. Tulad sa quasi-bonding na organo ng Gucci Gang, pinangalan sa brand na sila lang ang makakabili, pero tulad ng underclass na partner nila, lulon din sa lumpen na aktibidad—droga, panggigimik, panggagantso, pagsaksak sa likod ng mismong mga kaibigan, pagkaplastik at iba pa.

Ang lumpen ang naghaharing pang-uring katangian sa only-in-the-Philippines syndrome. Ang lumpen ay sub-uri dahil ito ay hindi naman regular na miyembro ng anakpawis na may regularisado bagamat maliit na kita, at dahil mas nagdarahop ang lagay ay handang gumamit ng iligal at imoral na kapamaraan para kumita. Sila yaong namumuhay sa jueteng, droga, panggagantso, at bayarang mamamatay-tao, botante at union-busters, at kung gayon ay mas mahalaga ang kagyat na pangangailangang kumain at mabuhay, o mabilisang umangat ang estado ng buhay, kaysa sa metapisikal at moral na katanungan tungkol sa indibidwalidad, humanidad at maging hustisyang panlipunan.

Sinasaad ng mga karanasan at penomenong only-in-the-Philippines na sa sobrang pambubusabos sa indibidwal at kolektibo, handa itong gawin ang meta-mamamayang (meta-ligal, meta-moral, at sa kaso ng babaeng binitbit ang ari-arian sa puno ng niyog, meta-pisikal na) kalakaran para magkaroon ng akses sa temporal na politikal na pagkamamamayan. Ang mga hoodlum ay magnanakaw at sa akto ng pagnanakaw ay marerealisa ang taliwas pero nananatiling akses pa rin sa pagkamamamayan, para lamang mahuli at humarap sa estadong handa ring magbigay-disiplina, parusa at sintensya sa mga lumabag sa politikal na kalakaran.

Ang kaibahan ng aktwal na lumpen na hoodlum at ng mayamang politikong hoodlum ay nakukulong ang una kundi man ito masa-salvage, handang masakripisyo gayong ang huli, habang may galamay sa kapangyarihang nabiyayaan ng pangungurakot, ay mananatiling nakalutang na politikal na pagkatao. Ang kakatwa rito, dahil sa sistemiko at sistematikong pandarahop ng estado, pati ang may mga ekonomiko at politikal na kapangyarihan ay kailangang pumaloob sa naghaharing uri ng lumpeng katangian para manatiling nakalutang. Ang mga faksyon ng naghaharing uri—dahil sa limitadong akses sa mismong ekonomiko at politikal na yaman ng bansa—ay hindi rin mga stableng posisyon, peryodiko rin itong nagbabago batay sa ihip ng hangin at piniling alyansa sa faksyong may aktwal na hawak sa politikal na kapangyarihan.

Sa isang maling pakikipag-alyansa, sa termino ni Gloria Arroyo, halimbawa, maisasantabi ang interes ng negosyante, tulad ng mga Ayala sa kinondenang Glorietta 4 bombing, at Lucio Tan na kumiling kay Estrada. Sila man ay makikipaggitgitan para sa tira-tirang ekonomiyang interes na maaring maipamahagi ng estado. Bagamat kasali sila sa estado poder, sa temporal na sandali ni Arroyo, may maeetsapwera sa pagpapalawak ng net na susuporta at sasalo sa peryodikong krisis sa administrasyon nito. Hindi business-as-usual para sa lahat ng businessmen at women.

Kaya sa huling usapin, ang may hawak ng kapangyarihang magpapakondisyon sa estado ng only-in-the-Philippines ay ang mismong estado. Si Arroyo ang may hawak ng kasalukuyang chain of command ng kapangyarihang pang-estado. Ang kakatwa rito, ay siya rin ang puno’t dulo ng only-in-the-Philippines syndrome: wala raw rice shortage pero mas marami ang mga Filipinong nagugutom; bumubuti na raw ang ekonomiya pero mismong ang opisina sa ilalim niya ang nagsasabing mas maraming mamamayan ang walang trabaho at naghihikahos; nakapagbigay na raw siya ng opsyon sa pangingibang-bayan, at ito ay ang pagiging call center agent sa loob ng bansa na sumasagot sa disoras ng gabi sa mga tanong sa ibang bahagi ng mundong nagsisimula pa lang ang araw; pati raw kanyang mga alipores ay pwedeng i-invoke ang “executive privilege” kapag ayaw padaluhin sa congressional inquiry; pinatakbo at pinanalo ang mga anak na lalaki para matiyak na hindi muli siya mai-impeach; at pati ang kanyang doktor o dentista raw ang piniling pinuno ng professional regulatory board.

Sa panahon ni Marcos at sa pagsisimula ng pagiging popular ng literatura mula sa Latin American sa bansa, sinasabi na may pagkakatulad sa tinatawag na “majic realism” na parang mahika na ang pang-araw-araw na realidad sa kalabisan nito—isang pangulo na gustong mamuno habangbuhay, isang First Lady na inaawitang ang bansa ng “Dahil sa Iyo” para ihele ito muli sa apolitisasyon, Blue Ladies na alta-sosyodad at bagong-yamang matrona na naging alipores ni Imelda, at si Marcos na humawak sa executive-legislative-judicial na sangay ng pamahalaan.

Sa kasalukuyang presidente, binabalik tayo hindi lamang sa literatura kundi sa realidad ng lumpeng realismo—ang estetika ng pagdarahop, kanya-kanyang kasagipan, malawakang pandarambong at kung gayon, masibong disenfrantsisasyon ng mamamayan. Ito ang jologs na realismo, dahil sistematiko ang pagpapa-jologs ng estado sa mamamayan nito—pinapaasa sa ukay-ukay o sa sandamakmak na balikbayan box na punong-puno ng ukay-ukay at diskwentong bagay mula sa ibang bansa para maging kosmopolitan, xerox ng libro-libro para makaakibat sa kaalaman sa iba’t ibang disiplina, na kakambal ng pagsagot ng cellphone sa FX o kalsada ay ang posibleng pagdanas ng karahasan—nakawan at maging pagpatay.

Marahas ang estado ng buhay sa estado ni Arroyo. Ang mga ito ay nagaganap dahil may iilang may kapangyarihan na makipag-golf habang nakikipag-deal ng laki ng kurakot sa prospektibong broadband company mula sa Tsina; o pananahimik kapalit ng milyones; at maging pagbukas ng bagong marine theme park sa araw ng pinakamalaking protesta laban kay Arroyo. Hindi naman ito nagsimula sa kanya pero ang kondisyon ng only-in-the-Philippines ay walang duda na masasabing mas tumingkad sa kanyang administrasyon.

Only-in-the-Philippines din na makalawang ulit na ginamit ang kapangyarihan ni Greyskull at nag-People Power para magpatalsik ng bangkaroteng presidente. Only-in-the-Philippines na namumbalik ang elitistang kaayusan ng estado, walang makabuluhang panlipunang pagbabagong naganap. At only-in-the-Philippines na ang kasalukuyang presidenteng iniluklok sa ikalawang People Power ay magiging gahamang buwayang walang kabusugan. Moderate your greed, at isa na naman itong only-in-the-Philippines na inbokasyon.

Pero maging sa global na kondisyon—only-in-the-Philippines na may militanteng kilusang masa na handang makipag-alyansa para mapalawak ang pwersa ng muli’t muling pakikipagtunggali sa estado, na may kasangkapang rebolusyon bilang lehitimong kapamaraanan sa panlipunang transformasyon, na may ilang henerasyong aktibismo at aktibista na handang magsilbi pa rin sa interes ng nakararaming isinantabi at inetsapwerang mamamayan. At dahil dito, ito ang isa pang katangian ng only-in-the-Philippines, na ang bawat sintomas at karanasan ay kakanyahan at kahandaan para sa malawakang transformasyon ng lipunan at kasaysayan. At ito ang nabubuong kontribusyon ng sambayanang Filipino sa pandaigdigang pakikibakang pang-uri.

Interview Portion sa Beauty Contest at Katawang Kapital, KPK Column, Mar 16-22, 2008

2008-03-16T22:13:00.004+08:00

I am republishing this article with acknowledgment of the link where the transcript of the interview was sourced. My apologies to the blog owner for the earlier failure to cite the source.

imahen mula sa http://www.bbpilipinas.com/
pedestrianobserver.blogspot.com/2008/03/deliv...
http://www.arkibongbayan.org/

Interview Portion sa Beauty Pageant at Katawang Kapital

Usap-usapan ang mga sagot ni Janina San Miguel sa question-and-answer portion ng nakaraang Binibining Pilipinas. Naka-upload ito sa You-tube at masakit itong panoorin. Heto ang transcript ng interview sa host Paolo Bediones (hango sa blog, http://www.filipinoqueer.com/):

Bediones: So you won two of the major awards, Best in Long Gown, Best

in Swimsuit. Do you feel any pressure right now?
Contestant: No, I do not feel any pressure right now.

Bediones: All right, confident! Please choose a name of a judge. We have Miss Vivian Tan.
Vivian Tan: What role did your family play with you as a candidate to Binibining Pilipinas?
Contestant: Well, my family’s role for me is so important. Because der was d… deyr… dey was the one… who’s very… haha… Oh, I’m so sorry. Uhm My pamily… my family, oh my god.
Bediones (off-mike): Pwede mag-Tagalog. Sige lang, sige lang.
Contestant: Ok. I’m so sorry.
Bediones (off-mike): Okay lang yan.
Contestant: I’m so sorry…I… I told you that I’m so confident. Eto, uhm, wait. Hahahaha. Uhm… Sorry guys… because this was really my first pageant ever. Because I’m only 17-years old! And ahahaa… I.. I did not expect that I came from, I came from one of TAF Ten… Mhmm… Sooo…. But I said DUT my family is the most important persons in my life. Thank you.

Nasa edad na ang bansa ng purong ideal ng katawan, wala nang usapin ng utak dahil “grace under pressure” naman talaga ang beauty contests. Kahit ano pang pagkakamali o kanipisan ng sagot, ang pagtatalon ng f at p, ang mahalaga ay confident na nakangiti pa rin ang batang contestant. Masyado nang mataas ang kahilingang beauty-and-brains sa isang bansang pinagdarahop ng pambansang pamahalaan ang pondo sa edukasyon, at winawaldas sa pangungurakot ang nalalabing pondo ng mamamayan. Mas malaking usapin kung karapat-dapat ba siyang manalong Bb. Pilipinas World, matapos nitong inaakalang karumaldumal na tugon sa interview portion. At sa mas malaliman, kung karapat-dapat ba itong maging ambassador of goodwill ng bansa?

Ang formulasyon ng dalawang isyu sa debate ay nagsasaalang-alang ng criteria ng paghuhusga at representasyon. Hindi naman liberal na demokratiko ang pagpili, nakabatay ito sa formulasyon ng angkop na representatibo sa mas malaking global na beauty pageant. Kaya nga ang nanalo ay may titulo ng kanilang magiging susunod na partisipasyon—Bb. Pilipinas Universe na sasali sa Miss Universe, Bb. Pilipinas World para sa Miss World, Bb. Pilipinas International para sa Miss International, at iba pa. Ang judges ay pumipili batay sa criteria for judging na iplinakda ng organizers ng Bb. Pilipinas. At ang organizers ay sumasapul naman sa higit pang tsansang manalo sa global na beauty pageants ng lokal na pambato.

Ang Bb. Pilipinas ay ang lokal na idioma ng bansa sa global na kumpetisyon. Tulad sa edukasyon, ang inihahandang graduates ay yaong hindi nakabatay sa pangangailangan ng lokal na industriya kundi ng global na negosyo. Kaya nga ang diskurso ng edukasyon, lalo na sa collegiate level sa negosyo, law at medisina ay sa ingles—mula textbook na ginagamit, kurikulum na ipinapatupad, diskusyon sa klase at ng exams na kinukuha ay nagpapalawig sa kultura ng pakikiramay na nakahiwalay sa lokal na saloobin at pakikitungo. Nakikiramay na lamang sa sariling pagnanais makaangat sa buhay.

Kontraktwalisasyon ang nagaganap sa Bb. Pilipinas. Kung ano ang demand sa global na market ng beauty pageants ay ganoon na rin ang isinasakatuparan. Wala nang mananalong punggok na Filipina, o masyado ring exotiko. Kailangan ay 5’8” at may Caucasian features kahit pa wala ang kaputian (whiteness). Samakatuwid, pangmodelo kahit hindi naman literal na nagmomodelo ng damit kundi ng metapisika ng kagandahan ng Bb. Pilipinas at Miss Universe, halimbawa.

Kaya ang mga nananalong Filipina sa lokal na kumpetisyon ay binibigyan ng crash-course sa bansang nakaperfekto na ng paglikha ng global na winners, ang Venezuela. Nire-redo ang national costume na nakabatay sa estetika ng Broadway kaysa sa anumang pambansang identidad, nirerepaso ang lakad at pakikitungo, at iba pa. Na kung dati ay breeding ang magbibigay nito, dahil historically naman, ang nananalo sa unang mga beauty contests, tulad ng Manila Carnival, ay galing sa alta-sosyedad na familia, at maging sa Marcos era na winners—Gloria Diaz at Aurora Pijuan ay galing sa muy bueno familia, ngayon ay hindi naman sa pumangit ang alta sosyedad kundi hindi na ito ang kalakaran para magkaroon pa ng dagdag na kapital.

Ang katawan ay may kapasidad mangapital. Kung dati ang paraan sa pangarap na pag-angat ay pagkuha ng pagpapari at medisina dahil natitiyak nitong bubuti ang buhay at nakakatulong pa sa kapwa; sumunod ay commerce dahil tiyak daw ang pagpasok ng pera kapag nagnegosyo; ngayon ay pag-aartista na. Kung may hitsura ang bata, lalo pa’t hindi pinalaki ng Milo at Promil, ay kasabay na pangangarapin ito ng pamilya at kapitbahay na mag-artista bilang lehitimo nang kapamaraanan na makaangat sa buhay.

Kaya hindi nawawalan ng panibagong Star Circle at Star Search, at pati Big Brother at iba pang reality TV ay nagiging aparato ng paghagilap ng bagong mukhang bebenta at maibebenta. Ang (matagumpay na) pag-aartista ang pinakamatayog sa pangarap. Kaya ang pagmomodelo, at pati itong beauty pageants, ay stepping stone lamang para maging artista. At sa babang lebel ng hierarkiyang ito, ang Japayuki at hostong entertainers sa niche market ng Japan, ang GROs at macho dancer na nakabase sa clubs, ang mga pokpok (sex worker) sa lansangan o nakatambay sa mall at plaza. Ang waiters, fastfood crew, hotel bell boys, SM cashier ay bahagi rin nitong entertainment service industry.

Kaya tama ang kanta ng Hagibis, lokal na bersyon ng Village People, na naging theme song ng matagumpay na sitcom noong 1990s, Palibhasa Lalake, “Katawan, katawan, katawan, ingatan ang inyong katawan.” Purong katawan, ingatan dahil pwede ngang pagkakitaan.

Hindi naman nag-a-apply sa call center si San Miguel. At kung mag-apply man ito, kasama ito sa 97 porsyento na babagsak. Kaya nga siya nag-beauty contestant ay dahil alam niya ang angkop na halaga at lugar ng kanyang katawan. Ang operative word ay “beauty” at kahit sabihin pang hindi ito skin-deep, ay ito pa rin ang pasaporte para sa realisasyon ng kanyang pangarap at ng kanyang henerasyon. Na sa kalakaran ng beauty contest, tanging mga graduate ng Unibersidad ng Pilipinas na sumasali at nananalo rito, ang nagdaragdag pa ng lehitimasyon sa papawala namang beauty-and-brains combo meal.

Ang kamulatan ni San Miguel ay kamulatang ipinatamo sa kanya sa pang-araw-araw. Ito naman ang bansa ng beauty contests. Mula sanggol, musmos, bata, teenager, bagong Misis, matandang babae, at maging para sa kalalakihan at bakla ay mayroong maaring salihan. Idinidiin ito sa telebisyon sa tanghali, model searches sa mall at plaza, fundraising sa fiesta, at Bb. Pilipinas sa Marso. At ito ang kamulatan sa katawan bilang purong ideal, walang organo, walang utak, purong posturing umaakibat sa modelo ng global na katawan.

Kontest ito—kumpetisyong nakabatay sa malinaw na pamantayan—na magpakaganito rin naman, ay hindi para sa lahat. Isa lang parati ang nahihirang na representatibo. At hindi naman ito opisyal na representasyon at representatibo ng bansa. Hindi pamahalaan ang pumili nito, kundi aparato ng estado. Umaalinsunod sa katawang itinatakda ng estado—katawang walang organo, walang utak, na ang tanging halaga ay gumaya sa ipinataw na modelo: mapa-call center agent ito na gumagaya sa twang ng native speaker, estudyanteng sistematikong pinagdarahop sa kamangmangan at kawalan ng pondo ng gobyerno at naniniwala pa ring makakaahon ito sa kanyang lagay sa malapit na hinaharap, o OCW na nagsasakripisyo ng katawan para sa ikabubuti ng iba.

Hindi nga ba’t ang katawan ng beauty contestant at winner, si San Miguel, ay inakda ni Gloria Arroyo ayon sa kanyang panuntunan—ideal na kagandahang pisikal, nanggagaya, exportable, at kung gayon, purong ideal ng katawan, na tila hindi binahiran ng korapsyon bilang pagtatago sa sistematikong pangungurakot at pag-aaruga sa kanyang mafia. Tulad ng katawan ni Manny Pacquio, ito ay may halaga lamang sa estado hanggang sa nagtatagumpay nang higit pang seduksyon at atraksyon sa aktwal na kapital. At ito rin ang sumpa ng katawan ni Arroyo, na ang pagkatagal na pagkapit sa bangkaroteng panungkulan at ang politikal na turmoil mula rito ay tatagos na sa ekonomiya, at ang kanyang sinasambit na statistika ng pag-angat ay isa-isa nang pinapaputok, tulad ng kumpiyansa ng negosyong nag-aakalang business-as-usual pa rin.

Retorikal ang pagtatapos sa interview portion sa beauty pageant. Ihuhudyat ng contestant na tapos na siya sa kanyang mumbo-jumbo sa katagang, “I thank you.” Na tunay namang rekognisyon sa hurado at estadong magbibigay-halaga at lehitimasyon sa kanyang katawan. Na kahit i-boo pa siya ng audience, na mayroong ibang manok na pambato, ay kinilala pa ring bilang ehemplo ng purong ideal na katawan kayang makapanghimok ng iba pang kapital at panlipunang lehitimasyon. Na kaya masakit itong panoorin ay dahil nasasapol nito ang ating kolektibong nararamdaman: ganito na ang kinahinatnan ng sistematikong pagkakait ng pambansang pondo at atensyon kahit pa ang fokus ay pagtatago ng sistematikong paggaganansya sa edukasyong mahalaga rito.

Sa politika, ito ang pinakamatagal na interregnum nang pagpapatalsik kay Arroyo. Hindi pa namamatay ang luma, hindi pa rin ipinapanganak ang bago. Kaya kailangan ng pagiging komadrona ng kasaysayan, hanggang tayo na ang pasigaw na magsabi kay Arroyo, “We thank you” para tapusin na ang dapat tapusin, at iwan na ang mabigat na entabladong pinapapasan sa mamamayan.

Pornograpiya sa Pilipinas at Japan, KPK Column, Mar 9-15, 2008

2008-03-16T22:03:00.002+08:00

imahen mula sa villageidiotsavant.blogspot.com/2007/01/ee-he...
es.geocities.com/eiga9/articulos/obscenity.html
gaygamer.net/2006/08/manly_yaoi_games.html

Pornograpiya sa Pilipinas at Japan

Magkaiba ang tradisyon ng pornograpiya ng dalawang bansa. Sa Pilipinas, walang hard-core, maliban doon sa panahon ng “penekula” (penetration + pelikula) na ang mga aktwal na penetration scene ay patakas na ibinabalik sa rolyo ng pelikula kapag ito ay lumabas na sa third-run at probinsya na sinehan. Kasagsagan ito ng krisis ni Marcos, matapos patayin si Ninoy Aquino sa tarmac, at pinabayaan lamang ito ng sensura para idisimulado ang krisis ng pamunuan. Ang tanging hard-core porn ay gawa para sa ibang audience, tulad ng Manila Scandal series na para sa Korean market o man-to-man para sa exotic niche gay market ng Kanluran.

Sa Japan, ang hard-core porn ay isang malaking market. Sa DVD, ito ay isang malaking seksyon sa rentahan ng video. Nagulat ako sa dami ng DVDs dito. At isang plastic na partisyon lamang ang pagitan ng heterosexual porn sa wholesome family DVDs sa malalaking tindahan. Ang gay DVD ay sa maliliit na pwesto sa gay ghetto ng Tokyo at Osaka. Ang kakatwa sa DVD market ay pixilated ang ari ng babae at lalake, hindi pa dahil bawal daw ipakita ang ari kundi ang isinasaad raw ng batas ay bawal ang pagpapakita ng bulbol ng mga artista o modelo.

Kaya pati sa magazines ay pixilated ang mga ari, kundi man enhanced graphically para maging nakatago. Kakatwa ito dahil lantaran ang ibang uri ng sex practices, tulad ng rape at gang-rape, incest, bondage, molestation, sexual harassment at iba pa, sa ibang media. Sa anime at manga (dahil drawing lang naman ito) ay maari ang displey ang ipinagbabawal na bahagi ng anatomiya ng tao. At tila wala naman kiyeme sa ganitong uri ng pornograpiya dahil walang paghuhusga ang mga tao sa mga nagbabasa nito sa bus at convenience stores, o ito ang mga babasahin sa friendly-neighborhood family restaurants.

Bawal sa Pilipinas maging ang pornograpiya gayong wala namang malinaw na batas na nagsasaad ng sakop at limitasyon nito. O maaring mayroon pero mahina ang implementasyon. Sa aking pagkakaalam, ang MTRCB (Movies and Television Review and Classification Board) ay para sa broadcast media lamang. Pulis ang nanghuhuli sa mga dancer na na nagsasayaw ng nakahubo’t hubad, maging ang pinaghihinalaang kalahok sa sex work sa kalsada at kasa.

Ang naiisip kong katumbas na parusa ay sa paraan pa ng pagdisiplina o rehimentasyon ng sistema ng pagpapahalaga sa pornograpiya. Ito ang bansa na sinusunog ang magazin at tabloid na tinataguriang malaswa. Na para rin itong kasalukuyang dharma ng Opticals Board pagdating sa pirated DVDs. Daan-daang libo ang pinapadaanan ng pison. Na kakatwa dahil sino ang nagbibilang? Na tulad pa sa pagpapakita ng bawal na droga—tulad ng shabu at marijuana—sa presscon ng pulis at militar, sino ang nakakatiyak na ito nga ang aktwal na ipinagbabawal na elemento?

Ang ginagawang pagbabawal sa pornograpiya ay tulad ng iba pang krimeng may ipinagbabawal. Idinidispley ang bawal para iwasan at hindi tularan gayong ang may hawak lang ng pulis na kapangyarihan ang nagsasaad sa atin na paniwalaan sila kahit hindi natin aktwal na nakikita ang idinidispley nila. Ang mga naronda sa isang maralitang komunidad, lalo na ng Moro, ay ididispley bilang pinaghihinalaang terorista at kriminal. Ang mga babaeng nireyd sa bar at kalsada, tulad ng Quezon Avenue, ay ididispley sa loob ng pulisya, sabay ang retorikal na gesture na may pulis o nabiktimang nagtuturo sa katawan ng hinuhusgahang kriminal.

Ang inbokasyon ng hinusgahang kriminal ay ritualisasyon at rehimentasyon ng krimen. Hindi mahalaga na hindi aktwal na pinagbabawal ang dinidispley, ang akto ang inilalagay sa parametro ng legalisasyon, ng bawal at hindi karapat-dapat. Kriminal ito dahil may krimen itong ginawa. Na nakapagpaalaala sa akin sa isang kaibigang bading na ayaw pumunta sa gay bar sa takot na mareyd ito. Natatakot itong makuhanan ng crew ng telebisyon at masira ang pagkatao niya sa unibersidad na pinagtuturuan at iba pang lugar. Hindi pa man aktwal na ginagawa, nagtagumpay na ang internalisasyon ng ganitong rehimentasyon ng krimen. Pero ano ang krimen na nagawa at ayaw nang gawin pa dahil krimen nga ito?

Wala. Pero dahil sa balita sa photojournalism at telebisyon, ang wala ay nagiging mayroon, at ang mayroon ay nagiging ipinagbabawal. Sa isang bansang wala namang hard-core na pornograpiya, na ang komersyal na pelikulang bomba na natutunghayan sa pelikula, kung iisipin, ay para na lamang perversyon sa aktwal na konsepto ng pornograpiya (pwedeng makita ng utong basta may saplot, kahit pa basang kamison; split second lang ang displey ng ari ng lalake; isang suso lang ang pwedeng makita; bawal ang matagalang pagtiwangwang ng anumang nakahubo), ano pa ang ipinagbabawal sa ating makita?

Ang dinidisiplina ay ang paraan ng pagkita, ang kulturang biswal sa pagdanas. Sa diskursong Kanluran, ang kulturang biswal ang pinakamahalagang batayan ng katotohanan. Kung sa batas, kailangang may maaasahang saksi sa naganap na krimen. Bahagi ang media sa pagdanas, ang kanilang imahen ay ebidensya, tulad rin ng pagsaksi ng nakakita sa kaganapan. Naalaala ko ang ilang mga estudyante na umaangal sa kanilang grado. Kapag ipinakita ko ang record book at ang mga numerong naging batayan ng kanilang inaakalang mababang grado, wala nang argumento pa. Natatanggap na lang kahit pa ang ilang subhetibong kondisyon sa paggragrado. Ebidensya ang record book, na tulad ng sa pornograpiya ay ebidensya na mayroong hangganang itinatakda.

Sa Japan, maaninag pa rin ang pixilated na bahagi. Frame-by-frame ang metikulosong pixilation. Tanging ang “pixilator” ang huling makakakita ng kabuuang bersyon nang “malayang” akda. At mayroon na rin raw teknolohiya na kayang ide-pixillate ang imahen. Pero kahit wala man ito, naaaninag ang ipinagbabawal sa aktwal at animated na katawan dahil sa lebel naman ng imahinaryo ito maaring maganap. Ibig sabihin, kailangang mag-labor—lumahok para may karagdagang halaga ang hilaw na materyales ng pornographiya--ang mambabasa at manonood, at magkaroon ng kahulugang sexual ang mga akda.

Sa Pilipinas, walang manonood ng bomba na pelikula na naka-chin up na bibili ng tiket at papasok sa lobby ng sinehan. Nakatungo rin itong papasok sa motel. O sa lalim ng gabi panonoorin sa low volume ang pirated porn na nabili sa Quiapo. Pribatisado itong mga akto pero para sa pulis, may mawawari pa ring akusasyon para gawing iligal itong pagdanas. Tingi nga lang ang pornograpiya, patago pang dinadanas dahil said sa pag-aproba ng lipunan, gayunpaman, bawal pa rin. At namatay na nga ang natitirang heterosexual na bomba sa komersyal na sinehan, na sa dami ng bilang ng produksyon ay bumuhay sa industriya ng pelikula sa bansa.

Ang kakatwa sa “pornograpiya” sa bansa, ang aktwal na katawan ang pinapahalagahang ikriminalisa. Hindi nakukulong ang artista o prodyuser, maging ang videographer at make-up artist na kalahok sa produksyon. Ang krinikriminalisa ay ang aktwal na naghuhubad, tulad sa massage parlor, gay bar at night clubs. Hindi ang mga katawang naging imahen ng pornograpiya sa pelikula at DVDs. At maliban dito, ang nagbebenta ng pirated porn ay aarestuhin hindi pa dahil nagbebenta ng porn, kundi dahil nagbebenta ng pirated DVD.

Pero magkagayunpaman, may takot parati sa karanasan sa pornograpiya, na tulad ng karanasan sa droga at pagpatay, inaakalang hindi naman kailangang gawin para malamang bawal ang mga ito. At dahil sa tagumpay ng estado na paniwalain ang nakararami sa ipinagbabawal na karanasan, marami ang naniniwalang kailangan at dapat nga itong ipagbawal.

Kung sa “maliit” na usapin ng pornograpiya ay reaksyon ng estado ang ating sinasambit, ano pa kaya sa mas malaking usapin ng pornograpiya ng kasalukuyang administrasyon? Ang ebidensya ng kalabisan ay nagpapatong-patong na: $130 milyon ang inaasahang ganansya sa korapsyon sa broadband scandal, $20 milyon ay naisuhol na raw; na nadagdagan ng 700,000 pamilya o kabuuang 32.9 porsyento (isa sa tatlong pamilya) ng populasyon ang naghihirap sa loob ng tatlong taon; at ito ay nakabatay pa, ayon sa mismong National Statistical Coordination Board, sa napakababang P41.25 na arawang budget para mabuhay raw ang inbidwal nang maayos; at ang palitan ng pabor sa Spratly Islands. Bukod pa rito ang nakaraan nang pandaraya sa eleksyon, panunuhol, at iba pang katiwalian ng kasalukuyang administrasyon.

Pero wala pang biswal na ebidensya. Wala pang Clarissa Ocampo na magsasaad na nakita niyang pinirmahan ni Joseph Estrada ng Jose Velarde ang papeles na magpapatunay ng pangungubra nito ng jueteng. O mga empelyado ng Commission on Elections na nag-walkout sa dayaang ipinapagawa sa kanila sa bilangan sa PICC sa snap election ni Marcos. Ito ang bomba na nagtatago, at nawawala ang pangunahing bomba star tuwing may bombang skandalo.

Wala pa ang bomba pero nandito na ang bomba. Ipinaloob na tayo ng bomba queen sa kanyang pornograpiya. Kailangan nating mag-ibang labor. Magmulat, magpakilos at mag-organisa nang makaalpas tayo sa halina (sic) ng bomba queen, at nang mas marami pa ang makakita ang ayaw ipakita. Mabuhay ang hecklers, ang tumatangkilik para balikwasin ang pasulpot-sulpot na bomba star na magdadalawang-isip sa susunod na nais magpakita. Mabuhay ang mga nagpapatuloy na magmartsa at kumilos, na ang winawalang kriminal at krimen ay ginagawang aktwal at historikal ang pagtutuos.

Sa huling usapin, ang imahen ng nagkakaisang sambayanan sa kalsada ang magkrikriminalisa sa aktwal na krimeng hatid ng bomba queen. Ito ang biswal na ebidensya ng ating pagiging saksi sa kasalukuyang pambansang kasaysayang sandali.

Sulat sa mga kababaihan, Pasintabi Column, Mar 4-10, 2008

2008-03-05T20:38:00.009+08:00

imahen mula sa www.indybay.org/newsitems/2007/05/13/18415572.php
www.clickthecity.com/event/detail.asp?evid=17014
www.viewimages.com/Search.aspx?mid=694523...
www.bulatlat.com/news/5-35/5-35-bp.htm

Sulat sa mga kababaihan

Ika-119 na taon ng sumulat si Jose Rizal sa mga dalaga ng Malolos, ang kaisa-isang inaakalang nakasulat sa Tagalog na akda ng bayani. Mas ipinagdiriwang ang sulat ni Rizal kaysa sa sulat na pinirmahan ng 21 babaeng nanghihingi ng permiso sa Gobernador-Heneral na magtatag ng eskuwelahang panggabing magtuturo ng wikang Kastila para sa mga kababaihan.

Ang petsa ay Disyembre 22, 1888. Mahalaga ang sulat ng kababaihan dahil binibigwasan nito ang konsyensyang inalipin ng mga Kastilang prayle. Kung nabubuhay ang 21 dalaga ng Malolos, ang kahilingan nila ay kabutihan para sa kanilang katulad—edukasyong makakapagmulat sa katotohanan, paglilingkod sa pamilya at sa bayan.

Sa pagdulog ng mga dalaga sa otoridad na sibil, nilampasan nila ang paghadlang ng fraile at simbahan. Alam nilang wala sa mga fraile ang katubusan ng kanilang aspirasyon sa katotohanan kundi sa sarili nilang pagpupursigi.

Malalim ang leksyong hatid ng 21 kababaihan, umaalingawngaw lalo pa sa kasalukuyang panahon. Ang kahilingan, katotohanan; ang kapamaraanan, pagtataas ng kamulatan at pagpupursigi para sa katotohanan hanggang sa tagumpay. Mapanupil ang kamangmangang hatid ni Arroyo dahil hindi lamang tayo pinagmumukhang tanga, dirambong pa ang yamang laan para sa kabutihan ng bayan. Ayon nga kay Rizal, “Ang kamangmañga'y kaalipinan, sapagkat kung ano ang isip ay ganoon ang tao: taong walang sariling isip, ay taong walang pagkatao; ang bulag na taga sunod sa isip ng iba, ay parang hayop na susunod-sunod sa talí.”

Kasama ng galamay na nagbibigay-proteksyon sa sistematikong pagmangmang sa mamamayan-- mga alipores na politiko sa lokal na lebel (baranggay, mayor, gobernador, representatibo), sangay ng konserbatibong simbahang Katoliko, at military—si Arroyo ay dinudusta ang dangal at pagkatao ng bayan. Nanahimik o nagpapanakip-butas sa panahong ang kahilingan ay katotohanan, at kung magpakagayon, malinaw ang sinasaad—hindi lamang wala itong intensyong pangunahan ang paghahanap ng katotohanan, kundi pinagtatakpan pa ito ng higit pang kasinungalingan.

       Nakamamatay ang katotohanan.  Ito ang
inalay na buhay ng mga bayaning pinaslang sa
paninindigan para sa bayan.  At sa kolektibong
antas, handang kumilos pinakamaraming bilang
ng mamamayan para sa katotohanan.  Ito ang
impetus kung bakit nag-alsa ang sambayanan
laban sa pandaraya ni Marcos sa snap election,
at laban sa pagtatago ng ebisensya ng
pandarambong sa sobre ni Estrada. Sa una’t
huling usapin, hindi dahil sa malawakang
pandaraya o pandarambong ang ikinagalit
ng mamamayan, ito ay ang pagtingin sa kanila
ng kanilang hinalal bilang di lamang tanga
ang bawat mamamayan kundi tanga ang sambayanan.

Natatangi ang papel ng babae sa pagkamangmang at pagkamulat. Babae ang pangunahing figura ng pambansang pamunuang naniniwala—kaya hindi pa nagbibitiw—na wala siya at ang kanyang administrasyon ng kamalian at pagsisinungaling. Pero kababaihan ang nagdadala ng bigat ng pasanin ng kanyang pagsisinungaling—sila ang umaalis ng bayan, iniiwan ang sariling anak, para mag-alaga ng anak ng iba; sila ang naghahanap ng pandagdag na kita sa kulang na sweldo ng kanilang mga asawa at ama; sila ang mga gurong nagtuturo ng diskursong makapagpapalaya sa kamalayan ng mag-aaral; o mga kawani sa pamahalaan na tunay na nagbibigay serbisyo publiko sa nangangailangang mamamayan.

Pabigat ang pagtatakip ng ordinaryong babae para sa nagaganap na katiwalian ng pangunahing babae ng bansa. Kung sa “Hello, Garci?” ay nag-sorry si Arroyo at tila binigyan pa ito ng isang pagkakataon, sa kasalukuyang broadband scandal na $130 milyon ang halaga ng pangungurakot, paano mapapalampas muli at mapapatawad si Arroyo kung ang ordinaryong babae ay patuloy na naghihikahos at inaalipusta ng walang kunsyensyang pagkilos ng pangulo para sa sariling interes lamang? Silang naghihirap ay naghihirap dahil sa pagkapangulo ni Arroyo.

       Babae rin ang dapat mamuno sa paghahanap ng katotohanan,buhay
man ang ialay.  Ayon kay Rizal, handang ialay ng mga ina ang buhay
ng mga anak sa paghahanap ng katotohanan—sa panahon nila, ang
pagsama sa rebolusyon:  “Nang iniaabot ñg isang ina ang kalasag sa
papasahukbong anak, ay ito lamang ang sinabi: "ibalik mo ó ibalik ka,"
ito ñga umuwi kang manalo ó mamatay ka, sapagkat ugaling iwaksi ang
kalasag ñg talong natakbo ó inuwi kaya ang bangkay sa ibabaw ñg
kalasag.”

      Hindi ito tagisan ng talino o dunong at yaong wala. Tagisan
ito ng kabutihan laban sa kasamaan, ng katotohanan laban sa
kamangmangan.  Wasto si Rizal sa sinabi niyang aral mula sa
magigiting na babae ng Malolos:  "Ang ipinagiging taksil ñg ilan ay
nasa kaduagan at  kapabayaan ñg iba."  Dalawampu’t isang babae,
mag-i-120 taon na ang nakararaan, ang nanindigang hindi maging duwag,
hindi magpabaya.

At ito ang katotohan pinagkakaloob muli ng kasaysayang unang pormal na sinabi ng magigiting na babae ng Malolos, at inalingawngaw ng iba pang babae sa kapuluan noon at ngayon.

Mobilidad sa Imobilidad, KPK Column, Mar2-8, 2008

2008-03-05T20:24:00.003+08:00

imahen mula sa kimatpower.blogspot.com/
www.industrialfunk.com/art_mlouzy.php

Mobilidad sa Imobilidad

Sa magic ng internet, ang tao ay nagiging surfer-dude: nakakapaglakbay sa iba’t ibang agos na kanyang nais patunguhan: porn, gaming, blog, social network, streaming, aktibismo, at saliksik sa sites. Para siyang naglalakbay na hindi, dahil hindi naman siya naghahanda ng pasaporte at maletang dadalhin sa biyahe. Pero nalilibot niya ang mundo mula sa isang ligtas na lugar (kung walang surveillance ng FBI at CIA, at ng militar sa atin at iba-ibang firewalls), tulad ng karanasan sa malling. Walang aktwal na magnanakaw, krimen, gahasa, polusyon, pawis, siksikan, lantarang exploitasyon at pagpapakasakit, at iba pang hazardous to one’s health.

Virtual ang mundo ng pagnanasang mobilidad, o pumalaot sa mas mataas ng estado ng buhay, at sa mundong ito, virtual (instant, ligtas at sterile) ang gratifiskasyon. Sa aktwal na buhay, sa panahon ng dumadagundong na kolektibong pagnanasang historikal—ang magkaroon ng ibang moral na mamumuno, ang mapalitan ang kasalukuyang bangkaroteng presidente—hindi mabilisan ang gratifikasyon. Wala ang mahalagang bilang at kalidad ng kritikal na masa kung nakakapag-istima pa sila sa harap ng computer.

Wala rin ang malawakang publikong magdadala ng bilang na kakailanganin para sa tipping point—ang pagpapawala ng patumpik-tumpik ng mga institusyon tulad ng simbahang Katoliko, at ang pagbabalikwas sa posisyong maka-status quo ng military at politikong nabibiyayaan ng sistema ni Arroyo. Maging ang masa ay nakokonsumo sa rehimentasyon ng pang-araw-araw na pagkahig at pagtuka, at sa pagitan nito, ang media na mala-Cinderellang a la Mexicana, magsa-Palos na military intelligence, o sopistikadong Lupin na Robin Hood ng masa ang isinisiwalat na behikulo ng imahinaryong mobilidad.

Ang napagdiinan ng neoliberalismo ni Arroyo ay isapribitisado ang pagnanasang mobilidad. Kanya-kanya tayong naghahanap ng katubusan sa ating sistematikong inaabang kalagayan gayong ang mayayaman ay sistematikong napapayaman sa pangungurakot ng status quo. At hanggang sa puntong mapalitan si Arroyo, wala tayong magawa. Pinatatanggap na lamang sa atin ang pinakamasahol na antas ng pambubusabos sa yaman ng bayan—huwag kalimutang ang sistemikong pagdarambog sa karapatang pantao—dahil labas ito sa pribatisadong mundo ng indibidwal.

Naghihikahos pero parang hindi sistemiko ang dahilan. Nagnanasang makaalpas pero pang-indibidwal lamang. Anong ligaya ng gloria ni Arroyo! Ilang beses na itong nabitag ng sariling gawa sa pandaraya at pandarambong. Pero para pa rin itong (a la Palos na) kumportableng namumuno sa toreng gahum: nakakatulog pa rin ng pitong oras sa gabi, ika nga niya. O siya nga ba?

Naisakatuparan ng neoliberalismo ni Arroyo na tuntunan ang aktwal na buhay bilang virtual na realidad—nakikipagdebate sa loob ng publikong spero ng internet, nag-o-online petition signing, online candle-lighting protest, nagfo-forward ng statements na tulad sa aktwal na rally, kundi ginagawang saping uupuan sa kalsada ay inuuwi at itinatambak lamang sa loob ng folder, at iba pa. Kakatwa ang neoliberalismo ni Arroyo dahil sa pamamagitan ng kanyang aksyon ay naibalik niya ang malalaking igpaw (isa ring malaking raw) sa pambansang pag-unlad. At lalong kakatwa na sa taon-taong sinasabi niya at ng kanyang ekonomikong figura na umuunlad ang ekonomiya ay tila mas lalong naghihirap ang mamamayan. Paano nangyari ito?

Malinaw na wala sa konsiderasyon ng pambansang ekonomiya ni Arroyo ang ordinaryong mamamayang pinapanaginip ng aktwal na charity para sa karapat-dapat na iilang mabibiyayaan ng media-ops ni Arroyo, lalo na panahon ng pagdanas nito ng matinding politikal na krisis. Mas masahol pa ito sa sistematikong pangungubkob sa pamamagitan ng legal at patagong suhol sa lokal na politiko—kagawad hanggang mayor at gobernador at siempre, lalo na ang representatibo sa kongreso—na para lang dummies na handang sambitin ang kanilang pledge of allegiance sa periodikong i-require ni Arroyo.

Nag-close ranks na ang kanyang kabinete, hindi na mangyayari ang Hyatt 10 na sabay-sabay tumiwalag ang miyembro ng kabinete sa gitna ng “Hello, Garci?” scandal. Pati ang pulis at militar ay nagbanta sa kanilang hanay: sumali sa rally at mawalan ng trabaho. Sino pa ba ang walang posisyon sa yugtong ito?

Pero bakit hindi pa umaabot sa kritikal na masa at bilang ang dumadalo sa rally? Bakit natatagalan ang susunod sa serye ng People Power? Kung sa virtual na realidad, alam mo na kung talo o panalo ka sa computer game, kung matatalo mo ang tusong kalaban, at kung gayon ay naibsan na ang iyong pagnanasang mobilidad—aangat o hindi—sa aktwal na kasaysayan ay antayan ng nakararami. Sasama kung may kumpiyansang hindi ito nag-iisa, at kung nakakatiyak sa aktwal na pagpapatalsik si Arroyo.

Ang internet ay isang hypertext. Maraming windows na nabubuksan, hindi linear ang pagtunghay sa mga pahina ng web. Purposive, kahit pa dahil sa pagkaburyong, ang pagsu-surf. Ang realidad ni Arroyo ay gawin ding hypertext ang kanyang panunungkulan. Kahit pa magkasabit-sabit sa kung ano-anong malalaking skandalo, naunahan na niyang isapribatisado ang indibidwal na hypertext: gawing masalimuot ang mundo ng bawat mamamayan na makokonsumo sa aktwal na paghihikahos, na ang tanging resolusyon para makaangat ay ang fantasyang dulot ng mobilidad na pinapatunghay sa media, lalo pa’t ang aktibismo—na sistematikong isinapanganib at kriminalisa ni Arroyo—ay hindi pa nagiging opsyon sa kritikal at nakakaraming bilang.

Ito ang panahon ng pagpaparami ng hanay: pagtataas ng kamulatan, pagpapakilos at pag-oorganisa. Kailangang may maunang kumilos at paratihang mag-rally. Kailangang kumprehensibo ang prop, malikahain sa pagpapataas ng kamulatan. At kailangan ang napakilos ay magpatibay sa pinalalawak na hanay ng organisadong sektor. At lahat ng ito, ang kahilingan ng yugto ng kasaysayan, ay mabilisan. Ang pagkilos sa kasalukuyang panahon ay ang transformatibo sa mobilidad—ang pagbitag kay Arroyo para ang kanyang mobilidad ay maging imobilidad.

Virtual man ang realidad na isiniwalat ng politikal at kultural na pribatisasyon ni Arroyo, ang papel ng aktibismo at kilusang masa ay gawing aktwal ang virtual—historikal ang kaganapang farcical sa pambansang politika. Parang nandiyan na at malalasap na ang kolektibong aspirasyon—ang aktwal na mobilidad sa pamamagitan ng aktwal na mobilisasyon. Sa paratihan, ang hanay ng organisadong kilusang masa naman ang uhay na nagbubunga ng kritikal na masa. Mas maraming aktibista, mas mabilis ang realisasyon ng kagyat na politikal na transformasyon—ang pagpapatalsik kay Arroyo.

Kaya humayo at magparami.

UP Radical Centennial Forum Series

2008-03-04T09:51:00.002+08:00

Pakiwaring pagkahulog sa glass floor ng Tokyo Tower, Dec 07

2008-02-28T21:00:00.006+08:00

Pornograpiya at Politika, KPK Column

2008-02-23T20:46:00.008+08:00

imahen mula sa www.answers.com/topic/history-of-the-philippi...,
chnm.gmu.edu/.../lesson12/lesson12.php?s=7
triciacampos2007.wordpress.com/.../
www.smh.com.au/news/world/good-old-days-as-ma... , at
www.uniffors.com/?m=20071 (huling tatlong imahen)

Pornograpiya at Politika

May afinidad ang pornograpiya at politika—pareho itong nagpapakita ng kalabisan, kadalasan isang paulit-ulit o tematikong akto (sex sa pornograpiya, skandalo sa politika) na nakasentro sa spektakularisasyon ng katawan ng mga aktor, at ang naturalisasyon ng kahindik-hindik na afekto sa manonood. Ito ang bansang walang tiyak na tradisyon ng hard-core porn, puro soft-core porn. Mas malimit sa madalas, makikita lamang ang pribilihiyadong bahagi ng katawan (ang mga ari, at sa babae, pati ang suso) kung ito ay tinatakpan ng basang kamison o underwear, kaysa ibinubuyanyag, tulad ng mas familiar sa ating porn ng US.

Kaya sandamakmak na ang variasyon ng porn o bomba films na nagsimula sa panahon ng Marcoses. Bago ang martial law, kasabay ng kaganapan sa pandaigdigang sexual revolution (anti-patriyarka, kapantayan ng babae at lalake sa lipunan, gay liberation, anti-war, free love), naglipana ang bomba films. Ang “bomba” ay galing sa politikal na kultura, ang paghahayag ng expose sa pagnanasang mapahina o mapabagsak ang kalabang partido o politiko. Kung gayon, ang bomba films ay sexual na expose, ng mga katawang nagagawa ang bawal sa filmikong antas—kahit pa kontraryo sa moral na uniberso ng naratibo--na hindi dapat magagawa sa historikal na antas.

Ang subersyon pa sa bomba films ay ang pagpapalipana ng hayagang sexual na aktibidad—paghahalikan, seduksyon, pagnanasang sexual, pagtatalik, at ang mga pagpapakita ng mga dapat nakatagong bahagi ng pangangatawan. Ang bawal ay hindi nagiging bawal sa bomba films dahil sa huli rin naman, ang bawal ay ikinakahon at tinutupok ng moral na naratibo. Napaparusahan ang nakalalampas. At ang ganitong pagpapalipana sa moral na bawal ang isa sa naging batayan ni Marcos para ideklara ang martial law noong 1972.

Kasama ng moral degeneracy, ang bomba ay bahagi ng kriminalisasyon sa droga at komunismo na siyang nagbigay, sa imahinasyon ni Marcos, ng tabula rasa para akdain ang morally upright at modernong Bagong Lipunan. Nawala ang bomba, pumalit ay horror films para magbigay-representasyon sa anxiedad ng unang yugto ng diktadurya. Nang sumulpot ang bomba films, ito ay naging wet look dahil ang babaeng bomba star ay kinakailangang maligo at makipag-sex, kadalasan rape, sa tabing ilog na nakakamisong humahapit. Ito ay naging daring films dahil ang naging bida ay mga menor-de-edad na babae. Matapos, sa kasagsagan ng krisis ng diktadurya noong 1983, naging pene (penetration) films dahil sa exhibisyon nito sa Film Palace at third-run na sinehan ay nailulusot ang pagpapakita ng ari ng babae at lalake, maging ang aktwal na penetrasyon sa sex.

Naging sex-trip films ito sa panahon ni Aquino dahil parang trip-trip lang na ang aktres na galing sa maayos na paaralan ay magiging bida na nakikipag-sex sa tamang lugar at tamang panahon ng romantikong pagmamahal. Kay Ramos, ang bomba ay naging TT (titillating films) dahil pinahintulutan muli ang pagpapakita, lalo pa ang ari ng lalake kahit pa ang nagkaproblema sa MTRCB (Movies and Television Ratings and Classification Board) ay ang Schindler’s List at Bridges of Madison County. Kay Estrada ay mas lalong naging liberal ang pagpapakita ng mga katawan at ari. Ito ang tinatawag kong PP (private parts) films, na mas matagal ang display sa screen ng ari ng babae at lalake.

Ang matagumpay na nangyari kay Arroyo ay paglahuin ang bomba film. Sa hindi direktang kamay, noong 2004, ang SM (ShoeMart) cinema complexes na may kontrol sa 60 porsyento ng bilang ng sinehan ay nagdeklara na hindi ito magpapalabas ng pelikulang R-18 o “for adults only” na klasifikasyon, kung saan bumabagsak ang maraming bomba films. Naglipana ang bomba sa teknolohiya ng cellphone na nagpakita ng ilang saglit o minuto ng pagkuha ng video ng mga sarili habang nakikipag-sex. Mananakaw, mawawala o ire-repair ang cellphone, mado-download ito ng iba at maikakalat pati sa media ng internet.

Bawat sikat na artista ay nagkakaroon ng cellphone sex scandal video. At maging ang mga syudad sa bansa ay biglang magkakaroon ng kakatwang sexual na urbanidad sa mga katutubong bersyon ng sex video—“Cagayan de Oro sex scandal,” “Dumaguete sex scandal,” at “Baguio sex scandal” na parang hindi na “City” ang lohikal na mga kasunod sa proper noun kundi itong ilehitimong karanasang nakuha sa cellphone camera. Pribatisado na ang sex scandal, nawala na ito sa terrain ng komersyal na publiko kahit pa mahal pa ring magpasa ng video sa cellphone.

Sa direktang pamamaraan, natanggal ang bomba film, kahit pa sa variasyon nito sa kasalukuyang digital independent films dahil sa interbensyon ng MTRCB ni Arroyo. Mahigpit ang arbitraryong pagpapatupad nito ng kalakarang sensura. Ang natira na lamang rito ay ang niche-market ng gay cinema na kalimitan ay nagsi-circulate sa film festival market at malaking bahagi nito, ang mga instructional video ukol sa masahe, macho at strip dancing, heterosexual at homosexual na romansa, sex in Philippine cinema, at iba pa.

Neoliberal ang naging paraan ng pagpapatupad ni Arroyo ng higit pang pagka-etsapwera ng bomba films. Halong bakal na kamay at pagpapadulas ng negosyo. Napilitang mag-resign ang MRTCB Chair si Nicanor Tiongson dahil sa kontrobersiya ng Toro. Naitayo ang centerpiece mall at leisure complex ni Henry Sy, ang Mall of Asia, sa kapanahunan nito, kasama ng pag-aproba ng MRT-7 (mula SM-West hanggang SM-Fairview) na makakapagpabilis ng biyahe ng 850,000 mamamayan. Hindi ba ito rin raw ang bilang ng mallers sa SM Megamall kapag Sabado’t Linggo? At dahil may venue na pinaglalabasan na rin ng short films, si Arroyo lamang ang pamunuang nakapag-ban ng short films na kritikal sa kanyang presidensiya. Maging si Marcos ay hindi nagawa ito!

Bumagsak ang produksyon ng komersyal na pelikula sa administrasyon ni Arroyo—36 na pelikula kada taon mula sa kasagsagang produksyon ng 200. Sa sama-samang pag-unlad ng indie digi cinema, documentary film collectives, at ng independent producers na hiwalay sa major studios, tulad ng pamumukadkad ng “Second Golden Age of Philippine Cinema” sa pinakamaigting na yugto ng diktaduryang Marcos, muling namumukadkad ang pelikulang Filipino sa pinakamapanupil na kalakarang pampelikula at pampolitika sa administrasyon ni Arroyo.

Kung ang bomba film at politika ay ukol sa kalabisan, nagkakaroon muli ng tipping point ang mga ito kay Arroyo. Nawala nga ang bomba film, pero ang kolektibong natunghayan ng mamamayan ay ang serialisado at umiigting na skandalo sa administrasyon ni Arroyo. Kung kay Marcos ay harapan itong dine-deny, kay Arroyo ay nagtatago ito, hinahayaang iba ang lantarang sumagot. At ito ang pinakalabis sa skandalo—ang hindi pagtanaw sa pinanggagalingan at pinatutunguhan ng skandalo. Sa tagong pagmamaniobra ni Arroyo sa mga skandalo ng kanyang administrasyon, mas lalong nagiging kahindik-hindik ang pangangatawan ng kasalukuyang pangunahing bomba star, siya mismo. Tumataas ang anxiedad. Alam ng taong nanonood ng bomba kung ano ang dapat magiging laman ng kanilang pinapanood.

Kung dati ay ang prodyuser na si Mother Lily ang maghihirang ng bagong bomba star sa pamamagitan ng pagbibigay ng mitikong “magic kamison” sa kanyang pagpapalain mula sa reserbadong army ng batang aktres, at sa ngayon na ang tanging hibla ng bomba film ay ang gay film, ano ang natitirang lugar para sa pinakamalaking bomba star at prodyuser ng politika? Hahayaan na lamang ba siyang magpalabas ng hinarangang na pelikula at kasaysayan?

Ang isa sa pinakamatagumpay na horror film, ang Blair Witch Project, ay namayagpag dahil sa kabuuan ng pelikula ay hindi nito ipinakita ang horifikong object, kung sino ang isa-isang pumapatay sa grupo. Sa kaso ni Arroyo, ang kawalan ng figura ng bomba star—ang sentrong accountable na alam ng lahat pero paratihang nawawala sa kasagsagan ng skandalo--ay naghahayag ng mas katagumpayan ng kalabisan na siyang karakteristiko ng pornograpiya at politika. Wala pero labis na nandoon o ang labis ang siyang winawala. Sa kabilang banda, ito ang yugto sa panonood ng sine kung saan sumisigaw ang manonood ng “Harang!”

Kapangyarihan at Pisikalidad, KPK Column

2008-02-23T20:37:00.002+08:00

imahen mula sa www.diggersrealm.com/mt/archives/001600.html at
news.bbc.co.uk/2/hi/in_pictures/3852073.stm

Kapangyarihan at Pisikalidad

May korelasyon ang pisikal na pangangatawan at panghawak sa pambansang kapangyarihan. Kailangang magsimbolo ang pangangatawan ng presidente bilang pinakamatayog at makapangyarihan sa bansa. Kailangan itong sumabay sa kinetisismo ng posisyon—parating laman ng quad-media araw-araw, kayang pagsabayin ang pagninang sa kasal ng anak ng kaibigang politiko, pakikipaglamay, at pamumuno sa disaster-relief operation ng super-typhoon, kayang nasa Baguio isang umaga at sa Dipolog City sa hapon at makabalik sa Malalcanang sa gabi.

Kailangan itong umastang macho dahil ito ang pangunahing lalake (at kahit pa babae ang pinakamakapangyarihang pinuno) at figura ng bansa. Inun-leash ni Corazon Aquino ang “sword of war” para kitlin ang anumang progresibong tendensiya sa kanyang kapangyarihan, i-ally ang takot ng mga negosyante at ng U.S. sa pagkakaroon ng maka-Kaliwang personalidad at kilusan sa kanyang likuran. Si Gloria Macapagal Arroyo naman ay tinalikdan ang imahe ni Nora Aunor, ang Superstar, at pagiging “ina ng bayan” para sa kanyang pagiging back-to-business na postura sa affairs ng gobyerno.

Ang kakatwa sa isang bansang nakapagtalaga ng dalawang babaeng presidente sa pamamagitan ng makinarya ng People Power ay ang halos pagmamanikluhod ng mga babaeng presidente sa pinaka-machong institusyon sa gobyerno—ang militar. Nakakapit na parang tuko ang dalawang babaeng presidente sa suporta ng militar para sa pagpapanatili sa kapangyarihan. Silang pinakamakapangyarihan ay nagiging makapangyarihan lamang sa pagiging nasa anino ng makalalaking kaayusan—figura ng ama o asawa na lalakeng politiko, sunod-sunuran sa militar, at umaastang macho kahit na babaeng presidente.

Kumulunot ang dating machong pangangatawan ni Ferdinand Marcos habang ito ay nahayok sa pagkapresidente. Mahilig niyang idispley ang kanyang pangangatawang beterano raw sa World War II, sportsman na mahilig sa water skiing, golf at bodybuilding, at naka-body fit na polo barong. Tumeterno ito sa baritone niyang Ilokanong boses na kilala sa pagiging bombastiko sa pag-ooratoryo. At higit sa lahat, tumeterno kay Imelda, kontrobersyal na nahirang na Miss Manila ni Mayor Arsenio Lacson, at materyales fuertes para sa batang politikong nangarap maging presidente.

Si Aquino naman ay napwesto bilang mabuting balo kaya kahit na ngayong tumatanda ay tila marangal pa ring isinasabuhay ang papel bilang “konsensya ng bayan.” Walang kupas dahil sa simula pa lamang ay astang nakakatanda na ito, na may pinagdaanan at pinagtagumpayang trahedya sa kanyang buhay. Si Fidel Ramos, ang pangulong mahilig manabako, ay ang matandang katulad at di katulad ni Marcos—mahilig sa sports sa isang banda, maagang magtrabaho at ginagabi sa pagtratrabaho sa isang banda; pero nang maging pangulo ay kulunot na.

Ang isang nagiging angking katangian ng presidente ay ang pagiging kabataan ng asta at pisikalidad nito. Dahil kalakhan ng bumoboto sa bansa ay kabataan, kailangang maka-identify ang hanay sa figura nang hindi namang umaastang bata o nagmumurang kamias na presidente, o batang pangangatawan (dahil matatandang politiko ang karaniwang tumatakbo at nahahalal). Ang kinakailangan ay ang pangangatawan ay nakakapanghimok ng pagsang-ayon ng kabataan: cool, kumbaga, na umasta at manamit, na kahit na matanda ay katanggap-tanggap pa rin ng respeto ng kabataan. Tulad ng spektakular na pagtakbo ni Barack Obama sa Democratic Party nomination, kaya rin nahalal sa murang edad sa pagkasenador sina Mar Roxas, Francis Pangilinan, Chiz Escudero at maging ang unang pagkakataon ni Loren Legarda ay dahil tila dinadala ng kanilang pangangatawan ang ethos ng media-savy na kabataan.

Si Joseph Estrada ay humalaw sa pagiging action king ng masa. At ang bida sa pelikulang bakbakan, kontraryo sa Hollywood tulad ni Arnold Schwarzenegger at si Daniel Craig, ang kasalukuyang James Bond, ay hindi naman tampok ang hyper-maskuladong katawan, kundi ang matikas na pangangatawang kayang bumugbog sa mga kalaban. Mahaba rin ang kasaysayan ni Estrada sa serbisyong publiko, kinarir niya ito una bilang meyor ng San Juan tungo sa pagiging senador at bise-presidente. Sa katandaan na rin naging presidente si Estrada, kung saan siya ay para nang bibi kung maglakad dahil sa sobrang timbang, at mahaba na ang track record nang tulad sa ibang bida sa pelikulang aksyon—ang pagkakaroon ng maraming asawa at anak.

Si Arroyo ang tinaguriang PR challenged (public-relations) kundi man PR nightmare, hindi pa dahil sa sandamakmak na kontrobersyang bumabagyo sa kanya, kundi sa simula’t simula pa lamang ay mahirap nang gawing makapangyarihan ang kanyang pangangatawan. Maliit ang tindig, monotono ang tinig, astang-mayaman, naninigaw ng mga opisyal sa publiko, higante ang asawa. Kumbaga, paano isisiwalat ng kanyang katawan ang kanyang kapangyarihan?

Pero halos otomatikong aastang makapangyarihan ang mahihirang na pangulo. Walang ibang direksyon kundi pumasa-kanyang katawan ang sentro ng pambansang grabidad. At gagamitin ang kanyang katawan para maging representasyon ng pinakatampok at pinakatanghal na katawang makalalake, makapolitiko at higanteng negosyante, at maka-U.S. na pambansang postura.

Ang papel ng kanyang PR ay gawing marangal ang kaaba-abang figura ng pagiging machong sunod-sunuran o presidenteng nagpapakatuta. At tila ito ang paradox ng katawan ng presidente—sa isang banda, pinapaasta itong pinakamakapangyarihan; sa kabilang banda, sa makabansa at global na kaayusan, ang pagiging insidental ng figura nito sa mas makapangyarihang neoliberal at kapitalistang kaayusan.

Ang isinasaad rin ng pangangatawan ng modernong presidensiya ng bansa ay ang pagiging disposable at replaceable nito. May handang makipagpatayan o malawakang mandaya para lang maging presidente. Hindi batayan ang pagiging moral, ang stature na maka-negosyo at maka-U.S. ang impetus para makapanghimok ng politikal na negosasyon para mangako ng mga pabor. Kung ang katawan ng presidente ang pinakakinakalakal para maging magnet ng higit pang pang-ekonomiya at politikal na kapangyarihan, maaring isipin na ang ito rin ang pinakamalaking pokpok o puta ng bansa.

Ang lalake o babaeng presidente na nagsasanla ng pambansang interes sa negosyante, politiko at estadong U.S. ay nagsasaad ng pangangalakal di lamang ng posisyon ng presidente kundi maging ng kanyang katawan para sa indibidwalistiko at pang-uri nitong pagkagahaman. Kung hindi man siya ang aktwal na puta, siya ang pinakamalaking bugaw ng mamamayan at bansa sa pangangalakal ng hindi sa kanya, at pagkuha ng kita mula rito.

Magiging pasas ang hitsura sa anim na taong panunungkulan ng presidente, at sa kanilang pagtatapos, lalo silang magmimistulang mummy na patuloy na nagpapaalaala sa kasalukuyan ng kanilang sinaunang sinisimbulo. Kakatwang buhay pa ang tatlong dating presidente, at pare-pareho pa rin silang nag-iingay sa kanilang nangungulantong katawan.

Ingay ito ng naaagnas na kaayusan, at nang kanilang pagkahayok sa alaala nang sila ang nasa rurok ng kapangyarihan. Hanggang sa magdagdagan ang kanilang hanay, mapalitan ng mas bata at sariwang gahamang politikong magiging presidente. Sa kalaunan, ang politically correct na sambitin ay wala sa katawan ang pagiging presidente—nasa paninindigang manindigan para sa sambayanan. At ang sambayanan ang kakatha nitong bagong pangangatawan ng presidente.

Pag-awit ng "You" habang nagproprotesta ang mamamayan, Pasintabi Column

2008-02-23T20:20:00.003+08:00

imahen mula Philippine Daily Inquirer (http://kapirasongkritika.wordpress.com/)
at www.op.gov.ph/photogallery_241106_pc1.asp

Pag-awit ng “You” habang nagproprotesta ang mamamayan

Ito ang presidenteng mahilig sa photo-op (opportunity) na sablay. Paratihan itong nakukuhanang nakangiwi, mataas ang kilay, binubulyawan ang sariling mga tao sa harap ng media. Kapag may binubuhat itong musmos, parang nandidiri. Kapag may kinakamayan itong mahirap, parang pakiramdam ay nanlilimahid na rin.

Alam ng tao na kabado na si Gloria Macapagal Arroyo sa kanyang poder dahil kumakanta na ito ng “You” ng Carpenters para sa isa na namang media-op. Unang umaawit sa Malacanang sina Claire de la Fuente at ang natitirang di mas sikat na Carpenter na kapatid na lalake. Sabi nga ni Teo Marasigan, “kunwari hindi scripted.”

Tulad ng pag-awit ng “Dahil sa Iyo” ng mag-asawang Marcos bago ito bumagsak sa kapangyarihan sa balkonahe ng Malacanang, hindi man lang awa, lalong hindi na-touch ang pakiramdam. Desperasyon na kabaliwan, ang makapit na panghawak sa kapangyarihan kahit na isinusuka na ito ng mamamayan.

Sa guni-guni ni Arroyo tahimik lamang ang buhay sa tore, “You are the crowd that sits quiet/Listening to me.” Tunay na megalomania na ang timbre ng mga titik. Wala na siyang pakialam sa legacy ng kanyang administrasyon--pinakamataas na rekord ng paglabag sa karapatang pantao, pagdanas ng kagutuman, pag-dropout sa paaralan, pinakamaraming kontrobersiya sa lantarang pangungurakot, at pinakabangkaroteng presidente na simula’t sapul pa lamang ay may malakihang kwestyon na sa kanya dulot ng malakihang pandaraya sa eleksyon.

Si Joseph Estrada ay nagtatagumpay pa sa kanyang media-ops. Nang may bumatikos tungkol sa kanyang talino bilang nais maging pangulo, naglabas ito ng libro na blangkong pahina. Tila sinsero naman sa photo-ops na kumakain itong nakakamay kasama ng masa. Maliban nga lang sa pagkain ng lechon sa isang mosque matapos makubkob ng militar ang kampo ng MILF, naging katanggap-tanggap sa isang naudlot na panahon ang kanyang charm bilang presidente ng masa.

Si Corazon Aquino ay magsuot lang ng damit na dilaw, magbitbit ng rosaryo, magmisa, na kahit pa pinalabas niya ang pwersa ng militar at grupong vigilante ay tila imakuladang nakapagtapos ng kanyang termino. Kahit pa naudlot ang Philippines 2000 ni Fidel Ramos, kulunot na nang mahalal, at manabako sa harap ng tao ay para pa rin itong marangal na matanda.

Napapangiwi tayo sa media-unsaviness ni Arroyo. Unang naglipana ang kanyang imahen nang magpanggap itong babaeng magsasaka at mag-astang Nora Aunor sa kanyang posters, at nang mas mapalapit sa masa. Matapos ay naging tila ina ang postura nito, konserbatibong pananamit tulad kay Aquino pero nagmukha lamang fashion victim.

Hindi tumigil ang pag-arangkada ng kanyang PR (public relations) na makinarya. Binitbit ang binihisang mga bata mula sa Payatas at binigkas sa SONA (state of the nation) ang fatasmagorikong kwento ng paggawa ng bangkang papel na liham para sa kanya, pagpapaanod nito sa estero sa may kanila, at pag-abot ng sulat sa ilog ng Malacanang. Maging ang pagbisita ni Manny Pacquio sa kanya tuwing mananalo ito ay sablay dahil hindi naman pwedeng tignan nila ang isa’t isa bilang mag-ina, mag-sweetheart o mag-tiyahen. Kung gayon, ano sila?

Hindi siya bagay mag-golf, katulad ni Marcos. Hindi nakakatulong sa kanyang PR ang pagkakaroon ng higante at nakikialam na asawa. O mga anak na kundi mukhang mini-me niyang babae ay magiging artista lamang kung nagproprodyus ng sariling pelikula. Na kahit pa magbayad na ma-co-starring si Judy Anne Santos ay mapapasama ito sa mabibilang na daliri sa isang kamay na pelikulang hindi kumita ng bidang babae.

Katanggap-tanggap lang na umaawit ang isang politiko sa panahon ng eleksyon—kahit sintunado ay cute ito sa nakikinig na botante. Nagiging artistahing tao sa mata ng mamamayan. Pero kapag kumakanta ang presidente habang naghahanda ang mamamayan ng pinakamalalaking protesta laban sa kanya, nagdedeliryo na ito. Iniisip kaya niya ang kanyang sarili na parang nakatitig sa salamin habang inaawit ang refrain, “You are one of the few things worth remembering/And since it's all true/How can anyone mean more to me/Than you.”

Para na itong si Nero na tumutugtog ng kanyang lira habang nasusunog ang syudad na kanyang pinamunuan. O si Marie Antoinette nang sugurin ng katiwala at sabihang nagkakagulo na ang mga tao sa labas ng palasyo, “Pakainin sila ng cake.” Tandaan na lamang na mula sa abo ng nasunog na syudad tumubo ang magiting na Roma, at mula sa pagpapatalsik kina Marie Antoinette, kasama ng pagpugot sa kanyang ulo, naisakatuparan ang rebolusyong nagtaguyod ng liberalismong pamahalaan.

Hindi nakakatulong na tahimik ang presidente sa gitna ng isa pang malaking skandalo sa kanyang panunungkulan para lamang lumabas na kumakanta ng “You” kasama ng Karen Carpenter of the Philippines at sinasabayan ng piano ni Richard Carpenter. Absurdo na ito, kundi man farcical. Pero sa bansang ang realidad ng maigting na karahasan at paghihikahos ay nakakapagpanatili sa presidenteng bangkarote, tunay na nga itong photo-op—ang mga sandali bago ng pagtutuos.

Ang presidente ng bansang umaawit ng “You” sa gitna ng kaguluhan laban sa kanya ay ang mukhang nagtatago ng sikretong alam na ng lahat—bilang na ang oras. At papalapit na sa poder ang mamamayang handang makipagtuos muli’t muli.

Ang Normalidad ng Skandalo, KPK Column

2008-02-23T20:14:00.003+08:00

imahen mula sa balatucan.wordpress.com/.../ at
www.phillyimc.org/en/2007/12/43774.shtml

Ang Normalidad ng Skandalo

Iba ang maniobra ni Gloria Macapagal Arroyo sa skandalo, kahit pa ang kanyang pagkapangulo ay isinilang at tila mananaog sa edad ng skandalo. Mula sa paraan ng kanyang pagiging presidente hanggang sa pagkahalal maging presidente, namumutiktik ang panunungkulan ni Arroyo ng skandalo. Nang siya ay umakyat mula bise tungo sa presidente, naiskandalo ang mga Estrada. Ang hindi nagawa ni Corazon Aquino sa Marcoses—ang matagumpay na mabawi ang pera at ari-ariang kinukarot at makulong ang mga ito—ay nagawa kay Estrada ni Arroyo. Pero ilang buwan pa lamang ay pinalaya ni Arroyo si Estrada.

Sa simula pa lang ng kanyang pagkahalal bilang presidente, serye ng skandalo ang nagbigay-definisyon sa kanyang administrasyon. Bangkarote na kaagad ito dahil hindi sinagot ang primaryong katanungan ng malawakang pandarayang kanyang kinalahukan via “Hello, Garci” na recording. Simula’t sapul ay moral na bangkarote na si Arroyo. Hindi gaya ng mga presidenteng nauna sa kanya, ang mga ito ay bumaba o bumagsak na hinahabol pa rin ng mga skandalo, dulot ng malalimang korapsyon sa kani-kanilang administrasyon. Si Arroyo ay magkakambal na skandalo ng moral na bangkarote sa simula pa lamang at sa paratihan, ng masibong korapsyon ang huma-hunting sa kanyang panunungkulan.

Ang kakatwa kay Arroyo ay hindi niya hine-head-on ang pagsagot sa mga skandalo. Si Marcos ay direktang sinasagot at ipinagtatanggol ang posisyon ng pagkasangkot sa skandalo. Si Aquino ay maghuhugas ng kamay, ipapasa sa ibang personalidad ang pagsagot nito, pero sinasagot man lamang. Si Ramos at Estrada ay mabuska pa ngang sumasagot ukol sa korapsyon sa kanilang administrasyon. Inaakala ni Arroyo sa pagmamaniobra ay kayang i-isolate ang skandalo, gawin itong hiwa-hiwalay, hindi direktang akuin, hayaan ang kanyang alipores ang sumagot at ipagtanggol ang kanyang posibleng pakikilahok, at hayaan, sa pagdaan ng kagyat na panahon, na makalimutan ang skandalo sa pagpasok ng iba pang skandalo.

Kapag dumarating ang skandalo sa bansa at umaabot sa pinto ng Malacanang, dumidistansya ang presidente kahit pa orkestrado ang pagtanggi ng kanyang mga ministro. Sa gayon, doble ang proteksyon ng presidente: una ay talaga naman siyang hindi pwede ihabla habang nanunungkulan; at ikalawa, sa kanyang biglang pagtahimik, ang nagsasalita at kumikilos (Abalos, Neri at Atienza) ang siyang napapahamak. Ang nagsasalita ay nahuhuli sa sariling bibig; ang kumikilos ay nabibitag sa sariling katawan.

Samakatuwid, sila ang piyesang handang masakripisyo para sa kaligtasan ng reyna. Ang reyna ay nananatiling reyna dahil, tulad sa larong chess, ito ang pinakamasaklaw ang kilos, at pinakagahamang pumaslang ng kaaway. Kaya mahirap kulubin ang reyna. At kapag makulob ang reyna, natitiyak ang end-game ng lohika, mas madaling ma-stalemate ang hari. Pero sa pagkakataong ang reyna at hari ay iisa, mas dehado ang pagkilos ng pangunahing piyesa dahil ang pagtumba sa reyna ay pagtumba na sa kapangyarihan. At sa pagkakataong ang reyna ay hindi lantarang agresibong dumidipensa sa kanyang sarili, ang pagkaubos ng kanyang pawns ay lalong nakapanghihina sa kanya.

Ang hindi sinasabi sa skandalo ay dalawang bagay: una, kailangang may isakripisyo sa skandalo. Kung napakalaki ng skandalo, kailangang may bumigay at bumagsak para pumasan sa kontra-pwersang dulot ng skandalo, at manatili muli ang namamayaning sistema. Si Abalos ito sa isang pagkakataon, ang demosyon ni Neri mula sa NEDA tungo sa CHED sa ibang pagkakataon, o ang pagtanggal sa Aviations Head sa iba pa. Malaking skandalo ito kapag may pagdungis sa puri ng bansa, tulad ng downgrading ng safety standards ng airport ng bansa at nang sa gayon, ang pagka-estsapwera ng anumang aircraft na manggagaling sa Manila kapag nakalabas na ito. Sa pagkakataong ito, mabilis ang pagrolyo ng ulo—trabaho lang, walang personalan.

Sa kabilang banda, malaki ang skandalo kapag, sa panunungkulan ni GMA, ay nananahimik ito. Dinidisimulado ang gulo sa pamamagitan ng inaakalang pangkontra-skandalo ng sandali. Mayaman ang repertoire ni Arroyo sa lumang skandalong kaya muling buhayin: charter-change, terorismo, assassination at destabilization threat sa kanyang buhay, at iba pa. Nailigtas nga siya ni de Venecia sa ilang bigwas ng kaso ng impeachment, pero hindi niya nailigtas si de Venecia para tanggalin ng mas gahamang paksyon, kasama ang kanyang mga anak, ng mababang kamera.

Sa ganitong pagkataon, mas nabubuyanyang ang posisyon ng reyna. Mas lalo itong nagiging vulnerable na madawit sa skandalo. Hindi na kayang manahimik o maprotektahan pa ng iba niyang alipores. Kahit pa wala pa ring konsolidadong posisyon ang simbahang Katoliko hinggil sa kaso-kete-kasong skandalong nanggagaling at umaapekto sa kanyang administrasyon. Kahit pa tila patuloy pa rin ang suporta ng pangunahing patron ng politika ng bansa, ang U.S. At dahil nga ganito, patuloy pa rin ang tila konsolidadong hawak ng namumunong paksyon sa militar. O ganito nga ba?

Ang ikalawang katangian ng skandalo ay ang hindi pagiging permanente ng players na lumalahok dito. Maaring ngayon ay sina B at C, bukas ay D at G. Pero ang tiyak ay ang pagkapasok sa laro ng pinakatampok na politikal na figura—ang presidente. Ang malawakang suporta laban sa skandalo ng presidente ang magpapalit ng endorso ng simbahan, militar, at U.S. At itong pagpapalit-endorso ay magaganap lamang bilang tipping point—kapag tiyak na ang pagkadismaya kay Arroyo at may pagtanggap na sa bagong papalit sa kanya. Hahantong naman sa tipping point kapag ang skandalo at si Arroyo ay iisa na lamang, tulad ng naganap kina Marcos at Estrada.

Kaya ang mga politikong sumusuporta sa kanya ay kinakabahan dahil sa isang presidenteng tadtad ng skandalo, paano rin sila nakakatiyak sa sarili nilang interes, lalo pa’t nakakawing ang kanilang interes sa pangunahing namumudmod nito? Sa mga oposisyon na politiko, sila ang tunay na may people power fatigue, paratihang naetsapwera sa pagmaniobra ni Arroyo, at sa pagkakataong ito, ay dumidistansya dahil sa posibleng wala na namang katiyakang matanggal si Arroyo sa poder.

Pero sa huling usapin, hindi naman sila ang bulto ng magpapatalsik kay Arroyo. Sa People Power 1, ito ang gitnang uring na-disenfranchised, na ang kanilang opinyon ay nakapanghatak sa mas malawakang bilang ng mamamayan. Sa People Power 2, ito ang kabataang pumiling lumahok—ang text generation—at sinang-ayunan ng nakararami. Sa dami ng inetsapwera ni Arroyo—mga mamamayang ginutom, piniling isakategorya ang sarili bilang mahirap, estudyanteng naging dropout, gitnang uring nadidismaya sa moral at korapt na pagkabangkarote ng kanyang alipores at siya mismo—hindi nakakatiyak na malayo-layo pa rin itong pagpapatalsik.

Lalo pa’t sinasabi ng Malacanang na patapusin na lamang siya sa huling dalawang taon ng kanyang panunungkulan, na para bang siya mismo ay hindi unang naging presidente dahil sa lakas ng pagkadismaya sa pinalitan niya? Lalo pa’t lumalawak ang personalidad at sektor ng lipunan na nais siyang mapatalsik. Kahit pa may 200,000 siyang reserbadong army na call center agents na tasitong sumusuporta sa kanya dahil nabiyayaan sila ng sistema niya.

Ang skandalo ay paratihang nandito. Hindi ito nawawala, bagkus ito nga ang katangian ng sinumang presidente bilang pagsipat sa mas malakihang krisis sa bansa. Normal ang skandalo. Abnormal ang kawalan nito. Sa pagkakataon ni Arroyo, ang skandalo ay nagiging malaking bitak sa pambansang krisis, na siyang makakapagdulot ng skandalo, na tulad kina Marcos at Estrada, na kayang higupin pababa ng sariling skandalo. Hanggang ang kasalukuyang skandalo ay hindi na kaya pang tapalan ng iba pang skandalo, o sa punto ng mamamayan, hindi na kayang palampasin pa. Na si Arroyo ang pinakamalaking skandalo, ang nagpapatampok sa pambansang krisis.

Na ang skandalong kinahaharap at si Arroyo ay iisa.

Imprints sa Kyoto Snow, 9 Feb 08

2008-02-09T22:17:00.000+08:00

Kyoto Snow, 9 Feb 08

2008-02-09T22:08:00.000+08:00

Still Life Textures, Shugakuin Apartment, Feb 08

2008-02-09T22:04:00.000+08:00

Truffles for Activists, Fundraiser by SOLE for Bayan and KMU

2008-02-08T09:39:00.001+08:00

Isang bansang mahilig sa tore (Tokyo, Kyoto at Kobe Towers)

2008-02-04T09:50:00.001+08:00

Kyoto Snow (pag-araw, pagbagsak ng snow, paghangin, pagkalusaw ng snow), mula sa opisina, Jan 08

2008-02-04T09:42:00.001+08:00